Мәдениет және спорт министрі Ақтоты Райымқұлова

Мәдениет министрі бірқатар терминнің қазақша аудармасы қайта қаралғанын айтты

43480
(Жаңартылды 11:31 21.06.2019)
Ақтоты Райымқұлова үш мыңнан астам термин қайта бекітілгенін атап өтті  

НҰР-СҰЛТАН, 20 маусым – Sputnik. Мәдениет және спорт министрі Ақтоты Райымқұлова терминдерді өзгерту шаралары туралы әңгімеледі, деп хабарлайды Sputnik Қазақстан тілшісі.

Министрдің айтуынша, халықаралық терминдерді қазақ тіліне қайтару үшін терминологиялық қорға мониторинг жүргізілді. Осыған орай бұрын қазақ тіліне аударылған 3 300-ден астам жалпыға бірдей қабылданған термин мен ұғым қайта қаралып бекітілді.  

"Олардың 300-ге жуығы – халықаралық терминдер. Мысалы, "мұражай" деген сөз "музей" болатын болды. Мұрағат – архив, тағы сондай-сондай нәрселер", – деді Райымқұлова бүгінгі есеп беру кездесуінде. 

Бұдан бөлек, азатжол – абзац, пайыз – процент, сынып – класс, құрсым – шина,  теңгерім – баланс, әнұран – гимн, мұқаммал – инвентарь, ақау – дефект, шегендеу – демаркация, мейрамхана – ресторан, қимыл – анимация, ал "әлеует" деген сөз "потенциал" болып қайта өзгертілді.

"Бүгінде "Termincom.kz" сайтының негізінде терминологияның қазіргі жағдайы мен негізгі қағидалары туралы ақпараттандыру үшін электронды платформа іске қосылды", - деп атап көрсетті Райымқұлова.

Айта кетсек, Елбасы Нұрсұлтан Назарбаев бұған дейін халықаралық терминдерді қазақ тіліне аудару мәселесін бірнеше рет көтерген болатын. Айтуынша, бірқатар терминнің аудармасы қисынсыз болса, кейбірі жап-жақсы аударылған. Қазақ тілі ғұмырлы болсын десек, оны жөнсіз терминологиямен қиындатпай, қазіргі заманға лайықтауымыз қажет.

Кейбір аудармаларды негіздеу тәсілдерін қайта қарастырып, терминология тұрғысынан қазақ тілін халықаралық деңгейге жақындату керек, деген еді Назарбаев. Ол латын әліпбиіне көшу бұл мәселені реттеуге мүмкіндік беретініне сенім білдірді. 

43480
Кілт сөздер:
Ақтоты Райымқұлова, әнұран
Тақырып бойынша
Назарбаев "пайыз" бен "күйсандық" сөзі неге ұнамайтынын айтты
Белгілі ғалым Қоянбаев пен Қабатовтың сөйлеу мәнерін сынға алды  
Қазақша сөйлемеген Көшербаевқа Елбасы ескерту жасады
Назарбаев: терминдерді қазақ тіліне аударудағы "жаңалықтар" күлкіңді келтіреді
Қазақ тіліне аударылған бірқатар халықаралық термин қайта өзгертіледі
Тоқаев бас прокурорға тапсырма берді

Тоқаев бас прокурорға тапсырма берді

100
(Жаңартылды 21:50 19.10.2020)
Мемлекет басшысына бизнесті қорғау және бақылаушы органдар тарапынан кәсіпкерлік қызметке заңсыз кедергі келтірудің жолын кесу жұмыстары туралы баяндалды

НҰР-СҰЛТАН, 19 қазан – Sputnik. Мемлекет басшысы бас прокурор Ғизат Нұрдәулетовті қабылдады. Қасым-Жомарт Тоқаевқа прокуратура органдары қызметінің басым бағыттары бойынша атқарылған жұмыстар қорытындылары туралы есеп берілді.

Ғизат Нұрдәулетов президенттің қылмыспен күресті күшейту, құқық қорғау және өзге де органдардың құқықтық тәртіпті қамтамасыз ету қызметін үйлестіру жөнінде жүктеген тапсырмаларының орындалу барысы туралы баяндады. Оның айтуынша, өткен кезеңде елімізде қылмыс көлемі үш есеге жуық азайған. Ұрлық, қарақшылық шабуылдар, тонау және бұзақылық қылмыстары екі есе аз тіркелген.

Бас прокурор заңдылықты сақтауды қадағалау барысында прокурорлар сотқа дейінгі тергеу ісі бойынша 63 тұлғаға қатысты негізсіз қылмыстық қудалаудың тоқтатқанын айтты. Сондай-ақ, тергеу мерзімін тоқтату және кейінге шегеру жөніндегі 17 мың заңсыз қаулының күшін жойғанын жеткізді.

