Архивтегі фото

Назарбаев латын әліпбиінің түркі әлеміндегі рөлі туралы айтты

131
(Жаңартылды 20:29 31.03.2021)
Латын әліпбиін қолдану ортақ жүйе қалыптастыруға мүмкіндік береді, соның арқасында біз жастарды жаһандық деңгейде дамыта аламыз, деді Елбасы

НҰР-СҰЛТАН, 31 наурыз – Sputnik. Латын әліпбиінің арқасында түркі әлемінің ортақ жүйесі қалыптасады. Бұл туралы Қазақстанның тұңғыш президенті Нұрсұлтан Назарбаев түркі тілдес мемлекеттер ынтымақтастығы кеңесінің бейресми саммитінде айтты, деп хабарлайды Sputnik Қазақстан тілшісі.

"Біз мәдени-гуманитарлық дамумен бірге бір-бірімізден көп нәрсе үйрене аламыз. Латын әліпбиін қолдану ортақ жүйе қалыптастыруға мүмкіндік береді. Соның арқасында біз жастарды жаһандық деңгейде дамыта аламыз", - деді Назарбаев.

Елбасы өзін ұйымның құрметті төрағасы қызметіне сайлағаны үшін түркі тілдес мемлекет басшыларына тағы бір мәрте алғыс айтты. Содан кейін қазіргі басты қауіп-қатерге тоқталды. Ол – коронавирус пандемиясы. 

"Коронавирус әлі таралып жатыр. Өткен жылы пандемиядан келген шығын 8,5 триллион долларды құрады. 800 миллион адам сан алуан қиындыққа тап болды. Бұған дейін дағдарыстар болды. Алайда пандемияның салдары әлдеқайда қатты болып тұр", - деп атап өтті Назарбаев.

Оқи отырыңыз: Тоқаев Түркістанды онлайн форматта таныстырды 

Айта кетейік, Түркі тілдес мемлекеттер ынтымақтастығы кеңесінің бейресми саммитін Түркістан қаласында өткізу жоспарланған болатын. Алайда пандемияға байланысты іс-шараны онлайн режимде ұйымдастыруға шешім қабылданды. Саммит кезінде ұйымға мүше Қазақстан, Түркия, Әзербайжан, Қырғызстан мен Өзбекстан президенттері сөз сөйлеп, өз ойларын ортаға салды. Ал Мажарстан бақылаушы мәртебесіне ие. Осы жолғы саммитке Түрікменстан президенті Гурбангулы Бердімұхамедов та құрметті қонақ ретінде қатысып отыр.

Саммит қорытындысы бойынша түркі елдерінің мәдени құндылықтары мен кеңестің мәртебесі бойынша бірлескен декларация қабылданады.

131
Кілт сөздер:
Назарбаев, Латын әліпбиі
Тақырып бойынша
2021 жылы қазақстандықтар аты-жөнін латын қарпімен жазу ережесі әзірленеді
Тоқаевқа жаңа әліпбидің жетілдірілген жобасы ұсынылды
Латын әліпбиінің жаңа жобасы таныстырылды – ұлттық комиссия отырысы өтті
Қазақ әліпбиінің жаңа нұсқасында үш өрескел қате жіберілген – ғалым
Марат Омаров

"Ол өтірік қой": Марат Омаров желіні шулатқан видеоға түсініктеме берді

2041
(Жаңартылды 19:48 12.04.2021)
Тойға келген қонақтардың арасында волейболшы Сабина Алтынбекова мен әнші Қайрат Түнтеков те жүр. Желі қолданушылары композитор Зульфия есімді қызын ұзатқанын жазып жатыр

НҰР-СҰЛТАН, 12 сәуір — Sputnik. Әлеуметтік желіде танымал әнші әрі композитор Марат Омаров қатысқан тойдың видеосы тарады, деп хабарлайды Sputnik Қазақстан тілшісі.

Видеодан жас жұбайларды көруге болады. Ал келесі кадрда олар Марат Омаровпен суретке түсіп жатыр. Желі қолданушылары композитор Зульфия есімді қызын ұзатқанын жазып жатыр. Ал қонақтардың арасында волейболшы Сабина Алтынбекова мен әнші Қайрат Түнтеков жүр. Тойдың шағын құрамда өткенін байқауға болады.

