ақша

230 мың теңге беріле ме - Қазақстанда жәрдемақы төлеу тәртібі қалай өзгереді

5262
Жақында Қазақстан халық партиясының мәжілістегі фракциясы балаларға арналған әмбебап жәрдемақы енгізуді ұсынды

НҰР-СҰЛТАН, 6 маусым — Sputnik. Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі жәрдемақы төлеу тәртібіне тағы өзгеріс енгізді. Арнайы заң жобасы мәжілістің алғашқы қарауынан да өтті. Ал депутаттардың өздері қазіргі жүйені түбегейлі өзгертіп, әрбір балаға 230 мың теңгенің жәрдемақысын енгізуді ұсынып отыр.

Sputnik Қазақстан тілшісі соңғы өзгерістердің тиімділігін, сондай-ақ депутаттар көтерген бастаманы іске асыру мүмкіндігін зерделеп көрді.

Шыны керек, әлеуметтік саланы басқару оңай емес. Шенеуніктер оны жақсы біледі. Бұл жерде зейнет жасын ұзарту, я болмаса, көпбалалы аналардың намысына тиетін сөз айтудың арты үлкен дау-дамайға ұласуы мүмкін, бірден халықтың сенімінен айырыласың. Артынан қызметтен де кетесің. Сол себепті осы мекемеге келетін басшылар зейнетақы мен жәрдемақының жыл сайынғы индексациясы туралы көбірек айтуға тырысады. Әрине, арасында тың бастамалар да болуы керек. Онсыз жұмыстың нәтижесі көрінбейді.

Мәселен, Нұрымбетовтың кезінде көпбалалы отбасыларға табысына қарамастан жәрдемақы төлене бастады. Оның орнына келген Серік Шәпкенов те көпке созбай, заң жобасының пәкетін ұстап, парламентке барды. Осы жолы министрлік тағы жаңа жәрдемақы енгізуді ұсынып отыр. Бірақ бұл ақшаны 24 мың адам ғана алады. Олар - I топтағы мүгедектерге күтім жасайтын азаматтар. Сосын мүгедек балалардың жәрдемақысын өсіру қарастырылған.

Министрдің есебіне сәйкес, бүгінде I топтағы мүгедектігі бар 66 мың адамның үштен бірі күтім жәрдемақысын алмайды. Содан жеке көмекшінің қызметтерін төлеуге жағдайы жоқ. Олардың барлығы көмекке зәру, себебі өз бетімен жүре алмайды. Ал бюджеттен жаңа жәрдемақыға ақша бөлінсе, барлығын жеке көмекшімен қамтуға мүмкіндік болады.

Бұдан бөлек, заң жобасы аясында мүгедек балалардың барлық тобы үшін жәрдемақыны 37%-ке дейін көтеру көзделіп отыр. Осының арқасында 30 мыңнан астам мүгедек баланың жәрдемақысы өседі. Сосын асыраушысынан айырылған жағдайда екі жәрдемақыны да алуға жағдай жасалады. 

"Қазіргі уақытта мүгедек балалар ата-анасы ажырасқан кезде бір мезгілде алимент пен мүгедектігі бойынша жәрдемақы ала алады. Алайда бір немесе екі ата-анасы қайтыс болған жағдайда балаға мүгедектігі бойынша жәрдемақы немесе асыраушысынан айырылу бойынша жәрдемақы беріледі. Осы норма енгізілген жағдайда 2 мың бала мүгедектігі бойынша жәрдемақымен бірге асыраушысынан айырылу жағдайы бойынша жәрдемақыны алатын болады", – дейді Шәпкенов.

Демек, осы бастама заң жүзінде бекітілсе, мыңдаған мүгедек баланың ай сайынғы жәрдемақысы біршама өседі. Ресми мәліметке сәйкес, бүгінде мүгедектікке байланысты ай сайын 41 163 – 48 023 теңге төленеді. Ал асыраушысынан айырылған жағдайда 12 063 - 29 500 теңгенің жәрдемақысы беріледі. Осылайша, әкесінен немесе шешесінен айырылған мүгедек балаға айына 77 мың теңгеге дейінгі әлеуметтік көмек аударылады. Әрине, қазіргі жағдайда бұл көп ақша емес.

Сондай-ақ заң жобасында мүгедек балаларды тәрбиелеп отырған отбасылардың бала кәмелетке толғаннан кейін тұрғын үй кезегінде тұру құқығын бекіту ұсынып отыр. Әйтпесе, қазіргі кезде ондай отбасылар кезекте 10 жылға дейін тұрады. Ал бала 18 жасқа толғанға дейін баспана берілмесе, ол өзі  қайтадан кезекке тұруы тиіс. Жаңа норманың арқасында 20 мыңнан астам отбасы тұрғын үй кезегін сақтай алады деген жоспар бар.

