РФ ТЖМ БЕ-200ЧС ұшақ-амфибиясы

Азов пен Каспийде жаңа ұшақ-амфибия пайда болады

121
Әлемге танымал Бе-200 көп нысаналы ұшақ-амфибиялар Ресей әскери-теңіз флотына қабылданды. Бұл әскери-теңіз авиациясының операциялық әлеуетін арттыра түседі

Машина жүктемемен жоғары көтерілуі бойынша жиырмадан астам әлем рекордын орнатып, өз тобында еш бәсекелеске дес бермейтінін көрсетті.

Ресей ӘТФ теңіз авиациясының ұшу құрамын әскери дайындау және қайта жаттықтыру орталығына 14 шілде күні РФ қорғаныс министрлігі үшін құрастырылған "Альтаир" Бе-200 ұшақ-амфибия жеткізілді. Сынақтан өткізу мақсатында пайдалану басталып та кетті. 2018 жылғы келісімшарт бойынша ӘТФ-ке Бериев атындағы Таганрог авиациялық ғылыми-техникалық кешенінен іздеу-құтқару модификациясындағы тағы екі ұшақ жеткізілуі керек. Алдағы уақытта Ресей ӘТФ үшін "Альтаир" құрастыру жалғаса бермек.

РФ қорғаныс министрлігі Балтық, Солтүстік, Тынық мұхит, Қара теңіз флоттарында теңіз авиациясының амфибиялық жасақтарын құруға ниеттеніп отыр. Бұл әскери патрульдеу, іздеу-құтқару жұмыстарының мүмкіндіктерін арттыра түседі. Ресей ӘТФ-ке арналған Бе-200 ұшақтары конструкциясы мен функциялары жағынан басқалардан айтарлықтай ерекшеленіп тұрады.

Бұған дейін Бе-200 ұшақ-амфибияларының шамамен 20 данасы шығарылған болатын. Олар Ресей мен Әзербайжан төтенше жағдай министрліктерінің пайдалануына берілді. Ұшақтың алты модификациясы бар: іздеу-құтқару, патрульдік, көліктік, санитарлық, жолаушылар, өртке қарсы. Қай салада екенін арнайы таңбаланған аббревиатура айқындайды. Мысалы, БЕ-200П патрульдеу үшін қолданылады және мемлекеттік шекараны бұзушыларды үлкен қашықтықта анықтауға арналған бақылау жабдығының көптігімен ерекшеленеді. Өртке қарсы БЕ-200ЧС экспортқа арнап шығарылады. Дәл осындай ұшақтың біреуін Әзербайжан сатып алса, 2016 жылы "ұшатын қайыққа" Қытай тапсырыс берген.

Жаңа жұлдыз

Бүгінде РФ қорғаныс министрлігімен алты "Альтаирге" келісімшарт жасалды. Мұның әскери-теңіз флоты үшін пайдасы айтпаса да түсінікті. Бе-200 "Альтаир" реактивті қозғалтқыштары бар әлемдегі ең үлкен заманауи ұшақ-амфибиясы теңіз шекаралары мен экономикалық аймақтарды патрульдеуге, іздеу-құтқару қызметтерін атқаруға, 1500 километр радиустағы және 10 мың метр биіктікте 5 тоннаға дейінгі жүкті тасымалдауға қабілетті. Қанатының астында орналасқан Д-436ТД қуатты қозғалтқыштары 710 км/сағ (крейсерлік – 365 км/сағ) жылдамдықпен ұшуға мүмкіндік береді. Ұшақ толқын биіктігі 1,3 метрге дейінгі теңізге қона алады, ал ұшу үшін оған, мейлі суда болсын, құрғақта болсын, небәрі 1500 м оталу қашықтығы қажет. Бұл ашық теңіздегі ӘТФ кемелеріне жүкті жедел әрі қауіпсіз жеткізу үшін маңызды. Сондай-ақ, автономдық база мүмкіндігі, ұшулардың жоғары қауіпсіздігі және қозғалтқыштардың бірі істен шыққан жағдайда суға қону мүмкіндігі Бе-200 ұшағының қосымша артықшылықтары болып табылады. Ұшақ екі жүз милялық жағалау маңында алты сағатқа дейін патрульдеу жүргізе алады.

