Дәрігер

"КовиВак" вакцинасының ерекшелігі неде?  

103
"КовиВак" дозасын салған кезде ине орнына қарай иммундық жасушалар жиналады. Олар өлі вирус бөлшектерін сау жасуша ретінде жіктеп, олармен күресуді бастайды

НҰР-СҰЛТАН, 5 шілде – Sputnik. Коронавирусқа қарсы "КовиВак" вакцинасы көбейе алмайтын және инфекция тартпайтын, бірақ имумнитетті сенімді қалыптастыратын өлі коронавирустан дайындалған. Бұл ондаған жыл бойы тексеруден өткен технологиялық платформа. Оның көмегімен полиомиелитке қарсы вакцина дайындалады.

"КовиВак" осы жылдың ақпанында тіркеуден өтті, миллиондаған дозасы азаматтық айналымға түсті. Коронавирусқа қарсы бұл вакцина неден жасалады, қандай қарсы көрсетпелері бар және оны қайдан табуға болатыны туралы РИА Новости жазды.

"КовиВак" вакцинасының құрамы

Өткен жылдың наурыз-сәуірінде Ресей ғылым академиясы М.П.Чумаков атындағы Федералдық иммунологиялық препараттарды зерттеу және әзірлеу ғылыми орталығының ғалымдары "Коммунаркадағы" алғашқы науқастардың биоматериалынан SARS-CoV-2 коронавирусының РНҚ-сын бөліп алды. Геномдарды сол шақта белгілі Ухань үлгісімен салыстырып, вирустың ресейлік зертханадағы эволюциясын бақылады. Өңделген вирустар Vero жасуша желісінде өсіріліп, AYDAR-1 атты штамм алды. Дәл осы штамм "КовиВак" вакцинасының негізі болып отыр.

"КовиВактағы" әрекет етуші зат имумндық әсерді күшейтетін алюминий гидроксидін қоса алғанда көмекші молекулалармен бірге буферлік ерітіндіде жатады. Вакцина құрамында антибиотиктер мен консерванттар жоқ.

Басқа вакциналардан айырмашылығы

"КовиВак" дозасын салған кезде ине орнына қарай иммундық жасушалар жиналады. Олар өлі вирус бөлшектерін сау жасуша ретінде жіктеп, олармен күресуді бастайды. Нәтижесінде ағза қанында қорғаныш антиденелері синтезделеді.

Шынайы коронавирус инфекциясы пайда болған кезде бұл антиденелер бірден олардың көзін жояды. "КвиВак" та т-жасушалы иммунитет тудырады. Бірақ ол "Спутник V" вакцинасын салған кездегіден біршама төмен болады.

"Спутник V" және "ЭпиВакКоронамен" салыстырғанда "КовиВак" коронавирус бөлшектерінен дайындалған. Осылайша ағза әсері жойылған болса да, шынайы вирустың шағын мөлшерімен күресіп жаттығады. Мұндай жағдайда толыққанды антидене әсері қалыптасады.

Қолдану бойынша нұсқаулық

Вакциналауға сау күйде, барлық созылмалы және инфекциялық аурулардан толық айығып келу керек.

"КовиВак" вакцинасы 18-60 жас аралығындағы адамдар үшін коронавирустың алдын алуға арналған.

Ресейдің денсаулық сақтау министрлігі ұсынған нұсқаулыққа сәйкес, вакцина салар алдында антидене көлемін анықтауға арналған анализ тапсыру міндетті талап емес. Бұл ПТР-тестке де қатысты.

Сонымен қатар екпе салғызудан бір ай бұрын және бір ай кейін иммундық функцияны әлсірететін препарат қабылдауға тыйым салынады.

"КовиВак" екпесін қалай салады

Процедурадан бұрын міндетті түрде дәрігерге қаралып, дене қызуын өлшеп, эпидемиологиялық анамнезді жинап, сатурацияны өлшеп, жұтқыншақты тексеру шараларын жүргізу қажет. Бұл вакцина салуға тыйым салатын фактордың бар-жоғын анықтау үшін керек.

