Доллар мен теңге

ЕАЭО елдері өзара есеп айырысуда доллардан бас тартуы керек - ЕЭК министрі

121
ЕАЭО елдерінің өз ақша-несие жүйесі валюта нарығындағы дағдарыстан қорғануға мүмкіндік береді  

НҰР-СҰЛТАН, 1 сәуір - Sputnik. ЕАЭО елдері экономикасының мүддесі үшін ұлттық валютаға ауысып, валюта нарығындағы сыртқы дағдарыстан қорғану қажет.

Бұл туралы Еуразиялық экономикалық комиссияның (ЕЭК) интеграция және макроэкономика министрі, Ресей Ғылым академиясының академигі Сергей Глазьев Sputnik халықаралық ақпараттық агенттігінің Мәскеу - Нұр-Сұлтан - Бішкек - ​​Минск - Ереван бейнекөпірі кезінде айтты.

"Біз экономикалық кеңістікті қорғап қалуымыз үшін доллардан немесе тұрақтылығын жоғалтқан басқа валюталардан бас тартуымыз қажет. Ұлттық валютаға ауысып, ұлттық баға белгілеу тетіктерін қалыптастырғанымыз жөн. Осылайша тәуелділіктен шығамыз. Соңғы 10 жылда доллардың үлесі дүниежүзілік есепте күрт төмендеді, бұрын ол 80%-ті құраса, қазір осының жартысынан сәл асады", - деді Глазьев.

Оның пікірінше, бұл үрдіс жалғасын тауып, доллар құнсыздана береді.

"Бұл біз әсер ете алмайтын сыртқы фактор. Бірақ әрқашан өзімізді қорғай аламыз. Ол үшін сыртқы валюта мен қаржы нарығының дағдарысынан оқшаулану керек. ЕАЭО, жалпы Еуразия үшін ұлттық валютаға және халықаралық құқыққа негізделген өз валюталық-қаржылық жүйемізді құруды ойланғанымыз абзал", - деді министр.   

Оның пікірінше, америкалық валюта-қаржы жүйесінің тұрақсыздануы қазірдің өзінде доллардың құнсыздануына әкелуде.

Басқа валюталарға қарағанда доллардың құнсыздануы байқалатынын атап өткен ол, "Бұл бізге онша білінбейді, өйткені біздің валюта да әлсіреуде", - деді.  

"Егер доллардың басқа валюталарға қатынасы туралы айтсақ, доллар СДР (Халықаралық валюталық қор құралы) қалыптасқанға дейін 40%-ке құнсызданды", - деді Глазьев. 

Оқи отырыңыз: ЕАЭО елдерінде ортақ валюта қашан пайда болуы мүмкін

Оның пікірінше, америкалық санкциялар доллардың тұрақтылығына нұқсан келтіреді. Ал ресейлік кәсіпорындар доллардан бас тартуда. Бұл есепшоттың оқшаулануы, ақшаның тоқтатылуы, келісімдердің бұғатталуы түріндегі қаржы санкциялары тәуекеліне байланысты болып отыр.

"Қазірдің өзінде Ресей-Қытай сауда-саттығы толықтай ұлттық валюта мен еуроға өтті. Біз ЕАЭО шеңберінде де осыны қолға алудамыз. Есептерде ұлттық валюталарды қолдануды кеңейту бойынша жүйелі жұмыс жүргізілуде", - деді маман.

"Әлі күнге дейін доллармен бағаланатын көмірсутектерді қоспасақ, біздің өзара сауда-саттықтың 70%-тен астамы ұлттық валютада жүзеге асырылады", - деді министр.

Глазьевпен өткен бейнекөпірдің толық нұсқасын мына сілтемеден көре аласыз.

121
Тақырып бойынша
ЕАЭО елдері интернет-пираттармен қалай күреседі
 ЕАЭО елдері үкімет басшыларының кездесуі қалай өтті – видео
ЕАЭО елдері саудадағы жаңа кедергілердің пайда болуына жол бермеуі керек – Мамин
ЕАЭО елдері локдауннан кейін экономиканың қарқынды өсімін күтуде – ЕЭК министрі
Ақша, теңге, банкноттар

Зейнетақы қоры 1 мамырдан бастап қандай өзгеріс болатынын айтты

2664
Ерікті зейнетақы жарналарын екінші деңгейлі банктер немесе Қазпошта арқылы аударуға болады, жарнаның мөлшерін салымшы өзі белгілейді

НҰР-СҰЛТАН, 12 сәуір – Sputnik. Осы жылдың 1 мамырынан бастап Бірыңғай жинақтаушы зейнетақы қорында ерікті зейнетақы жарналарын есепке алу үшін шоттар автоматты түрде ашылады.

