Нэнси Пелоси

Ауруын жасырған өледі. АҚШ-та қазір не болып жатыр

278
АҚШ конгресінің спикері Нэнси Пелосидің тез арада Ресейге қарсы жаңа санкциялар енгізу туралы мәлімдемесі мен коронавирус жұқтырған америкалықтар санының күн сайын өсуі өткен аптаның елең еткізер жаңалықтары болды

Еске салсақ, Пелосидің мәлімдемесі "америкалықтарға қарсы Ресейдің талибтермен сөз байласуы" туралы ақпараттан кейін жасалды. 

Пентагон және ұлттық қауіпсіздік жөніндгі кеңесші О'Брайеннің мәлімдемесіне сәйкес, бұл мәлімет расталған жоқ. Сондықтан, ол жөнінде АҚШ президентіне баяндалмаған.

Алайда, бүгінгі Америка қалыпты мемлекеттің жұмыс жасауына негізделген қарапайым заңдылықтар бойынша тіршілік етіп жатқан жоқ. Ол хайптардың ішкі шайқасының заңы бойынша өмір сүруде және оны былай тұжырымдауға болады: "Ешқандай заң жоқ".

Мемлекет басшыларының кездесуі
© Sputnik / Алексей Никольский
Сондықтан ядролық держава өкілдері палатасының басшысы, өз идеологиясымен әділеттілік пен турашылдықты насихаттайтын мемлекеттің бірінші тұлғаларының бірі еш фактімен расталмаған "жедел ақпараттың" пайда болуына қатысты бірмәнді саяси қорытынды шығарды: ядролық екінші мемлекетке қарсы санкция қабылдау керек және мұны тез арада орындау қажет.

Ақпараттың рас-өтірігін тексеруге бас қатырмай, оны қоғам назарына ұсына салған БАҚ ел президентін "Ресейдің жағымсыз тұстары туралы баяндағанды ұнатпайды" деп айыптауға көшті. Олар бәз-баяғы "Трамп – орыс тыңшысы" деген ойдан құрастырылған теорияға сүйеніп әрекет жасап жатыр.

COVID-19 ауруын жұқтырғандар саны күн сайын 50 мыңнан асып жатқаны туралы екінші "ақпаратқа" келсек, америкалық БАҚ-тың оны қалай ұсынып жатқаны қызық.

Мысалы, беделді Huffington Post былай деп жазады:

"Соңғы өршудің кейбір себептерін мамыр айының соңындағы Еске алу күнін мерекелеуге дейін бақылауға болады". CNN:

"Трамптың маскаға қарсы крест жорығы оны "шағу" үшін қайта оралды". The New York Times:

"Сауалнама көрсеткендей, көптеген америкалық ер-азаматтар маска тағуды әлсіздік деп санайды және президент Трамптың маска тағудан бас тартуы да бұл әлсіздердің әрекеті дегенді меңзеп тұр".

Жүз мыңдаған, тіпті, миллиондаған америкалық сақтық шараларына салғырт қарап, ешқандай коронавирус жоқ секілді жүр. Барлық сыртқы бақылаушылар мұның ақыры жақсы болмайтынын және вирустың қайта өршуіне алып келетінін айтқан болатын. Енді вирус жұқтырғандар саны артып жатқанда, оның негізгі себебін айтуға болмайтыны белгілі болды.

Сол себепті прогрессивті аналитиктер халықтың түкке қажетсіз ерлігі (халық мүлде басқа), Трамптың жауапсыздығы және мамырдағы Еске алу күнін кінәлі етіп, тіпті соқырға көрініп тұрған айқын себептерді атағысы келмейді.

Бұл екі мысал да бір құбылыстың – ауқымды әрі қорқынышты құбылыстың белгісі секілді. Оны қысқаша "эмоциялық қауіпсіздік идеологиясы" деп атауға болады. Бұл идеологияға сәйкес, нысандағы аудиторияның эмоциялық қолайлылығына зиян келтірмейтін және оның көзқарастарына қайшы келмейтін фактілер мен логикалар ғана "тірі қалады". Нысандағы аудитория үшін "америкалықтардың бас терісі үшін орыстардың ақы төлеуі" туралы ойдың ақылға қонымсыздығы және Америкадағы коронавирустың өршуіне не себеп екені туралы ақиқат маңызды емес.

