Теңге, доллар

Экономистер теңгенің болашағына болжам жасады

2332
Сарапшылар пандемиядан кейін іскерлік белсенділік жанданған кезде валютаға сұраныс артып, теңге құнсызданады деген пікірде

НҰР-СҰЛТАН, 7 қазан – Sputnik. Осы аптада теңгенің долларға шаққандағы бағамы біршама өзгерді. Ұлттық валюта бір-екі теңгеге нығайды. Дегенмен бір жылдың ішінде, тіпті жарты жылдың айналасында доллар күшейеді. Sputnik Қазақстан тілшісіне сұхбат берген сарапшылар теңгенің болашағына болжам жасады.

Теңге жыл соңына дейін құнсызданады  

Экономист Арман Байғановтың пікірінше, бұған дейін ұлттық валютаның құнсыздануына бірнеше фактор әсер еткен. Мұнай бағасы арзандады. Ресей рублі де күрт құнсызданып кеткен. Алайда қазір жағдай түзеле бастады. Соңғы үш күннің ішінде ұлттық валюта долларға шаққанда бір-екі теңгеге күшейді. 

"Жалпы, бір-екі теңге – бұл қалыпты жағдай. Дегенмен жыл соңына дейін теңге әлсірейді деп ойлаймын. Бәлкім, 445-ке дейін барып қалады. Себебі коронавирустың екінші толқыны болады деген қауіп бар. Ондайда мұнай бағасы көтерілмейді", - деп түсіндірді Байғанов.

Маманның айтуынша, елдің ішкі экономикалық жағдайы да мәз емес. Карантиндік шаралар сақталып отыр. Демалыс күндері сауда орталықтары мен базарлар жабық тұрады. Бұның барлығы теңгеге кері әсерін тигізіп жатыр. Себебі іскерлік белсенділік әлі де төмен. Ондайда бюджетке аз ақша түседі. 

Оқи отырыңыз: Ұлттық банк теңгенің әлсіреуіне қатысты мәлімдеме жасады 

"Сосын салық жағынан жеңілдік жасалды. Демек бюджетке ақша түспейді. Ол да ұлттық валютамызға теріс әсер етеді. Сондықтан теңгенің күшеюіне негіз жоқ. Ол біртіндеп жыл соңына дейін құнсыздана береді", - деп атап өтті Байғанов.

Доллар 500-ге дейін бара ма?

Ал қаржы сарапшысы Айдархан Құсайыновтың ойынша, алдағы бір жылдың ішінде ұлттық валюта айтарлықтай құнсызданып, доллардың бағамы 500 теңгеге дейін барып қалуы мүмкін.

"Алдағы уақытта теңге тағы құнсызданады. Ал қазіргі жағдай көбінесе Қазақстанның ішкі оқиғаларымен байланысты. Ұлттық қордан жасалған трансферттер және тағысын тағы. Жаһандық оқиғалардың қатысы жоқ. Меніңше, теңгенің рубльге шаққандағы қазіргі бағамы тым жоғары. Сондықтан ұзақ мерзімде ол құнсыздануы тиіс", - дейді Құсайынов.

Сарапшының айтуынша, биыл ұлттық қордан бюджетке біраз трансферт құйылды. Ал осы жұмыс тоқтағанда жағдай өзгереді. 

"Жалпы, биыл дисбаланс болды. Біз ұлттық қордың есебінен валютаға деген ұсынысты ұстап тұрдық. Алайда сұраныс тым төмен болды. Пандемиядан кейін келесі жылы іскерлік белсенділік жанданғанда валютаға сұраныс көтеріледі. Транферттер керісінше азаяды. Сол кезде баланс бұзылады, теңге де құнсызданады. Меніңше, бір жылдың ішінде 500-ге дейін барып қалады", - деп атап өтті Құсайынов.

2332
Кілт сөздер:
доллар бағамы, теңге бағамы
Тақырып бойынша
Досаев теңге бағамына теріс әсер ететін факторды атады
Күзде теңге тағы құнсыздана ма – сарапшылар пікір білдірді  
Ақша, теңге

Қазақстанның сыртқы қарызы қанша депутат сұрағына үкімет мүшелері жауап берді

52
(Жаңартылды 14:19 21.10.2020)
Премьер-министрдің орынбасары Әлихан Смайыловтың айтуынша, Қазақстанның қазіргі мемлекеттік қарызы қауіпсіз деңгейде сақталып тұр

НҰР-СҰЛТАН, 21 қазан – Sputnik. Мәжілістің жалпы отырысында депутаттар мемлекеттік қарыз мәселесін көтерді, деп хабарлайды Sputnik Қазақстан тілшісі.