"2021 жылдың 1 мамырынан ерікті зейнетақы жарналарын есепке алу үшін шоттар автоматты түрде ашылады. Жеке зейнетақы шоттарын ашуға БЖЗҚ-ға түскен алғашқы ерікті зейнетақы жарнасы негіз болады", - делінген қордың сайтында.

Зейнетақы жарнасын жеке тұлға өзі үшін, жеке немесе заңды тұлғалар басқа біреу үшін аудара алады. Бұл ретте жарна мөлшері мен мерзімділігін салымшы өзі айқындайды.

Ерікті зейнетақы жарналарын екінші деңгейлі банктер немесе Қазпошта арқылы аударуға болады. Кейбір банктерде зейнетақы жарнасын онлайн (мобильді қосымша немесе өзіне-өзі қызмет көрсету терминалдары) аудару мүмкіндігі қарастырылған.

Бұдан бөлек, БЖЗҚ ақпаратынша, өз пайдасына ерікті зейнетақы жарнасын тұрақты аударып тұру үшін жұмыс берушінің атына өтініш жазуға да болады. Соның негізінде жұмыс беруші жарнаны өтініш иесінің не үшінші тұлғаның шотына тұрақты түрде аударып отырады.

Жеке тұлғаны сәйкестендіру жарнаны төлеу барысында электронды форматтағы төлем тапсырмасында көрсетілген жеке деректер (аты-жөні, ЖСН, туған күні) бойынша жүзеге асады. БЖЗҚ жеке куәліктің реквизиттерін, тұрғылықты мекенжай, өзге де деректерді мемлекеттік органдардың ақпараттық жүйесінен алады.

2664
Кілт сөздер:
БЖЗҚ, жарна, зейнетақы
Тақырып бойынша
БЖЗҚ төлемдерін есептеу өзгереді: зейнетақы өсе ме
Зейнетақы жинағын сенімгерлік басқаруға беру: қалай табыс алуға болады
Зейнетақы жинағын жеке басқаруға қалай беруге болады – қысқаша нұсқаулық
БЖЗҚ 120 мыңнан астам азаматтың зейнетақы шотын жабады
Жанармай бекеті, архивтегі сурет

Атырау зауытында жөндеу мерзімі созылды: бензин қанша күнге жетеді

31
Министрдің айтуынша, елде мұнай өнімдерінің тапшылығын болдырмау үшін Шымкент мұнай өңдеу зауытына жоспарланған күрделі жөндеу жұмысының мерзімі ауыстырылды

НҰР-СҰЛТАН, 12 сәуір – Sputnik. Атырау мұнай өңдеу зауытында жөндеу жұмыстарын сәуірдің соңына қарай аяқтау жоспарланып отыр. Бұл туралы энергетика министрі Нұрлан Ноғаев мәлімдеді, деп хабарлайды Sputnik Қазақстан тілшісі.

Биыл қаңтарда ауа райының қолайсыздығына байланысты Атырау мұнай өңдеу зауытында электр энергиясын жеткізуде іркіліс пайда болған еді. Соның салдарынан технологиялық қондырғылар апатты жағдайда тоқтап, жөндеу және қалпына келтіру жұмыстарын жүргізу қажеттігі туындады.

"Алғашқы жоспар бойынша жөндеуді 4 сәуірде аяқтап, зауытты толық қуатына 10 сәуірде шығару жоспарланған. Алайда ақауларды анықтау барысында қосымша жөндеу шаралары қажет екені анықталды. Сол себепті Атырау мұнай өңдеу зауытын 24 сәуірде іске қосу жоспарланып отыр", – деді Ноғаев үкімет отырысында.

Атырау МӨЗ-дің қондырғыларын жөндеу барысында елде мұнай өнімдерінің тапшылығын болдырмау үшін Шымкент мұнай өңдеу зауытында 25 наурыз бен 10 мамыр аралығына жоспарланған күрделі жөндеу жұмыстарының мерзімі 1 мамыр мен 10 маусымға ауыстырылды.

Министр қазір республикада бензин тапшылығы жоқ екенін мәлімдеді.

"9 сәуірдегі жағдай бойынша мұнай өнімдері қорының деңгейі жеткілікті деңгейде. Яғни, 25 күнге жететін бензин, 27 күнге жететін дизель отынының қоры бар", – деп сендірді ол.