Сол себепті, кез келген жағдайда "Ресей мен Трампты айыпта" деген ұстаным бар.

Бұл Американың алдында тұрған шынайы проблемаларды шешуде еш көмектеспейтіні анық. Есесіне, америкалық қоғамның ішіндегі прогрессивті күштердің белсенділігін арттырады және қазіргі ел президентінің қарсыластарына оны орнынан алып тастауға ықпал етеді.

278

Екінші дүниежүзілік соғыс тарихы бұрмаланып жатыр

50
(Жаңартылды 12:47 22.06.2021)
1945 жылғы жеңіс – бұл посткеңестік кеңістікте бұрмалауға да, Батыста жалған мәліметтермен "ластауға" да келмейтін көпұлтты кеңес халқының ұлы жеңісі

Екінші дүниежүзілік соғыс аясында өте көп соғыс әрекеттері, ұлы шайқастар мен полк басшыларының ерліктері көрініс тапты. Қызыл армия гитлерлік Германияның қарулы күштерін ойсырата жеңіп, герман және жапон милитаризмін жеңуде сүбелі үлес қоса алды.

Екінші дүниежүзілік соғыс 1939 жылдың 1 қыркүйегінен 1945 жылдың 2 қыркүйегіне дейін жалғасты. Оған халқының жалпы саны 1,7 миллиард адамнан асатын 57 ел қатысты. Әйтсе де соғыстың қалай аяқталатыны 1941 жылдың 22 маусымында фашистік Германия КСРО-ға шабуыл жасаған кезден-ақ белгілі болды.

Екінші дүниежүзілік соғыс түрлі елдердегі 55 миллион адамның өмірін қиды. Кеңес Одағы 27 миллионға жуық азаматынан айырылды және олардың көпшілігі бейбіт тұрғындар. Қызыл Армияның орны толмас адам шығыны (РФ Қарулы Күштері Бас штабының мәліметі бойынша) 12 миллионға жуықтаған. Оның ішінде 6 миллион 885 мың адам көз жұмса, 4 миллион 559 мың адам хабарсыз кетті және тұтқынға түскен. Бұл үлкен құрбандық кеңес халқының Гитлер экспансиясына батыл әрі мызғымас қайратпен қарсы тұрғанын білдіреді. "Шығыс майдан" екінші дүниежүзілік соғыстың басты аренасына айналды. Себебі осы шайқаста Мәскеу, Сталинград және Курск үшін тартыс жүрді.

Неміс тарихшыларының мәліметі бойынша Екінші дүниежүзілік соғыста 5,2 миллион неміс сарбазы мен 1,2 миллион бейбіт тұрғын көз жұмды. Қаза тапқан әскерилер мен бейбіт тұрғындардың бұл кері пропорциясы Қызыл Армияның Еуропаны фашизмнен азат етумен айналысуымен түсіндіріледі. Кеңес сарбаздары Германия және Жапонияның бейбіт халқы мен тұтқындарды қырумен айналысқан жоқ.

Екінші дүниежүзілік соғыста АҚШ-тың сарбаз шығыны 248 мың әскери қызметкерді құрады. Бұл 2020-2021 жылдары коронавирус пандемиясынан қаза тапқандар санынан екі есе аз. Ал жапондар бірнеше жылдың ішінде 467 мың адамынан айырылды. КСРО-ның Польшаны азат ету кезінде шамамен осынша - 477 мың сарбазы қаза тапты. Алайда араға 75 жыл салып, Жапония бұл соғыста өзін агрессор емес, "құрбан" ретінде көрсетуге бет алған. Себебі мектеп оқулықтарында бірқатар шешуші шайқас туралы мәлімет түбегейлі жоғалып кеткен.

Кеңестік бұрынғы республикалар – Украина, Латвия, Литва, Эстония да тарихты қайта жазуға көшкені байқалады. Соғыс кезінде шын ерлік көрсеткендер қатарына өз ұлтының қанын төгіп, басқыншының рөлін атқарып, өз ауылдарын өртеп жібергендер де еніп кетті.