Оқи отырыңыз: Қазақстанда жұмыссыз қалған 55 мыңнан астам адамға жәрдемақы төленеді

Алайда бұл жерде маңызды бір мәселені ескеру керек. Бұдан былай баспана кезегінде тұрғандарға тегін үйді ешкім бермейді. Осы психологияны толығымен жою үшін алдағы уақытта әкімдіктің баспана кезегі толығымен Отбасы банкіне (Тұрғын үй құрылыс жинақ банкі - Sputnik) ауыстырылады. Сол жерде арендалық немесе кредиттік баспана ғана беріледі. Әрине мүгедек балаларды тәрбиелеп отырған отбасыларға үйді кредитке алу үшін табыстың көлемін барынша арттыру қажет, я болмаса арендалық пәтерді күту керек. Бірақ оған біраз уақыт кетеді. Себебі жыл сайын таратылатын арендалық пәтерлердің саны көп емес. Ондай үйді алған күннің өзінде сапасы сын көтермейді.

Негізі, депутаттардың жәрдемақыға қатысты соңғы ұсынысын іске асырса, мүгедек баласы бар отбасылар да сапалы әрі кең үйді кредитке емес, бірден жеке меншікке сатып алуға мүмкіндік алатын еді. Бірақ үкімет ондай жомарттыққа бармайтын сияқты.

Жақында Қазақстан халық партиясының мәжілістегі фракциясы балаларға арналған әмбебап жәрдемақыны енгізуді ұсынған болатын. Депутат Айжан Ысқақованың айтуынша, бүгінде жұмыс істемейтін әйелдерге бала күтімі бойынша төленетін ай сайынғы жәрдемақыны 30 күнге бөлсе, күніне бір балаға 560-865 теңге ғана шығады. Анасына ештеңе төленбейді.

"Ал сотталған бір адамның тамағына күніне 1018 теңге жұмсалады", - дейді Ысқақова.

Фракция өкілдері барлық жәрдемақыны қысқартып, әрбір балаға 18 жасқа дейін орташа жалақы көлемінде әмбебап жәрдемақы төлеуді ұсынды. Ресми мәліметке сәйкес, биыл алғашқы үш айда елімізде номиналды жалақының көлемі 230 829 теңге болған. Дәл осындай жәрдемақы төленсе, баласы бар отбасылар ештеңден қысылмайды. Таңдаған киім-кешегін де алады, қалаған үйірмесіне де барады.

Наурыздың басында дәл осы депутат жәрдемақыны көтеруге қатысты үкіметке сауал жолдаған. Бірақ ол кезде фракция өкілдері бала күтіміне байланысты жәрдемақыны ең төменгі күнкөріс деңгейіне (34 302 теңге – Sputnik) дейін көтеруді ұсынды. Бір айдан кейін үкіметтен жауап та келді. Ол хатта премьер-министрдің орынбасары Ералы Тоғжанов соңғы он жылда мемлекеттік жәрдемақы алатын отбасылардың жарты миллион адамға артқанын баяндады. Осыған байланысты бюджеттен бөлінетін қаржының көлемі де ұлғайып отыр. Мәселен, 2011 жылы 160,9 млрд. теңге берілсе, 2020 жылы жәрдемақының жалпы сомасы 635,3 млрд. теңгеге дейін өскен. Үкімет басшысының орынбасары бала күтіміне байланысты жәрдемақының мөлшерін арттыру мәселесі талай рет зерделенгенін де жеткізді.

"Осы мақсатта қосымша 530,2 млрд. теңге (мемлекеттік бюджеттен 242,6 млрд. теңге, мемлекеттік әлеуметтік сақтандыру қорынан 287,6 млрд. теңге) қажет болады деген шешімге келдік. Ондай сценариймен 2024 жылы мемлекеттік әлеуметтік сақтандыру қорының қаржылық тұрақтылығы бұзылады", – дейді Тоғжанов.

Оқи отырыңыз: Халықтың көбісі білмейді: вице-министр 1 миллион отбасыға арналған төлем туралы айтты

Ералы Лұқпанұлы өз хатында әлемдік тәжірибені тілге тиек етіп, АҚШ пен Үндістанда ондай жәрдемақылар мүлдем төленбейтінін де еске салды.

Осылайша, үкімет бала күтіміне байланысты жәрдемақыны орташа жалақының мөлшері былай тұрсын, ең төменгі күнкөріс деңгейіне де көтеруге жағдай жоқ деп отыр. Осы жолы Қазақстан халқы партиясының депутаттарына алдындағы жауаптың көшірмесі келетін шығар.

Негізі, орташа жалақының көлеміндегі жәрдемақы болады. Бірақ қазір емес. Министрлер өз дәстүрінен жаңылмаса, бала күтіміне арналған жәрдемақы жыл сайын көтеріле береді. Сөйтіп, 230 мың теңгеге де жетеді. Алайда ол кезде жалақының мөлшері де, нанның бағасы да қазіргідей болмайды...