Оқи отырыңыз: Жанармай импортына салынған тыйым мұнай өңдеу зауыттарына қалай әсер етті

Айтуынша, қаңтар-наурыз айының қорытындысы бойынша Қазақстанда 3 миллион тоннадан аса мұнай өнімдері өндірілді. Ал бензин бойынша көрсеткіш 1,1 миллион тоннаға жетті, яғни жоспар 94,5%-ке орындалды. Өндірілген дизель отынының көлемі – 1 миллион тонна, жоспар – 89,7%-ке тең.

31
Кілт сөздер:
дизельді отын, бензин, жанармай
Тақырып бойынша
Төртінші мұнай өңдеу зауытының қайда салынатыны күзде белгілі болады
Ресейде жанармай бекетінде болған жойқын жарылыс видеоға түсіп қалды
Министрлік бензин бағасына қатысты түсініктеме берді
Мұнай өңдеу төмендеді: елде бензин тапшылығы болмай ма
Газ орнына су құйған: Ақтауда жанармай бекетінің қулығы әшкере болды
Газодобывающее предприятие, архивное фото

Еуропаға газды кім жеткізеді: Ресей ме, АҚШ па?

0
Осы жылы алыс шетелге газ экспорттаудан "Газпром" табысы 1,7 есе, яғни 42 миллиард долларға дейін ұлғаяды, деп жазды VYGON Consulting

НҰР-СҰЛТАН, 12 сәуір — Sputnik. Ұзаққа созылған қыс еуропаның газ қоймаларын бос қалдырды. Газ қорының үштен бір бөлігі ғана қалды. Америкалықтар осы мүмкіндікті пайдаланып, көп көлемде сұйылтылған газ ұсынды. Алайда коронавирус дағдарысы Еуропаға мұхиттың арғы жағынан келетін қымбат газға шығындалуға мүмкіндік бермейді. Сондықтан ресейлік шикізатты сатып алуға тура келіп отыр, деп жазды РИА Новости.

Күзде және қыста еуропалықтар 65 миллиард текше метрден астам газ тұтынды. Бұл он жылдық максимумға тең. Бұл туралы Газпром GasInfrastructureEurope-ке сілтеме жасап хабарлады. Алдыңғы жоғары көрсеткіш 2018 жылы болған. Ол кезде ақпан-наурызда Еуропаны қалыптан тыс аяз бен қар жауып қалды.

Ауа райы биыл да тосын мінез көрсетті. Қаңтарда Газпромға аяз құрсауында қалған Еуропаға жеткізілімдерді шұғыл көбейтуіне тура келді. Компания Германияға 32,4 процентке, Францияға 77,3 процентке, Нидерландыға 21,2 процентке, Италияға 100 процентке әдеттегіден артық газ жіберді.

Сонымен қатар суықтың беті қайтпаған Азияға да экспорт артты. Нәтижесінде нарықта тапшылық пайда болып, бұл споттық бағаның шарықтауына алып келді. Ол бойынша тауарлар, бағалы қағаздар немесе валюта шұғыл жеткізу шарты бойынша сатылады.

Мысалы, Азияда баға кесімі мың текше метр үшін 1 000 доллардан асқан сәт болды. Кейбір мәмілелер 1400 бағасы бойынша жасалды. Еуропада баға 300 доллар болып белгіленді. Ал "Газпромның" 2021 жылға арналған бюджетінде 170 деген баға көрсетілген.

Нәтижесінде алыс шетелге жөнелтілген ресейлік экспорт 19,5 миллиард текше метрге дейін артты. Бұл бір жыл бұрынғы көрсеткіштен 46 процентке көп.

Ақпан айында да ауа райы қуанта қоймады. Осы айда үш күн қатарынан еуропалық қоймалар тәулігіне миллиард текше метр жіберіп отырды. 25 наурызға қарай қоймадағы газ қорының көрсеткіші 29 процентке дейін түсті. Германия мен Автрияда – 26, Нидерландыда – 23, Францияда – 17.

Алдағы қыста суықтан қорғану үшін еуропалықтарға өткен жылғыдан 57,3 процентке артық газ өндіру қажет. Бұл 2020 жылы Франция мен Нидерландыға жеткізілген экспорт көлеміне тең. Қоймаларды толтыру бойынша басталған газ өндіру науқаны 2011 жылғыдан кейінгі ең ауқымды шараға айналмақ.