Литвада жыл сайын неонацистік полктің салтанатты шаралары өтеді: Холокост қатысушысы Йонас Мисюнасқа арналған шеруге екі мыңға жуық адам қатысады. Эстонияда жыл сайын эстондық эсэсшілер – 1944 жылы Қызыл әскер көзін жойған Waffen SS 20-шы дивизиясын құрметпен еске алады. Сол сияқты жағдай Латвияда да қалыптасып отыр.

Ұлы Отан соғысының алғашқы күндері
© Sputnik / Анатолий Гаранин
Сонымен қатар Украинада да неонацистік бағдар қалыптаса бастағаны байқалады. Жоғарғы рада Степан Бандер – украиналық ұлтшыл қозғалыстың көшбасшысының туған күнін мереке күні деп белгіледі. Ал Украинаның көтерілісшілер әскері құрылған күнді Украина қорғаушыларының мерекесі ретінде бекітті.

Жақында ғана Укриана президенті Владимир Зеленский Освенцимдегі концлагерьді 100-ші Львов дивизиясы, яғни "украиндер" азат еткені туралы мәлімдеме жасады. Ал украиналық премьер-министр Арсений Яценюк Ресей Федерациясы Екінші дүниежүзілік соғыс тарихын қайта жазып, "КСРО-ның Германия мен Украинаға басып кіргені әлі есімізде" деген пікір айтты.

Өкінішке қарай Беларусь Республикасында да жоғары шенді азаматтардың осы тектес пікір айтуы жиі кездеседі. Бірақ дәл осы халық соғыс кезінде КСРО құрамындағы ең батыл және партизан республика болған еді.

Ресей қорғаныс министрі Сергей Шойгу ТМД елдеріндегі әріптестерін соғыстың ортақ тарихын бұрмалағысы келетіндерге, жеңілгендерді құрбан немесе батыр етіп көрсетуді көздегендерге қарсы тұруға шақырған болатын.

Германияның федералды президенті Франк-Вальтер Штайнмайер өткен аптада Берлинде 80 жыл бұрын Германияның Кеңес Одағына басып кіргені туралы айтып, Германия Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Еуропа шығысында жасаған қылмыстары жайлы ұмытпау туралы үндеу жасады.

Бұл позиция құрметке лайық. Себебі Батыста тарих мүлде басқаша мәнде айтылып жүр. Мысалы, қаңтарда немістің Der Spiegel журналы "Аушвиц-Биркенау" концлагерін америкалықтар азат еткені туралы жалған ақпарат жариялады. Бірқатар сын айтылғаннан соң басылым "қате" кеткенін айтып, мақалаға түзету енгізді.

Мұндай қателіктер жиі көрініс тауып жатыр. Біраз бұрын Польшаның сыртқы істер министрі Гжегож Схетына поляк радиосының эфирінде Освенцим нацистік концлагерін украиндер азат етті деп айтты. Сол сияқты халықаралық конференциялардың бірінде АҚШ профессоры генерал Дуайт Эйзенхауэр "Берлинді басып алуға қауқары болғанымен, Сталинмен текетірес болмас үшін осы қадамға бармағанын" мәлімдеді. Соған қарағанда Батыс Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде КСРО мен Қызыл армияның рөлін мейлінше төмен етіп көрсетуге тырысып жатыр.

Гитлер 1941 жылы КСРО-ны толық талқандап, Кеңес Одағының ауқымды экономикалық ресурсын иеленуді, халықты құлдыққа мәжбүрлеуді көздеді. Ол Кеңес Одағын "нағыз жау" деп көрді. Неміс әскерінің 80%-і шығыста орналастырылды. Оның ішінде 3400 танк пен 2700 ұшақ болды. Әйтсе де 1941 жылы-ақ неміс сарбаздары мен офицерлері бұл соғыстың қалай аяқталатынын түсінді.