Депутат Дания Еспаеваның айтуынша, әлеуметтік-экономикалық болжамда мемлекеттік қарыздың жыл сайын өсетіні көрсетілген. Атап айтқанда, 2021 жылы оның көлемі ішкі жалпы өнімге шаққанда 30,3 процентке өссе, 2022 жылға дейін 30,5 процентке дейін көтеріледі. Ал 2025 жылға қарай үкіметтің қарызы 2019 жылмен салыстырғанда екі есеге артып, 25 триллион 692 миллиард теңгеге жетеді.

"Ел үкіметі ұсынған мәліметке сүйенсек, 2020 жылдың өзінде мемлекеттік қарыздың көлемі ішкі жалпы өнімге шаққанда 29,2 процентті құрайды. Қарыз сомасы өскендіктен, республикалық бюджетке түсетін салмақ та артады. Себебі оны өтеуге қажетті шығындар өседі", – деді Еспаева.

Ұлттық экономика министрі Руслан Дәленов мемлекеттік қарызды өтеу мен қызмет көрсетуге кететін шығындардың артатынын растады. Биыл осы санаттағы шығындардың көлемі 12 процент болса, 2023 жылда 23 процентке дейін өседі. Ал қаржы министрі Ерұлан Жамаубаев мемлекеттік қарыздың көлемі қауіпсіз деңгейде екенін жеткізді.

"Біз күн сайын бақылау жасап отырамыз. Иә, қазіргі жағдай нашарлап, тапшылық сәл көбейді. Сосын біз өз қарызымызды басқа елдермен салыстырып тұрамыз. Мәселен, Түркияда мемлекеттік қарыздың мөлшері ішкі жалпы өнімге шаққанда 40 процентті құрап отыр. Мексикада – 55 процент, Индонезияда – 37 процент", – деп атап көрсетті Жамаубаев.

Оқи отырыңыз: Вице-министр Қазақстанның берешегі туралы: әлі де қарыз алуға мүмкіндік бар 

Премьер-министрдің орынбасары Әлихан Смайылов та осы мәселеге қатысты түсініктеме берді. Оның айтуынша, үкімет нақты лимитті белгіледі. Ол – 27 процент. Сондықтан мемлекеттік қарыздың мөлшері қауіпсіз деңгейде сақталып отыр.

"Негізі, халықаралық ұйымдар лимитті 50 процент деңгейінде белгіледі. Ал қазіргі дағдарыс жағдайына байланысты Еуропалық одақ елдерінде оны тағы арттыру мәселесі қаралып жатыр. Сондықтан біз халықаралық ұйымдардың лимитінен алыстау тұрмыз", – деді Смайылов.

52
Кілт сөздер:
депутаттар, үкімет, мемлекеттік қарыз
Тақырып бойынша
Есімов Назарбаевқа сыртқы қарыз 5,1 миллиард долларға азайғанын хабарлады
Борышкерлік қарыз үшін Нұр-Сұлтан тұрғынының сатып алған қымбат көлігі тәркіленді
Қазақстандықтар коммуналдық қызмет үшін 17 млрд теңге қарыз болып қалды
Баласына қарыз болған Екібастұз тұрғыны төрт бөлмелі пәтерінен айырылды
Алматылық келіншек банкке 45 миллиард теңге қарыз екенін білді
Калькулятор, архивтегі сурет

"Инфляциядан төмен болады": депутаттар республикалық бюджеттің шикі тұстарын атады

31
(Жаңартылды 13:28 21.10.2020)
Коммунистер атаулы әлеуметтік көмек алатын адамдар саны жыл сайын 120 мыңға азаяды дегенге күмәнмен қарайтынын білдіргенімен, заң жобасын қолдап дауыс берді

НҰР-СҰЛТАН, 21 қазан – Sputnik. Парламент мәжілісінің депутаттары 2021-2023 жылдарға арналған республикалық бюджеттің шикі тұстарын атады, деп хабарлайды Sputnik Қазақстан тілшісі.

Депутаттың айтуынша, осы жолы да бюджетте шикізаттық секторға басымдық беріліп, табыстың басым бөлігін мұнаймен толтыру жоспарланып отыр. Бұл стратегия президент қойған мақсат-міндеттерге сай келмейді.

Сондай-ақ, ол 2021 жылы ішкі жалпы өнім 2,8 процентке өседі деп көрсетілгенін еске салды.

"Бұл дегеніміз, экономика 2019 жылдың деңгейіне де шыға алмайды деген сөз. Ал 2025 жылға қарай 4,6 процентке дейінгі өсім бір ғана фактордың арқасында болады делінген. Ол – мұнай өндіруді 17 процентке арттыру және экспорт көлемін ұлғайту. Ондай стратегия президент қойған міндеттерге сай келмейді. Мемлекет басшысы шикізаттық емес экономиканы дамытуды тапсырған", – деді Қоңыров мәжілістің жалпы отырысында.

Оның сөзіне қарағанда, мұндай жағдайда мемлекеттік бағдарламаларды іске асыру шаралары да мұнайдың әлемдік бағасына тәуелді болады. Себебі қаржының басым бөлігі шикізат экспортынан түседі.