"Альтаирды" игеру барысында РФ қорғаныс министрлігі оны бейбіт мақсатта қолданатынын мәлімдеді. Десек те, Бе-200 әмбебап әуе платформасы арнайы жабдықтың кең түрін орналастыруға, күрделі соғыс мәселелерін шешуге мүмкіндік береді. Сонымен, ӘТФ арналған ұшақтың патрульдік модификациясында әуе көлігінің бортында анықтаудың оптикалық-электрондық жүйесі мен операторлардың автоматтандырылған жұмыс орындары, сондай-ақ, командалық-тактикалық, радиолокациялық, радиогидроакустикалық, магнитті метриялық жүйелер, радиотехникалық барлау мен  қаруларды басқару кешендері орнатылуы мүмкін.

Тағы оқыңыз: Төртінші буынды МиГ-31 ұшағының мүмкіндіктері

"Альтаир" теңізде, жерде және әуедегі нысандарға барлау жүргізе алады, арнайы операцияларды қамтамасыз етіп, апатқа ұшыраған ұшақ, кеме және суасты қайықтарының экипаждарын іздестіре алады. Сондай-ақ, аталған ұшақ әскердің жеке құрамы мен қару-жарақты тасымалдауға, аэродромдық желісі жоқ аудандардағы жаралылар мен науқастарды эвакуациялауға қабілетті.

"Ұшатын қайыққа" заманауи борттық радиоэлектронды жабдық, соның ішінде, жаңа дәуірдің пилотаждық-навигациялық кешені орнатылған. Ұшақ кез келген физикалық-географиялық және климаттық жағдайда ұша алады. Мамандар Бе-200 "Альтаир" көп нысанды ұшағының келешегі зор екенін айтады.

Каспий ортасы

Бе-200 алғашқы жасағын Каспийде құру жоспарланып отыр. Айта кету керек, күні кешеге дейін Ресей ӘТФ Каспий флотилиясында жеке теңіз авиациясы болған жоқ. Шағын авиажасақтар Азаматтық және Ұлы Отан соғысы кезінде ғана флотилия құрамына кірген. Каспий теңізі "Альтаир" үшін сынақ полигонына айналатын тәрізді.

Бе-200 ұшақ-амфибияларының экспорттық әлеуеті жоғары және лайықты бәсекелесі жоқ.

Канаданың Bombardier компаниясы бортына 5,3 тонна су тией алатын CL-215 "ұшатын қайықтар" өндірісін 1990 жылдан бері тоқтатқан болатын. Әлемде шамамен мұндай 120 машина бар. Ал 6 тонна су тиейтін және PW123AF екі турбобұрандалы қозғалтқыштары бар Bombardier CL-415 және соның негізінде құрылған көп нысанды патрульдік 415MP сатып алушыларды үркітетін баға категориясында тұр. 25 жылдың ішінде 80 дана 415МР машинасы сатылған. Әйтсе де, Bombardier 415 көп көрсеткіші бойынша "Альтаирден" қалып тұр.

Жапониялық ұшақ-амфибиялар US-1A (1971 жылғы) және US-2 (2007 жылғы топтамада) іздеу-құтқару бойынша қабілеті төмен. Қытайдың ShinMaywa атты әуе кемесі тым қымбат. ҚХР 1985-1986 жылдары небәрі төрт SH-5 көп нысанды ұшақ-амфибияны жасап шығарды. Олар тек іздеу-құтқару жұмыстары үшін қолданылады. Ал, қытайлық AG600  ұшақ-амфибияның техникалық қиындықтары көп. Қытайлықтардың өрт сөндіру үшін ресейлік Бе-200 ұшағына тапсырыс беруі де тектен тек емес. Яғни, параметрлері бойынша "Альтаирге" тең келетін бәсекелес әлемде жоқ.

121
Кілт сөздер:
Каспий, ұшақ, Ресей
Тақырып бойынша
Ресей флоты жаңа кемелермен толығады
АҚШ-тың СНВ-3 келісімшартынан шығуы неге әкеп соғады

Екінші дүниежүзілік соғыс тарихы бұрмаланып жатыр

50
(Жаңартылды 12:47 22.06.2021)
1945 жылғы жеңіс – бұл посткеңестік кеңістікте бұрмалауға да, Батыста жалған мәліметтермен "ластауға" да келмейтін көпұлтты кеңес халқының ұлы жеңісі

Екінші дүниежүзілік соғыс аясында өте көп соғыс әрекеттері, ұлы шайқастар мен полк басшыларының ерліктері көрініс тапты. Қызыл армия гитлерлік Германияның қарулы күштерін ойсырата жеңіп, герман және жапон милитаризмін жеңуде сүбелі үлес қоса алды.