Соғыс уақытында Германия мен оның одақтастарының негізгі күштері "Шығыс майданында" шоғырланды: Финляндия, Венгрия, Румыния, Италия, Словакия және Испанияның 190-286 фашистік дивизиясы Кеңес әскерімен соғысты. Салыстыру үшін айтсақ, англо-америкалық әскерге қарсы Солтүстік Африкада 9-20 дивизия, Италияда 7-26, Батыс Еуропада 56-75 дивизия әрекет етті. Қызыл Армия жалпы саны 113 миллионнан асатын халқы бар Румыния, Польша, Болгария, Югославия, Чехословакия, Венгрия, Австрия, Германия территориясын толығымен немесе ішінара азат етті.

Батыста қалыптасып жатқан тағы бір аңыз – КСРО Германияны АҚШ пен Ұлыбртанияның көмегінсіз жеңе алмауы туралы. Алайда соғыс қорытындысы бойынша Қызыл армиядағы әрбір оныншы танк қана импорттық тауар болған. Соғыстың ең қиын уақыты саналатын 1941 жылы одақтастар КСРО-ға 4500 танк жіберемін дегенімен, небәрі 466 машина жөнелткен.

Осы тектес тарихты бұрмалау және айқын ақпаратты мейлінше жоққа шығару фактілері бүгінгі қоғамда жиі көрініс тауып отыр. Бірақ тарихтың мәні оны өскелең ұрпаққа тура қалпында жеткізуде емес пе? Штайнмайер айтқандай, "Өткеннің іздеріне бүгінгі күні көз жүгіртіп, оны мойындай алатын адам ғана соғыс пен қырғынға қарсы болашақ үшін үлкен үлес қоса алады".

50
Кабул

НАТО мен АҚШ әскері Ауғанстаннан шығарылады: Кабул әуежайын Түркия күзетеді

53
АҚШ пен НАТО әскері Ауғанстан аумағынан кеткен соң Кабулда қалған түрік әскери бөлімшелері тәлібтердің ашуына тиюі мүмкін

Түрік-ауған қақтығысы көрші жатқан Орталық Азия елдерінде тұрақтылықты шайқалтып, Солтүстікатлантикалық альянс әскерінің "қайта оралуына" себеп болуы ықтимал.

17 маусымда Ақ үй Америка мен Түркия президенттері Джозеф Байден мен Реджеп Тайып Ердоған АҚШ пен НАТО әскері кеткеннен кейін Кабулдағы әуежайды күзету туралы келісімге келгенін хабарлады. Әуежайдың қауіпсіздігін қыркүйектен кейін де елде қалатын Түркия қамтамасыз ететін болады. Альянс Түркия, АҚШ және Ұлыбритания күштерімен Катар аумағында ауғандық арнайы әскери бөлімшелердің сарбаздарын даярлауды қарастырып жатыр.

Ресей СІМ ресми өкілі Мария Захарова Ауғанстанда түрік әскерилерінің қалуы Дохада жасалған келісім талаптарына қайшы келетінін және ауғанаралық ұлттық бітімгершілікке кедергі болатынын мәлімдеді.

Біраз бұрын Ауғанстан үкіметі мен түрік тарапы арасында келіссөздер жүріп, президент Эрдоған АҚШ пен НАТО әскері кеткеннен кейін "Түркия Ауғанстанның жалғыз үміті" екенін атап өтті. Түркияның қорғаныс министрі Хулусу Акар АҚШ пен оның одақтастары сәйкес түрде қаржыландырған жағдайда Түркия Ауғанстан астанасындағы әуежайды күзетуге дайын екенін айтты. Кабул әуежайы өте үлкен және қаланың ішінде орналасқандықтан оның қауіпсізігін қамтамасыз ету өте күрделі мәселе.

Тәлібтер шетелдік әскердің ел аумағынан толық кетуін талап етіп, Түркия да НАТО мүшесі болғандықтан, басқыншы ретінде қарастырылатынын бірнеше рет еске салуда. Ал Ауғанстандағы жағдай әлі аз да болса тынышталған жоқ. Қақтығыстар мен шабуылдар әлі де жалғасып жатыр.

18 маусымда Қазақстан мен Ауғанстан әскери ынтымақтастық туралы келісімге келді. Қазақстанның қорғаныс министрі Нұрлан Ермекбаев пен Ауғанстанның ұлттық қауіпсіздік жөніндегі кеңесшісі Хамдулла Мохиб сәйкес құжатқа қол қойды. Бұл келісім бірлескен әскери оқу-жаттығу өткізу, әскери кадрларды даярлау, материалдық-техникалық қолдау, екі елдің барлау қызметтері арасындағы өзара іс-қимыл және медицина саласындағы ынтымақтастығын қарастырады.