Мемлекет басшысына бизнесті қорғау және бақылаушы органдар тарапынан кәсіпкерлік қызметке заңсыз кедергі келтірудің жолын кесу жұмыстары туралы баяндалды.

Сонымен қатар Қасым-Жомарт Тоқаевқа әлеуметтік-экономикалық саладағы заңдылықты қамтамасыз ету, сондай-ақ, мемлекеттік органдардың жекелеген саладағы қызметін реттейтін  заңнаманы сақтау жөніндегі тексерулердің нәтижелері бойынша прокурорлардың қабылдаған шаралары туралы мәлімет берілді.

Кездесу қорытындысы бойынша президент бас прокурорға бірқатар нақты тапсырма берді.

100
Кілт сөздер:
прокурор, Қасым-Жомарт Тоқаев
Тақырып бойынша
Назарбаев Тоқаев неге президент болғанын айтып берді
Қазақстан бұрын-соңды болмаған дағдарысты бастан өткеруде – президент
Тоқаев кадрлық ауыс-түйіс жасады
Тоқаев елдегі эпидемиологиялық ахуалға қатысты Маминге тапсырма берді
Тоқаев құтқарушыларды кәсіби мерекемен құттықтады
Сот отырысы

Алматы блок бекетіндегі апат: прокурор экс-полицейді 10 жылға соттауды сұрады

104
Прокурор екі полицейдің қазасына кінәлі Азат Азаматовты өмір бойына жүргізуші куәлігінен айырып, он жылға бас бостандығынан айыруды сұрады

АЛМАТЫ, 19 қазан – Sputnik. Алматы қаласындағы блок бекеттегі апатқа қатысты қылмыстық іс бойынша талқылау жалғасып жатыр. Істі Алматы облысының Қарасай аудандық сотында судья Мәди Көшікбаев жүргізуде, деп хабарлайды Sputnik Қазақстан.

Бұрынғы полиция қызметкері Азат Азаматовқа Қылмыстық кодекстің 345-бабы ("көлiкті басқаратын адамдардың жол жүрісі немесе көлiк құралдарын пайдалану қағидаларын бұзуы") бойынша айып тағылып отыр. Прокурор соттан Азаматовты 10 жылға бас бостандығынан айыруды сұрады.

"Оны кінәлі деп танып, он жылға бас бостандығынан айыруды сұраймын. Сондай-ақ, Азаматовты өмір бойы жүргізуші куәлігінен айыру туралы сот шешімі қажет деп санаймын", - деді прокурор.

В Карасайском районном суде проходит заседание по ДТП со смертельным исходом на блокпосте
© Sputnik / Тимур Батыршин
Бұған дейінгі кезекті отырыста сотталушы өз кінәсін толық мойындады

Бұған дейінгі кезекті отырыста сотталушы өз кінәсін толық мойындаған еді.

"Құрметті сот, мен жасаған ісімнің кінәсін мойындаймын және өкінемін", - деді Азат Азаматов.

Айыпталушы апат болған кезде ұйықтап жатқанын және басқа ештеңе есінде жоқ екенін айтты. 24 мамырда Көксай ауылына кездесуге барғанын, көлікте сыра ішкенін мәлімдеді.

В Карасайском районном суде проходит заседание по ДТП со смертельным исходом на блокпосте
© Sputnik / Тимур Батыршин
Сот отырысы

"Жол полициясында жұмыс істеген үш әріптесіммен бірге іштім. Олар менің бұрынғы әріптестерім. Басқа ештеңе есімде жоқ, ауруханада ояндым. Олар менің апатқа ұшырағынамды айтты. Қалай болғаны есімде жоқ", - деді Азаматов.

Алматы блок бекетіндегі жол апаты

25 мамырда Көксай шағын ауданындағы №4 блок бекетте BMW көлігін тізгіндеген жүргізуші бетон қоршауына соғылған болатын.

BMW патрульдік көлікке қарай ұшып түскен, оның ішінде екі полиция қызметкері отырған.

42 жастағы тәртіп сақшысы Жарас Жанғазиев жедел жәрдем келгенге дейін қайтыс болды. Ал оның әріптесі Дастан Әбдіқанов аса ауыр жағдайда ауруханаға жеткізілді, алайда дәрігерлер оның өміріне араша түсе алмады.

Алматы полициясының тағы бір қызметкері – есірткімен күрес жөніндегі бөлім маманы Ербұлан Сейдазым ауыр жағдайда жансақтау бөліміне жеткізілді.