Екінші дүниежүзілік соғыс 1939 жылдың 1 қыркүйегінен 1945 жылдың 2 қыркүйегіне дейін жалғасты. Оған халқының жалпы саны 1,7 миллиард адамнан асатын 57 ел қатысты. Әйтсе де соғыстың қалай аяқталатыны 1941 жылдың 22 маусымында фашистік Германия КСРО-ға шабуыл жасаған кезден-ақ белгілі болды.

Екінші дүниежүзілік соғыс түрлі елдердегі 55 миллион адамның өмірін қиды. Кеңес Одағы 27 миллионға жуық азаматынан айырылды және олардың көпшілігі бейбіт тұрғындар. Қызыл Армияның орны толмас адам шығыны (РФ Қарулы Күштері Бас штабының мәліметі бойынша) 12 миллионға жуықтаған. Оның ішінде 6 миллион 885 мың адам көз жұмса, 4 миллион 559 мың адам хабарсыз кетті және тұтқынға түскен. Бұл үлкен құрбандық кеңес халқының Гитлер экспансиясына батыл әрі мызғымас қайратпен қарсы тұрғанын білдіреді. "Шығыс майдан" екінші дүниежүзілік соғыстың басты аренасына айналды. Себебі осы шайқаста Мәскеу, Сталинград және Курск үшін тартыс жүрді.

Неміс тарихшыларының мәліметі бойынша Екінші дүниежүзілік соғыста 5,2 миллион неміс сарбазы мен 1,2 миллион бейбіт тұрғын көз жұмды. Қаза тапқан әскерилер мен бейбіт тұрғындардың бұл кері пропорциясы Қызыл Армияның Еуропаны фашизмнен азат етумен айналысуымен түсіндіріледі. Кеңес сарбаздары Германия және Жапонияның бейбіт халқы мен тұтқындарды қырумен айналысқан жоқ.

Екінші дүниежүзілік соғыста АҚШ-тың сарбаз шығыны 248 мың әскери қызметкерді құрады. Бұл 2020-2021 жылдары коронавирус пандемиясынан қаза тапқандар санынан екі есе аз. Ал жапондар бірнеше жылдың ішінде 467 мың адамынан айырылды. КСРО-ның Польшаны азат ету кезінде шамамен осынша - 477 мың сарбазы қаза тапты. Алайда араға 75 жыл салып, Жапония бұл соғыста өзін агрессор емес, "құрбан" ретінде көрсетуге бет алған. Себебі мектеп оқулықтарында бірқатар шешуші шайқас туралы мәлімет түбегейлі жоғалып кеткен.

Кеңестік бұрынғы республикалар – Украина, Латвия, Литва, Эстония да тарихты қайта жазуға көшкені байқалады. Соғыс кезінде шын ерлік көрсеткендер қатарына өз ұлтының қанын төгіп, басқыншының рөлін атқарып, өз ауылдарын өртеп жібергендер де еніп кетті.

Литвада жыл сайын неонацистік полктің салтанатты шаралары өтеді: Холокост қатысушысы Йонас Мисюнасқа арналған шеруге екі мыңға жуық адам қатысады. Эстонияда жыл сайын эстондық эсэсшілер – 1944 жылы Қызыл әскер көзін жойған Waffen SS 20-шы дивизиясын құрметпен еске алады. Сол сияқты жағдай Латвияда да қалыптасып отыр.

Ұлы Отан соғысының алғашқы күндері
© Sputnik / Анатолий Гаранин
Сонымен қатар Украинада да неонацистік бағдар қалыптаса бастағаны байқалады. Жоғарғы рада Степан Бандер – украиналық ұлтшыл қозғалыстың көшбасшысының туған күнін мереке күні деп белгіледі. Ал Украинаның көтерілісшілер әскері құрылған күнді Украина қорғаушыларының мерекесі ретінде бекітті.

Жақында ғана Укриана президенті Владимир Зеленский Освенцимдегі концлагерьді 100-ші Львов дивизиясы, яғни "украиндер" азат еткені туралы мәлімдеме жасады. Ал украиналық премьер-министр Арсений Яценюк Ресей Федерациясы Екінші дүниежүзілік соғыс тарихын қайта жазып, "КСРО-ның Германия мен Украинаға басып кіргені әлі есімізде" деген пікір айтты.