Еуропа нарығындағы ресейлік шикізаттың үлесі 2020 жылы шамамен 33 процентті құрады. Бұл жөнінде "Газпром экспорт" бас директоры Елена Бурмистрова мәлімдеді. Оның айтуынша, "үшінші тоқсанда-ақ экспорт көлемі дағдарысқа дейінгі көрсеткіштен асып түсті". Импорттаушылар алдындағы барлық міндет толық орындалды. Жыл соңына қарай келісімшарт бойынша баға еуропалық хабтардағы споттық бағадан төмен болды. Бұл да қосымша жеткізулерді орындауға ықпал етті.

Еуроодаққа көгілдір отын Ресейден бөлек Норвегия, Катар, Алжир, АҚШ пен Нигериядан жеткізіледі. Басты тұтынушылар – Германия, Ұлыбритания және Италия. Немістер мен ағылшындар ресейлік газды "Солтүстік ағын" құбыры арқылы алып отыр. Басқа амал жоқ. Әрине сұйылтылған табиғи газға ауысуға болар еді. Бірақ ол тым қымбат. Сонымен қатар ол үшін арнайы терминалдар керек. Ал Германияда мұндай техника қарастырылмаған. Сұйылтылған табиғи газ ол елге Бельгия мен Нидерланды арқылы жеткізіледі.

Италия мен Ұлыбританияда қажетті терминал бар. Бірақ олар да құбыржол газынан бас тартуға асығар емес. Сол себепті ресейлік энергия ресурсын сатып алушылар АҚШ-тың "Солтүстік ағын – 2" жобасына қарсы ашқан соғысын қолдамай отыр. Жалпы ресейлік жобаның қарсыластары аз емес. Олардың қатарында Чехия, Польша, Венгрия, Словакия, Румыния, Хорватия бар.

Жалпы Варшава 2022 жылға қарай Ресей газынан бас тартуға дайын екенін бұған дейін мәлімдеген болатын. Поляктар Солтүстік теңізде норвегиялық қайраңдағы Baltic Pipe құбырына үміт артып отыр.

Жалпы дағдарыстың беті әлі қайта қойған жоқ. Ал сұйылтылған табиғи газ баяғыдай құбыржол газынан қымбат болып тұр. Оның үстіне "Газпром" бәсекелестеріне қарағанда өндіріс көлемі мен тәуліктік жеткізу көлемін өте жылдам арттыра алады.

Г.В.Плеханов атындағы РЭУ доценті Александр Тимофеев "Солтүстік ағын" жобасының өзін-өзі ақтауы әлі де нақты болмағандықтан, батысеуропалық бағыт басымдықта тұр деп санайды.

"Ұзаққа созылған қыс сұранысты арттырды. Бұл күзге қарай бағаның қымбаттауына алып келеді", - дейді ол.

Ресей ЖЭК даму мәселелері жөніндегі тәуелсіз кеңесшісі VYGONConsulting пікірінше, осы жылы "Газпром" алыс шетелге жөнелтетін экспорт көлемін 210 миллиард текше метрге дейін арттыра алады. Бұл 2020 жылғы көрсеткіштен 17 процентке, коронавирус дағдарысына дейінгі 2019 жылғыдан 5,5 процентке артық.

Осылайша бірінші тоқсанда "Газпромның" экспорты 30,7 процентке өсті.

"Бұған дейін жабдықтаушы бюджетке мың текше метр газ үшін 170 доллар көлеміндегі бағаны көрсеткенін ескеру керек. Бірақ содан кейін жоспарлар қайта қаралды. Енді орташа жылдық баға 200 доллар деп болжануда. Себебі ұзақ мерзімді келісімшарттар көбіне еуропалық споттық бағаларға тәуелді. Оның үстіне газ бағасы тікелей тәуелді мұнай бағасы да шарықтап кетті. Сондықтан "Газпром" өз тұтынушыларын жоспарының негізді екеніне сендіре алуы әбден мүмкін", - дейді TeleTrade ақпараттық-талдау орталығының бас экономисі Марк Гойхман.

Жалпы газ бағасы жылыту маусымы аяқталғаннан кейін де қымбаттай берді. Қазір нидерландтық TTF (Title Transfer Facility Natural Gas Price Index) хабындағы спотта мың текше метр газ бағасы 252 доллар. Бұл 2018 жылдан бері ең жоғарғы көрсеткіш.

Нәтижесінде осы жылы алыс шетелге газ экспорттаудан "Газпром" табысы 1,7 есе, яғни 42 миллиард долларға дейін ұлғаяды, деп жазды VYGON Consulting. Ал бұл Ресейдің мемлекеттік бюджетіне майдай жағады.

0