Медицина қызметкері вакциналаудан кейінгі ағзаның әсері туралы түсіндіріп, емдеу шарасын жүргізуге ерікті түрде келісім бергенін растайтын құжатты толтыруды ұсынады.

"КовиВак" препараты сұйықтық түрінде 0,5 миллилитр көлеміндегі бір дозалы ампула мен флаконға, сондай-ақ бес дозадан флакондарға құйылған. Ол 2-6 градус температурада тоңазытқышта сақталады. Сондықтан оны еріту қажет емес, екпе иықтың жоғарғы бөлігіне салынады.

Екпеден кейін не істеуге болмайды

Вакциналаудан кейін екпе салу кабинетінің жанында медицина қызметкерінің бақылауында шамамен жарты сағат отыру қажет. Бұл барлығына қатысты талап.

Ресейдің денсаулық сақтау министрлігі ұсынған нұсқаулыққа сәйкес, вакциналаудан соң моншаға, саунаға баруға, алкогольді ішімдік ішуге, ауыр жүктемесі бар спортпен айналысуға тыйым салынады. Ал екпе орнына үш күн бойы су тигізбеу туралы шартты кейбір мамандар дұрыс десе, кейбір дәрігерлер мұны ескірген талап деп санайды. Сондай-ақ "КовиВак" вакцинасын салғызғаннан кейін оқшауланудың қажеті жоқ. Өйткені оның құрамында тірі вирус жоқ.

Екпелер аралығы

"КовиВак" 14 күн аралығымен екі рет салынады. Екі дозаның құрамы мен көлемі бірдей. Мамандардың айтуынша, алдағы уақытта аралығы  21 күнге дейін ұзартылуы мүмкін.

Коронавирусқа қарсы антиденелер қашан қалыптасады?

Клиникалық зерттеулердің І-ІІ кезеңін жүргізу кезінде вакцинаның иммунологиялық тиімділігі бірнеше медицина орталығында тексерілді. Жетінші күні вакцина алғандардың ағзасында вирусты бейтараптандыратын антиденелер анықталған. Ал бірінші доза салынғаннан 42 күн өткен соң "КовиВак" салғызғандардың 85,7 процентінде имундық әсер қалыптасқан.

"КовиВак" вакцинасының шектеулері

Жануарларға жүргізілген клиникалық сынақтарға дейінгі зерттеулер "КовиВак" уытты емес және қауіпсіз екенін көрсетті. Адамдарға жүргізілген зерттеулер мұны растады.

Препарат нұсқаулығына сәйкес, вакциналаудан кейін жанама әсер үш тәулікке дейін созылуы мүмкін. Ине салған тұста ауырсыну, бас ауруы, дене қызуының аз уақытқа көтерілуі, аллергиялық реакция беруі, қан түйіндері ұлғаюы мүмкін.

Әсер ету ұзақтығы

"КовиВак" коронавирустан қаншалықты ұзақ уақытқа сақтайтыны әзірше белгісіз. Бұл 30 мың еріктіге жүргізілетін клиникалық сынақтардың үшінші кезеңі барысында анықталады. Чумаков орталығының бас директоры Айдар Ишмухаметов иммунитет сегіз ай бойы белсенді болатынын айтты.

Кімдерге вакцина салынбайды

"КовиВак" вакцинасы 18 жасқа толмаған және 60 жастан асқан адамдарға, жүкті және бала емізетін әйелдерге салынбайды. Сонымен қатар онкологиялық ауруы, өкпенің созылмалы обструктивті ауруы бар және аллергиясы қозған адамдарға аталған вакцинаны қабылдауға тыйым салынған.

Сондай-ақ бұған дейін кез келген вакцинаға ауыр аллергиялық реакциясы бар адамдарға да салуға болмайды. Адам қатты демігетін жағдайда, инфекциялық ауру жұқтырғанда немесе созылмалы ауруы асқынған кезде де "КовиВакты" салуға шектеу бар.