Өкінішке қарай Беларусь Республикасында да жоғары шенді азаматтардың осы тектес пікір айтуы жиі кездеседі. Бірақ дәл осы халық соғыс кезінде КСРО құрамындағы ең батыл және партизан республика болған еді.

Ресей қорғаныс министрі Сергей Шойгу ТМД елдеріндегі әріптестерін соғыстың ортақ тарихын бұрмалағысы келетіндерге, жеңілгендерді құрбан немесе батыр етіп көрсетуді көздегендерге қарсы тұруға шақырған болатын.

Германияның федералды президенті Франк-Вальтер Штайнмайер өткен аптада Берлинде 80 жыл бұрын Германияның Кеңес Одағына басып кіргені туралы айтып, Германия Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Еуропа шығысында жасаған қылмыстары жайлы ұмытпау туралы үндеу жасады.

Бұл позиция құрметке лайық. Себебі Батыста тарих мүлде басқаша мәнде айтылып жүр. Мысалы, қаңтарда немістің Der Spiegel журналы "Аушвиц-Биркенау" концлагерін америкалықтар азат еткені туралы жалған ақпарат жариялады. Бірқатар сын айтылғаннан соң басылым "қате" кеткенін айтып, мақалаға түзету енгізді.

Мұндай қателіктер жиі көрініс тауып жатыр. Біраз бұрын Польшаның сыртқы істер министрі Гжегож Схетына поляк радиосының эфирінде Освенцим нацистік концлагерін украиндер азат етті деп айтты. Сол сияқты халықаралық конференциялардың бірінде АҚШ профессоры генерал Дуайт Эйзенхауэр "Берлинді басып алуға қауқары болғанымен, Сталинмен текетірес болмас үшін осы қадамға бармағанын" мәлімдеді. Соған қарағанда Батыс Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде КСРО мен Қызыл армияның рөлін мейлінше төмен етіп көрсетуге тырысып жатыр.

Гитлер 1941 жылы КСРО-ны толық талқандап, Кеңес Одағының ауқымды экономикалық ресурсын иеленуді, халықты құлдыққа мәжбүрлеуді көздеді. Ол Кеңес Одағын "нағыз жау" деп көрді. Неміс әскерінің 80%-і шығыста орналастырылды. Оның ішінде 3400 танк пен 2700 ұшақ болды. Әйтсе де 1941 жылы-ақ неміс сарбаздары мен офицерлері бұл соғыстың қалай аяқталатынын түсінді.

Соғыс уақытында Германия мен оның одақтастарының негізгі күштері "Шығыс майданында" шоғырланды: Финляндия, Венгрия, Румыния, Италия, Словакия және Испанияның 190-286 фашистік дивизиясы Кеңес әскерімен соғысты. Салыстыру үшін айтсақ, англо-америкалық әскерге қарсы Солтүстік Африкада 9-20 дивизия, Италияда 7-26, Батыс Еуропада 56-75 дивизия әрекет етті. Қызыл Армия жалпы саны 113 миллионнан асатын халқы бар Румыния, Польша, Болгария, Югославия, Чехословакия, Венгрия, Австрия, Германия территориясын толығымен немесе ішінара азат етті.

Батыста қалыптасып жатқан тағы бір аңыз – КСРО Германияны АҚШ пен Ұлыбртанияның көмегінсіз жеңе алмауы туралы. Алайда соғыс қорытындысы бойынша Қызыл армиядағы әрбір оныншы танк қана импорттық тауар болған. Соғыстың ең қиын уақыты саналатын 1941 жылы одақтастар КСРО-ға 4500 танк жіберемін дегенімен, небәрі 466 машина жөнелткен.

Осы тектес тарихты бұрмалау және айқын ақпаратты мейлінше жоққа шығару фактілері бүгінгі қоғамда жиі көрініс тауып отыр. Бірақ тарихтың мәні оны өскелең ұрпаққа тура қалпында жеткізуде емес пе? Штайнмайер айтқандай, "Өткеннің іздеріне бүгінгі күні көз жүгіртіп, оны мойындай алатын адам ғана соғыс пен қырғынға қарсы болашақ үшін үлкен үлес қоса алады".

50
Кабул

НАТО мен АҚШ әскері Ауғанстаннан шығарылады: Кабул әуежайын Түркия күзетеді