Sputnik Қазақстан тілшісі композитордың өзіне хабарласып, мән-жайды білді. Марат Омаровтың айтуынша, видеоға монтаж жасай салған.

"Ол өтірік қой, монтаж ғой. Менің тойым емес", - деді Омаров.

Айта кетейік, Марат Омаров "Анашым", "Әке арманы", "Қыз сыны", "Әнші балапан", "Арман қала – Астана" және тағы басқа әндерді жазған. Ал коронавирус пандемиясы басталғанда "Коронавирус, кет, кет, кет" композициясымен танылды. Халық арасында осы ән хитке айналған.

2041
Тақырып бойынша
Қайрат Нұртас жауапкершілікке тартылуы мүмкін
"Хит ән шығармаймын": Өнер адамдары қалай күн көріп жүргендерін айтты
"Бала-шағамды зейнетақымен асырап отырмын": Роза Рымбаева карантиндегі өмірі жайлы
"Еденге жатқызуға орын болмады": Рамазан Стамғазиев інісінің қалай көз жұмғанын айтты
Қайрат Нұртастың басы тағы да дауға қалды
Архивтегі фото

"Қиналып кеттім": қазақстандықтар жалғызбасты әкеге бір бума ақша жинап берді видео

875
(Жаңартылды 19:47 12.04.2021)
Вячеслав Дружининнің банк картасы жоқ болғандықтан қайырымды жандар жарты миллион теңгеден астам ақшаны оның қолына берді

НҰР-СҰЛТАН, 12 сәуір — Sputnik. Әлеуметтік желіде дөңгелек ауыстыру бекетінде тұратын жалғызбасты әкенің үндеуі тарады. Ұлты орыс Вячеслав Дружинин қазақ тілінде көмек сұраған, деп хабарлайды Sputnik Қазақстан.

"Ассалаумағалейкум, қазақ елі! Осындай жағдайға түсіп қалдым. Әйелім қайтыс болды. Қырқы өтті. Балам ДЦП-мен ауырады. Жағдайым қиын, пәтерді төлемегеніме үш ай болды. Жұрт батаға берген ақшаға баланың тамағын алдық, қиналып кеткеннен кейін осында жұмысқа шықтым", - дейді елордалық Дружинин.

Жалғызбасты әке баласының жататын жерін де көрсетті. Дөңгелек ауыстыратын бекеттің түкпірінде кішкентай кереует орнатып қойған. Сонда баласын жатқызады. Ал кірген адамдар көрмесін деп, шымылдықпен жауып қояды. Өзі де сол жерде жатып жүр.

"Времянкаға" ақша төлей алмай жатырмын. Кім көмектесе алады, Алла разы болсын! Жаман қиналып кеттім", - деп атап өтті Дружинин.

Жазбаның жарияланғанына бір тәулік те болған жоқ. Қазақстандықтар жарты миллион теңгеден астам ақша жинап, жалғыбасты әкеге апарып берді. Оның банк картасы жоқ екен. Кредит алып, 320-330 мың теңге қарыз болып қалған.

Вячеслав қаржылай көмек берген барша қазақстандыққа өз ризашылығын білдірді.

Нұр-Сұлтан әкімдігінің мәліметінше, Вячеслав Дружининнің кәмелетке толмаған ұлы қажетті медициналық көмекті толық көлемде алып отыр. Қазіргі уақытта бала №1 көпбейінді қалалық балалар ауруханасында емделуде.

"Ауруханадан шыққаннан кейін медициналық тексеріс нәтижесіне сәйкес, баланың қай оңалту орталығында одан әрі ем алатыны белгілі болады. Әкесі Вячеслав Дружинин ай сайын 125 мың теңге көлемінде мемлекеттік жәрдемақы алып отыр", - делінген хабарламада. 