"Бұған дейін әлеуметтік шығындар көбейді деп айтылды. Алайда коммунистер үш жылдық бюджетті әлеуметтік салаға бағытталған дей алмайды. Экономикалық ынтымақтастық және даму ұйымына мүше елдерде әлеуметтік шығындар ішкі жалпы өнімнің 15-30 процентін құрайды. Соның ішінде зейнетақы, денсаулық сақтау, әлеуметтік қызметтер, жұмысшы халықты қолдау және тағы басқа шаралар бар. Ал Қазақстанда әлеуметтік салаға жұмсалатын шығындарға сан алуан инвестициялық жобалар да кіреді. Ондай жобалардың бенефициары – бизнес құрылымдар", – деп атап көрсетті Қоңыров.

Зейнетақыны көбейтудің кемшілігі қандай?

Осы орайда депутат үш жылдық бюджетте көрсетілген маңызды бір мәселеге назар аударды. Ол жерде инфляцияны ескере отырып, ынтымақты зейнетақының көлемін көтеру туралы айтылған.

"Ынтымақты зейнетақының көлемін көтергенде инфляция деңгейінен 2 процентке артық меже ескеріледі деген. Алайда 2021 жылы зейнетақының орташа мөлшері 5,7 процентке көтеріледі. Мұның өзі инфляциядан төмен болып тұр", – дейді Қоңыров.

Бұдан бөлек, келесі жылы атаулы әлеуметтік көмекті 979 мың адам алады деген жоспар бар. Олардың қатары жыл сайын 120 мың адамға азаяды. Қоңыров ондай есеп-қисаптың экономикалық негізі жоқ деп санайды. Себебі қазіргі жағдайда соншама көп адамның мемлекеттік көмек алатындардың қатарынан жылдам шығуы мүмкін емес. Соған қарамастан, коммунистер заң жобасын қолдады және өз ұсыныстарын ескеруді сұрады.

Оқи отырыңыз: Қазақстанда инфляция 9-11% шамасында болжанып отыр

Айта кетейік, бүгінгі отырыста депутаттар үш жылдық бюджет туралы заң жобасы бірауыздан мақұлдады.

31
Кілт сөздер:
депутаттар, республикалық бюджет
Тақырып бойынша
2019-2021 жылдарға арналған республикалық бюджет халыққа жұмсалмақ
Нұр-Сұлтанда бюджет 32 миллиард теңгеге оңтайландырылды
Министр Жамаубаев бюджет ақшасын игермеген мемлекеттік органдарды атады
Жыл соңына дейін инфляция 8%-ке дейін өседі 
Шымкенттің мәртебесіне байланысты республикалық бюджет қайта қаралды
Кісен, архивтегі сурет

Шығыс Қазақстанда халықаралық іздеуде жүрген қылмыскер ұсталды

207
Шығыс Қазақстан облысының полициясы жыл басынан бері түрлі қылмыс жасағаны үшін Ресейдің құқық қорғау органдары іздестіріп жүрген 18 қылмыскерді анықтады

АЛМАТЫ, 21 қазан – Sputnik. Шығыс Қазақстан облысында сегіз айдан бері халықарылық іздеуде жүрген қылмыскер ұсталды.

Ер адам ұзақ уақыт бойы Ресейдің құқық қорғау органдарынан жасырынған. ТМД елдері арасындағы шекара маңы ынтымақтастығын іске асыру жоспары аясында ШҚО полиция департаментінің криминалдық полиция басқармасы қызметкерлері қылмыскерді анықтады, деп хабарлады Polisia.kz.

"Ер адам құрылыс жұмыстарын жүргізу кезінде қауіпсіздік ережелерін бұзған. Соның кесірінінен бірнеше адам қайтыс болған. Соған байланысты мемлекетаралық іздеу жарияланды. Қазір Ресей Федерациясындағы әріптестерімізге күдіктінің қай жерде екені хабарланды", – деді ШҚО полиция департаментінің бастығы Сағат Мәдиев.

Айта кетейік, Шығыс Қазақстан облысының полициясы жыл басынан бері түрлі қылмыс жасағаны үшін Ресейдің құқық қорғау органдары іздестіріп жүрген 18 қылмыскерді анықтады.

207
Кілт сөздер:
қылмыскер, халықаралық іздеу, Шығыс Қазақстан
Тақырып бойынша
"Өзіме қол салуға мәжбүрмін" Сот үкімін тыңдаған қылмыскер қиғылық салды
Түрмедегі "Қазақ аруы": ең сұлу қылмыскер әйел анықталды - фото
Алматыда сегіз жыл бойы іздеуде жүрген қылмыскер ұсталды - видео
Шымкенттегі қанды оқиға: қылмыскер 4 адамды қалай өлтіргенін айтып берді 
Халықаралық іздеуде болған қылмыскер Қазақстанда ұсталды