Гератта Ауғанстан мен Түрікменстанның сыртқы істер министрлері Мохаммед Ханифа Атмар мен Рашид Мередовтың арасында келіссөздер өтті. Тараптар бірқатар бірлескен жобаның жайын талқылады. Оның қатарында қауіпсіздік саласындағы ынтымақтастыққа қатысты келелі мәселелер болуы ықтимал. Ауғанстан СІМ басшысы түрікмен аумағында Кабул мен "Талибан"* арасында келіссөздер жүргізуге дайындығы үшін Ашхабадқа алғыс айтты.

Өзбекстан оңтүстігіндегі көршісінің бейбіт өмірге қайта оралуына белсенді атсалысып жатқан елдің бірі. Ол өткен аптада пандемиямен күрес үшін Ауғанстанға мың оттегі баллонын жөнелтті. Ташкенттегілер "Ауғанстан қауіпсіздігі – бұл Өзбекстанның да қауіпсіздігі" деп санайды. Сондықтан өзбектер Кабулмен де, "Талибан"* жетекшілерімен де байланысты реттеген.

Ресей мен АҚШ президенттері Владимир Путин мен Джо Байден 15 маусымда Женевада өткен саммитте Ауғанстандағы жағдайды талқылады. Америкалық көшбасшы терроризмнің жандануына жол бермеу мақсатында Ресейдің Ауғанстан мәселесі бойынша қол ұшын созуға деген ниетін жоғары бағалады. Біраз бұрын Ресейдің қорғаныс министрі Сергей Шойгу Тәжікстан мен Өзбекстанға іссапармен барып, НАТО мен АҚШ әскерінің ауған жерінен кетуіне байланысты ықтимал қауіп-қатерді талқылап қайтты.

Ауғанаралық бейбіт келісімдер қазір тығырыққа тірелген. 1 мамырда басталған АҚШ пен НАТО әскерінің елден кетуі террористердің шабуылдарды жиілетуіне алып келді. Үкіметтік күштердің ай сайынғы адам шығыны жүздеген көрсеткішке жетті: сәуірде – 388, мамырда 1 134 әскери қызметші мен полиция қызметкері көз жұмды. Тәлібтер қару-жарақ пен техника сақталған бірнеше қойманы басып алды.

Ауғанстан қорғаныс министрлігінің мәліметінше, 17 маусымда Фарьяб провинциясында болған тәлібтермен қақтығыста 21 ауған әскериі қаза тауып, 15 сарбаз із-түзсіз жоғалып кетті. "Талибан"* әскери қызметкерлер және бейбіт тұрғындарды өлтіру арқылы билікті басып алуға ұмтылып жатыр.

Біраз бұрын Нангархар провинциясында полиомиелитке қарсы екпе салатын бес маман қаза тапты. Елдегі вакциналау наурызда басталған болатын. Ол 34 провинциядағы 9,6 миллион адамды қамтуы керек.

Солтүстік-шығыстағы Баглан провинциясында 9 маусымда тәлібтер аумақты минадан тазалаумен айналысатын HALO Trust британ-америкалық коммерциялық емес ұйымның 10 қызметкерін өлтірді. ИМ* бұл қылмысты өз мойнына алды.

Түркия мен Ауғанстан қарым-қатынасы бұрыннан оң сипатта болуына байланысты Ислам республикасындағы түрік әскері елдегі мемлекеттік қауіпсіздік пен өңірлік тұрақтылықты қамтамасыз етуі бек мүмкін. Алайда түрік миссиясының оңтайлы жүзеге асуы ең алдымен тәлібтердің көзқарасы мен шетелдік әскердің елден кету жылдамдығына байланысты болып отыр.

ИМ, Талибан* – Қазақстанда, Ресейде және бірқатар мемлекетте тыйым салынған террористік ұйымдар.