Әзірше "КовиВак" Ресейдің басым өңіріне партияменн жеткізіліп жатқандықтан ол жылдам таусылып қалуда. Маусымның соңында миллион доза шығарылды.

103

Екпенің әсерін коронавирус симптомынан қалай ажыратуға болады

104
(Жаңартылды 22:18 26.07.2021)
Шаршаңқылық, қалтырау, бас пен бұлшықет ауыруы екпеден кейін бірнеше күн өткен соң басылады, ал коронавирус кезінде бұл симптом күшейе түседі

НҰР-СҰЛТАН, 26 шілде — Sputnik. Лондонның Корольдік колледжінің ғалымдары адамның коронавирус жұқтырғанын немесе вакцинаның жанама әсеріне тап болғанын қалай анықтауға болатынын айтты. Олар ерте пайда болатын коронавирус пен қазір Ұлыбританияда қолданылатын төрт вакцинаның жанама әсерін салыстырды. 

Зерттеуге Pfizer, Moderna, AstraZeneca және Janssen вакциналарын салғызған 15 мыңға жуық адам қатысты, деп жазды РИА Новости. 

Төрт мыңға жуық қатысушы екпе салғызғаннан кейін "коронавирус белгілеріне ұқсас" күйді бастан кешіргенін айтқан. Олардың 2%-і расында да вирус жұқтырғаны белгілі болды. Ал коронавирус белгісіне ұқсайтын симптомдар байқалмаған 11 мың адамның 0,8%-інде ПТР-тест коронавирус жұқтырғанын растады. Демек қалыпты өмірде екпе салғызған 11 мың адамның 88-і инфекция жұқтырғанын білместен, көшеде бейқам жүре берер еді. 

Ғалымдар ерте анықталған коронавирус пен вакциналаудың ортақ симптомы қатарында шаршаңқылық, бас пен бұлшықеттің ауыруы, қалтырауды атады. Бұл симптомдарды вакцина салғызғандардың 76%-і байқаған.

Әдетте екпе салғызғаннан кейін үш күн өткен соң бұл симптомдар бәсеңдейді. Ал коронавирус жұқтырған жағдайда, керісінше, асқына түседі де, жетінші күні шарықтау шегіне жетеді. Инфекция жұқтырғандарда сондай-ақ тамақтың ауыруы күшейіп, түшкіру және дауыс қарлығу байқалады. 

Зерттеушілер бұл уақыт болжамды екенін айтады. Себебі зерттеуге қатысушылардың инфекцияны нақты қай кезде жұқтырғаны белгісіз. Сондай-ақ кейбір адамдарда ауру симптомсыз болған. 

"Дельта" штамм симптомы

Коронавирус жұқтырған науқастарда ауру симптоматикасы өзгергені байқалады. Себебі адамдар иіс сезудің жоғалуына аз шағымданатын болған. Алайда асқазан-ішек жолдары жұмысының бұзылуы, іш ауруы сынды белгілер жиі тіркеліп отыр.

104
Кілт сөздер:
коронавирус, екпе
Тақырып:
Коронавирус эпидемиясы
Тақырып бойынша
Ыстық ауа райында коронавирус ауыр өтеді - дәрігер
Коронавирус жұқтырмау үшін антидене көлемі қандай болуы керек – дәрігер жауабы  
Елімізде қанша адам вакцинадан кейін коронавирус жұқтырды
Қазақстанда тағы 6 631 адамнан коронавирус табылды
Бір тәулікте Қазақстанда 90 адам коронавирус пен пневмониядан көз жұмды
жүрек

Дәрігер инфаркттың жасырын белгілерін атады

1326
Дәрігер Александр Мясников инфаркт пен инсульт туындауына себепші негізгі факторларды атады

НҰР-СҰЛТАН - 26 шілде, Sputnik. Дәрігер және тележүргізуші Александр Мясников "Россия 1" телеарнасының эфирінде инфаркттың көп жағдайда аса байқала бермейтін белгілерін атады.