104
Кілт сөздер:
сот, полицейлер, апат, Алматы
Тақырып бойынша
Щучинскіде полицейлер жантүршігерлік жол апатынан қаза болды – видео
Блок бекетте шын мәнінде не болғаны жұртқа жария етіледі – полиция бастығы
Блок бекетте 2 адамды өлтірді деген күдікке ілінген экс-полицей: Есімде ештеңе жоқ  
Бір жыл бұрын апат болған Шамалған стансасында жаяу жүргіншілер көпірі ашылды
Тоғыз адам көз жұмды: Атырау облысында жантүршігерлік апат болды
Күзгі астана

Қазақстанда 20 қазанда қандай маңызды оқиғалар болады

0
Sputnik Қазақстан 20-29 қазан аралығында болатын негізгі іс-шаралар мен оқиғаларға шолу жасайды (ақпарат толықтырылып отырады)

Қазақстанда бұқаралық іс-шараларды өткізуге уақытша тыйым салынды. Мемлекеттік органдардың мәжілістері мен баспасөз конференциялары онлайн режимде ұйымдастырылады. Десе де, біз алдағы күндерге жоспарланған іс-шаралар туралы ақпарат беруді жалғастырамыз.

20 ҚАЗАНҒА ЖОСПАРЛАНҒАН ШАРАЛАР

09:00 – Үкімет отырысы. Күн тәртібінде ветеринарлық, фитосанитарлық қауіпсіздік, дәрі-дәрмекпен қамту мәселелері талқыланады. Отырыс PrimeMinister.kz сайтында және әлеуметтік желідегі ресми аккаунттарда көрсетіледі. Байланыс: 8 (7172) 75 00 10, press.kpm@mail.ru.

11.00 – Бернард Шоудың "Пигмалион" пьесасын онлайн оқу. Максим Горький атындағы Мемлекеттік академиялық орыс драма театрының актрисасы оқиды (трансляция театрдың Instagram парақшасында жасалады).

12.30 - Sputnik Қазақстан баспасөз орталығында диктант жазудан халықаралық акцияға арналған Спикерлер: ғарышкер Айдын Айымбетов (диктант оқитын адам), жоба үлестірушісі Лаура Ілиясова, Нұр-Сұлтандағы Ресейдің ғылым және мәдениет орталығының директоры Алексей Коропченко. Байланыс үшін: +7 (747) 2207401 (WhatsApp). Трансляция Sputnik Қазақстан сайты мен YouTube-каналда жасалады.

21 ҚАЗАНҒА ЖОСПАРЛАНҒАН ШАРАЛАР

14.00 – Мәскеу - Ереван - Минск - Нұр-Сұлтан бейнекөпірі. Іс-шара Еуразиялық даму банкінің басқарма төрағасының орынбасары Тигран Саркисянның қатысуымен Еуразиялық кеңістіктегі COVID-19 пандемиясының таралуына және жағымсыз салдарларын жеңуге және еңсеруге арналған үздік цифрлық шешімдерге арналған Еуразиялық даму банкінің (ЕДБ) цифрлық бастамалар қоры конкурсының қорытындылары аясында өтеді. Бейнекөпірдің трансляциясы Sputnik.kz сайтында және біздің Facebook парақшасында қолжетімді. Спикерге қойылатын сұрақтарды a.nurgazinova@sputniknews.com мекен-жайына жіберуге болады.

23 ҚАЗАНҒА ЖОСПАРЛАНҒАН ШАРАЛАР  

19.00 – "Женитьба" қойылымы, Максим Горький атындағы Мемлекеттік академиялық орыс драма театры (Нұр-Сұлтан, Желтоқсан көшесі 11-13).

26 ҚАЗАНҒА ЖОСПАРЛАНҒАН ШАРАЛАР  
Алматы

17.00 – "Счастливые поют" музыкалық қойылымы – қос сахна саңлағы – Фрэнк Синатра мен Эдит Пиафқа арналған қойылым (Лермонтов атындағы Мемлекеттік академиялық орыс драма театры).

28 ҚАЗАНҒА ЖОСПАРЛАНҒАН ШАРАЛАР
Нұр-Сұлтан

19.00 – "Мадам Баттерфляй" операсының премьерасы, "Астана Опера" театры (Қонаев көшесі, 1. Байланыс телефоны: +7 (7172) 70 95 94).

29 ҚАЗАНҒА ЖОСПАРЛАНҒАН ШАРАЛАР

19.00 – "Дикарь. Третье слово" қойылымы, Максим Горький атындағы Мемлекеттік академиялық орыс драма театры (Нұр-Сұлтан қаласы, Желтоқсан көшесі 11-13).

Жоспарланған шаралар тізімі ашық дереккөзден алынды. Sputnik Қазақстан шаралардың уақыты мен күнінің өзгеруіне жауапты емес.

0