53
Абылай Балапанов

Мемлекет басшысы алматылық студентті марапаттады

0
Өзгенің өмірі үшін өз басын қатерге тіккен студент Абылай Балапанов құрмет грамотасымен марапатталды

НҰР-СҰЛТАН, 22 маусым – Sputnik. Президент Қасым-Жомарт Тоқаев Алматыдағы субұрқақта тоққа түскен адамдарды құтқарған студент Абылай Балапановты құрмет грамотасымен марапаттады.

"Мемлекет басшысы адамдардың өміріне қатер төнгенде көрсеткен асқан ержүректігі мен батылдығы үшін Қ.Сәтбаев атындағы Қазақ ұлттық техникалық зерттеу университетінің 2-курс студенті Абылай Балапановты Құрмет грамотасымен марапаттады", - деп хабарлады президенттің баспасөз хатшысы Берік Уәли өзінің Facebook парақшасында.

Абылай Балапанов өткен демалыс күндері Алматы қаласындағы субұрқақтардың бірінде тоқ соғып, зардап шеккен әйел мен екі баланы құтқарып қалған.

Оқи отырыңыз: Тоқаев кішкентай қазақстандықты құтқарған түрік дәрігерін марапаттады

Естеріңізге салсақ, Алматыда 19 маусымда субұрқақтардың бірінде екі қыз бен бір ересек адамды тоқ соқты. Оларды құтқарғандардың бірі – алматылық 19 жастағы Абылай Балапанов. Ол Сәтбаев атындағы қазақ ұлттық техникалық зерттеу университетінің 2-курс студенті. 

"Орындықта кітап оқып отырған едім. Бір кезде "помогите" деген дауыс шықты, көмекке шақырды. Артыма қарасам, сол маңға он шақты адам жиналып қалыпты. "Не болды?" деп жүгіріп бардым. Барсам, субұрқақтың ішінде адам бетімен жатыр. Екі кішкентай қыз бен бір әйел кісі етбетімен суға жабысып қалған екен", - дейді Абылай.

Айтуынша, ол бірінші қыздың анасын судан шығарған. Өзін тоқ соққанына қарамастан екінші рет жасөспірімді шығаруға ұмтылған.

"Анасын қалай құтқарғаным есімде. Суға түстім, бірден аяқтан жамбасқа дейін тоқ ұрды. Бірақ қатты ұрған жоқ. Содан анасының қолынан ұстап, шығарып алдым. Қызын құтқаруға барған кезде тоқ біріншіге қарағанда қатты ұрды. Тоқ ұрды да, суға құлап түстім. Денемді толық тоқ ұрып жатты. Субұрқақ тоқтаған кезде жиегіне барып отырдым. Сол кезде қасыма 40-50 жастағы үлкен аға келді де, "тоқ ұра ма?" деп сұрады. "Иә" дедім. Сол кісі ақырындап суға түсті де қызды аяғынан тартып шығарып алды", - деді Абылай оқиғаның қалай болғаны жайлы.

Абылай тоқ соққан әйелдің қызын құтқарған ер адам туралы ештеңе білмейтінін айтты.

"Екінші қыз есін біліп, жылап тұрды. Ол қыздың қолын тоқ соққан", - деді Абылай.

Субұрқақтағы келеңсіз жағдай

Алматыда сенбіде әйел мен екі қызды субұрқақ ішінде тоқ соқты. Субұрқақ жанында балаларымен бірге отырған Үкілай Бестай есімді алматылық оқиға орнынан кадрларды жариялады. Оның айтуынша, екі қызды электр тогы ұрған. Оларды шығарамын деп барған қыздардың біреуінің анасы да темірге жабысып қалған.

"Мен сияқты суға түсуге көп адамның жүрегі дауаламады. Сол кезде осы Абылай деген жігіт өзін тоқ соғып жатса да, кезек-кезек оларды судан шығарды", - дейді видео авторы.

Оның сөзінше, аман қалған қыздардың бірі Талдықорғаннан келген, анасының құрбысы лагерьден алып 4 баланы қыдыртып жүрген екен.

Кейіннен Алматы қалалық денсаулық сақтау басқармасы қыздардың жағдайы жақсы екенін, ал әйелдің жансақтау бөлімінде жатқанын, жағдайының ауыр екенін мәлімдеді.

0