Маманның айтуынша, кеуде тұсындағы ауырсыну, ентігу, қатты терлеу және әлсіздік осы қауіпті күйдің жиі кездесетін симптомы саналады. Сонымен қатар бұл негізгі белгілерден бөлек мойын, иық немесе жақтың ауыруы, сөздерден жаңылу, қарынның кебуі, қыжыл да жүрек жұмысында ақау пайда болғанын білдіреді. Дәрігердің  пікірінше, бұл күй көп адамда кездескенімен, олар бұл жағдайда жедел жәрдем шақыруға асықпайды.

"Ентігу болсын, ауырсыну болсын, жасырын немесе айқын белгілердің барлығы не себепті туындағанын анықтау керек. Егер уақытылы дәрігер көмегіне жүгінсеңіз, өлім қаупі – 3-6 процент, ал дер кезінде маманның алдына бармасаңыз 33 процентті құрайды. Сондықтан инфаркт туындау қаупінің деңгейін алдын ала білу керек", - деді Мясников.

Дәрігер жас ерекшелігі (45-тен асқан ерлер мен 50-ден асқан әйелдер), ерте инфаркт пен инсультқа қатысты тұқым қуалаушылық, темекі шегу, тығыздығы төмен холестериннің жоғары болуы және тығыздығы жоғары холестериннің төмен болуы, қандағы қант құрамы мен артериялық қысымның жоғарылуы және семіздік негізгі қауіп факторлары екенін айтты.

Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының мәліметі бойынша, жыл сайын 17,5 миллионнан астам адам жүрек-қан тамырлары жүйесінің ауруларынан қайтыс болады. Сонымен қатар ерте инсульт пен инфаркттың шамамен 80 процентінің алдын алуға болады деген болжам бар. 

1326
Кілт сөздер:
дәрігер, жүрек
Архивтегі фото

Алматыда пәтер тонауды кәсіп еткен қылмыстық топ ұсталды

0
Пәтер тонаушылар қолма-қол ақша, шағын тұрмыстық техника,  әшекей секілді құнды заттардың бәрін алып кетіп отырған  

АЛМАТЫ, 27 шілде – Sputnik. Алматыда үш ер адам өзгенің пәтеріне кіріп, құнды заттарды ұрлауды кәсіп еткен. Қазірге дейін олардың 5 қылмысы әшкереленді, деп хабарлады Polisia.kz.

Полицияның хабарлауынша, қаскөйлер аула аралап, көпқабатты үйлердің терезесі мен кіреберісін бақылаған.

Алматы қалалық полиция департаменті криминалдық полиция басқармасының бастығы Қуатбек Науатов қаскөйлер жұмыс күндері, адамдар жұмыста болған кезде әрекет еткенін айтты.

"Олар кілт таңдау арқылы есікті ашып, құнды заттардың бәрін алып шыққан. Бұл қолма-қол ақша, шағын тұрмыстық техника және түрлі әшекейлер. Екеуі үйді тонап жатқанда, үшіншісі көлікте отырып, қауіпсіздікті бақылаған", - дейді Қуатбек Науатов.

Қазіргі уақытта үшеуі де ұсталды.

Соңғы рет қаладағы бір пәтерден алтын бұйымдар мен ақша ұрлаған. Шығынның жалпы көлемі – миллион теңге. Қолға түскен кезде ұсталғандар заттай айғақтан құтылып үлгермеген. Олар тұтқындау кезінде тәркіленді. Қазір қылмыстық үштік уақытша ұстау изоляторына қамалды.

Қылмыстық кодекстің 188-бабы 3-бөлігі ("ұрлық") бойынша сотқа дейінгі тергеу амалдары жүргізіліп жатыр.

Полицияның хабарлауынша, ұсталғандардың барлығы Шығыс Қазақстан облысының тумасы. Үшеуі де осыған ұқсас қылмыстары үшін қылмыстық жауапкершілікке тартылған.

0