Қала әкімдігі балаға қажет, заңмен белгіленген медициналық және әлеуметтік көмекті толыққанды көрсетіп отыр. Отбасының тұрғын үй мәселесі тек заң аясында шешіледі, дейді әкімдіктегілер.

875
Газодобывающее предприятие, архивное фото

Еуропаға газды кім жеткізеді: Ресей ме, АҚШ па?

0
Осы жылы алыс шетелге газ экспорттаудан "Газпром" табысы 1,7 есе, яғни 42 миллиард долларға дейін ұлғаяды, деп жазды VYGON Consulting

НҰР-СҰЛТАН, 12 сәуір — Sputnik. Ұзаққа созылған қыс еуропаның газ қоймаларын бос қалдырды. Газ қорының үштен бір бөлігі ғана қалды. Америкалықтар осы мүмкіндікті пайдаланып, көп көлемде сұйылтылған газ ұсынды. Алайда коронавирус дағдарысы Еуропаға мұхиттың арғы жағынан келетін қымбат газға шығындалуға мүмкіндік бермейді. Сондықтан ресейлік шикізатты сатып алуға тура келіп отыр, деп жазды РИА Новости.

Күзде және қыста еуропалықтар 65 миллиард текше метрден астам газ тұтынды. Бұл он жылдық максимумға тең. Бұл туралы Газпром GasInfrastructureEurope-ке сілтеме жасап хабарлады. Алдыңғы жоғары көрсеткіш 2018 жылы болған. Ол кезде ақпан-наурызда Еуропаны қалыптан тыс аяз бен қар жауып қалды.

Ауа райы биыл да тосын мінез көрсетті. Қаңтарда Газпромға аяз құрсауында қалған Еуропаға жеткізілімдерді шұғыл көбейтуіне тура келді. Компания Германияға 32,4 процентке, Францияға 77,3 процентке, Нидерландыға 21,2 процентке, Италияға 100 процентке әдеттегіден артық газ жіберді.

Сонымен қатар суықтың беті қайтпаған Азияға да экспорт артты. Нәтижесінде нарықта тапшылық пайда болып, бұл споттық бағаның шарықтауына алып келді. Ол бойынша тауарлар, бағалы қағаздар немесе валюта шұғыл жеткізу шарты бойынша сатылады.

Мысалы, Азияда баға кесімі мың текше метр үшін 1 000 доллардан асқан сәт болды. Кейбір мәмілелер 1400 бағасы бойынша жасалды. Еуропада баға 300 доллар болып белгіленді. Ал "Газпромның" 2021 жылға арналған бюджетінде 170 деген баға көрсетілген.

Нәтижесінде алыс шетелге жөнелтілген ресейлік экспорт 19,5 миллиард текше метрге дейін артты. Бұл бір жыл бұрынғы көрсеткіштен 46 процентке көп.

Ақпан айында да ауа райы қуанта қоймады. Осы айда үш күн қатарынан еуропалық қоймалар тәулігіне миллиард текше метр жіберіп отырды. 25 наурызға қарай қоймадағы газ қорының көрсеткіші 29 процентке дейін түсті. Германия мен Автрияда – 26, Нидерландыда – 23, Францияда – 17.

Алдағы қыста суықтан қорғану үшін еуропалықтарға өткен жылғыдан 57,3 процентке артық газ өндіру қажет. Бұл 2020 жылы Франция мен Нидерландыға жеткізілген экспорт көлеміне тең. Қоймаларды толтыру бойынша басталған газ өндіру науқаны 2011 жылғыдан кейінгі ең ауқымды шараға айналмақ.

Еуропа нарығындағы ресейлік шикізаттың үлесі 2020 жылы шамамен 33 процентті құрады. Бұл жөнінде "Газпром экспорт" бас директоры Елена Бурмистрова мәлімдеді. Оның айтуынша, "үшінші тоқсанда-ақ экспорт көлемі дағдарысқа дейінгі көрсеткіштен асып түсті". Импорттаушылар алдындағы барлық міндет толық орындалды. Жыл соңына қарай келісімшарт бойынша баға еуропалық хабтардағы споттық бағадан төмен болды. Бұл да қосымша жеткізулерді орындауға ықпал етті.

Еуроодаққа көгілдір отын Ресейден бөлек Норвегия, Катар, Алжир, АҚШ пен Нигериядан жеткізіледі. Басты тұтынушылар – Германия, Ұлыбритания және Италия. Немістер мен ағылшындар ресейлік газды "Солтүстік ағын" құбыры арқылы алып отыр. Басқа амал жоқ. Әрине сұйылтылған табиғи газға ауысуға болар еді. Бірақ ол тым қымбат. Сонымен қатар ол үшін арнайы терминалдар керек. Ал Германияда мұндай техника қарастырылмаған. Сұйылтылған табиғи газ ол елге Бельгия мен Нидерланды арқылы жеткізіледі.

Италия мен Ұлыбританияда қажетті терминал бар. Бірақ олар да құбыржол газынан бас тартуға асығар емес. Сол себепті ресейлік энергия ресурсын сатып алушылар АҚШ-тың "Солтүстік ағын – 2" жобасына қарсы ашқан соғысын қолдамай отыр. Жалпы ресейлік жобаның қарсыластары аз емес. Олардың қатарында Чехия, Польша, Венгрия, Словакия, Румыния, Хорватия бар.

Жалпы Варшава 2022 жылға қарай Ресей газынан бас тартуға дайын екенін бұған дейін мәлімдеген болатын. Поляктар Солтүстік теңізде норвегиялық қайраңдағы Baltic Pipe құбырына үміт артып отыр.

Жалпы дағдарыстың беті әлі қайта қойған жоқ. Ал сұйылтылған табиғи газ баяғыдай құбыржол газынан қымбат болып тұр. Оның үстіне "Газпром" бәсекелестеріне қарағанда өндіріс көлемі мен тәуліктік жеткізу көлемін өте жылдам арттыра алады.

Г.В.Плеханов атындағы РЭУ доценті Александр Тимофеев "Солтүстік ағын" жобасының өзін-өзі ақтауы әлі де нақты болмағандықтан, батысеуропалық бағыт басымдықта тұр деп санайды.

"Ұзаққа созылған қыс сұранысты арттырды. Бұл күзге қарай бағаның қымбаттауына алып келеді", - дейді ол.

Ресей ЖЭК даму мәселелері жөніндегі тәуелсіз кеңесшісі VYGONConsulting пікірінше, осы жылы "Газпром" алыс шетелге жөнелтетін экспорт көлемін 210 миллиард текше метрге дейін арттыра алады. Бұл 2020 жылғы көрсеткіштен 17 процентке, коронавирус дағдарысына дейінгі 2019 жылғыдан 5,5 процентке артық.

Осылайша бірінші тоқсанда "Газпромның" экспорты 30,7 процентке өсті.

"Бұған дейін жабдықтаушы бюджетке мың текше метр газ үшін 170 доллар көлеміндегі бағаны көрсеткенін ескеру керек. Бірақ содан кейін жоспарлар қайта қаралды. Енді орташа жылдық баға 200 доллар деп болжануда. Себебі ұзақ мерзімді келісімшарттар көбіне еуропалық споттық бағаларға тәуелді. Оның үстіне газ бағасы тікелей тәуелді мұнай бағасы да шарықтап кетті. Сондықтан "Газпром" өз тұтынушыларын жоспарының негізді екеніне сендіре алуы әбден мүмкін", - дейді TeleTrade ақпараттық-талдау орталығының бас экономисі Марк Гойхман.

Жалпы газ бағасы жылыту маусымы аяқталғаннан кейін де қымбаттай берді. Қазір нидерландтық TTF (Title Transfer Facility Natural Gas Price Index) хабындағы спотта мың текше метр газ бағасы 252 доллар. Бұл 2018 жылдан бері ең жоғарғы көрсеткіш.

Нәтижесінде осы жылы алыс шетелге газ экспорттаудан "Газпром" табысы 1,7 есе, яғни 42 миллиард долларға дейін ұлғаяды, деп жазды VYGON Consulting. Ал бұл Ресейдің мемлекеттік бюджетіне майдай жағады.

0