5262
Кілт сөздер:
әлеуметтік төлем, жәрдемақы
Архивтегі фото

Басқа біреу сіздің атыңыздан кредит алса не істеу керек: қарыздан құтылу жолдары

1288
Заңсыз рәсімделген кредит жайында бірден полицияға хабар беру керек. Сонда алаяқтық әрекет ресми түрде тіркеледі

НҰР-СҰЛТАН, 17 маусым – Sputnik. Пандемия басталғалы бері әлемде интернет алаяқтары көбейді. Әдетте адамдар жалған банк қызметкеріне пароль мен пин-кодты айтып, барлық ақшасынан айырылып жатады. Енді біреулер өз атына кредиттің қалай рәсімделгенін білмей қалады. Ал адамның мойнына кредит іле салу үшін арнайы дайындықтың қажеті жоқ. Күні кеше ғана Түркістан облысында қарапайым ет сатушысы ұсталды. Ол әрбір балаға 50 мың теңгенің жәрдемақысын алып беремін деп, аңқау аналардың жеке мәліметтерін, тіпті фотосуреттерін де алған. Сөйтіп 150 адамды алдаған. Ал ондай кредиттер қалай қайтарылады? Одан құтылудың жолы бар ма? Sputnik Қазақстан тілшісі алаяқтарға алданған адамның кредитін кешіру тәртібін зерделеп шықты.

Сотқа бармай-ақ, заңсыз кредиттен құтылуға болады

Бүгінде алаяқтарға алданған адамдардың кредитін кешіруге арналған нақты бір тәртіп жоқ. Алайда заң бойынша әрбір азаматтың құқығы қорғалуы шарт. Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігі тұтынушылар құқықтарын қорғау департаментінің бас маманы Дмитрий Ақмаевтың айтуынша, заңсыз рәсімделген кредит жайында бірден полицияға хабар беру керек. Сонда алаяқтық әрекет ресми түрде тіркеледі. 

"Алданған адам тұрғылықты жері бойынша полицияға барып, ресми түрде арыз жазуға тиіс. Ол – бір. Екіншіден, кредитті рәсімдеп берген қаржы ұйымына барып, тура сондай арыз жазып кету керек. Сосын қызметтік тексеріс өткізуді талап еткен жөн. Өйткені кредиттің қалай және қандай құжаттардың негізінде берілгенін анықтау қажет", - деді Ақмаев Sputnik Қазақстан тілшісіне берген сұхбатында.

Қазіргі тәртіп бойынша кез келген қаржы ұйымы клиентке кредит берген кезде алдымен оның жеке тұлғасын анықтауы керек. Ондайда қызметкерлер телефон арқылы хабарласады, артынан туған-туысқа, я болмаса, достарына қоңырау шалып, кредит алғысы келетін адамның жеке тұлғасын растап беруді сұрайды. Ал заңға енгізілген соңғы өзгерістерге сәйкес, кредит рәсімдейтін клиентке видео байланыс арқылы хабарласу міндеті де жазылған. Өкінішке қарай, шағын кредиттерді рәсімдеу кезінде дәл осы талаптар көп жағдайда сақталмайды. Ондайда қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігіне шағым түсіруге болады.   

"Біз сол ұйымның кредитті қалай бергенін тексере аламыз. Агенттік алаяқтық әрекеттерін тергей алмайды, бірақ кредитті беру тәртібін, заң мен талаптың қалай сақталғанын тексеруге құзіретіміз бар. Егер кредитті беру тәртібі сақталмаса, онда мәселе тез шешіледі. Заңсыз кредит сол ұйымның өзіне ауыстырылады. Ал кредит беру тәртібі сақталса, онда ішкі істер органдары тергеу өткізеді. Өйткені адамның ұялы телефонын немесе желіге түскен жеке мәліметтерін қалай және кімнің қолданып кеткенін анықтау қажет", - деп атап өтті Ақмаев.

Сотқа баруға тура келеді

Ресми мәліметке сәйкес, заңсыз рәсімделген кредиттердің басым бөлігі кешіріледі. Алайда кей кезде сотқа баруға тура келеді. Өйткені кредиттің заңсыз рәсімделгенін білмей қалған адам ақшаны алаяқтарға өзі жібереді. Бұл қаржыны жұмсау фактісі болып саналады.

"Кейбір әккі алаяқтар былай істейді. Сізге қоңырау шалады да, есепшотыңызға қателесіп ақша жіберіп қойғанын айтады. Сосын басқа есепшотқа жіберуді сұрайды. Тіпті, мазалағаны үшін 10-15 мың теңгені алып қала салыңыз дейді. Ал шын мәнінде ол сіздің атыңызға рәсімделген кредит, көп жағдайда шағын кредит. Сомасы 50 АЕК-тен (145 850 теңге – Sputnik) аспайды. Адал және аңқау адамдар сеніп қалады да, ақшаны өз қолымен басқа есепшотқа салып жібереді. Сөйтіп, ақшасы біреуге кетеді, ал мойнындағы кредиті қалады", - дейді Ақмаев.

Оның айтуынша, осы іспетті істерді тергеу кезінде бірқатар қиындық болады. Атап айтқанда, нақты банк картасы болса, оның иесін анықтауға мүмкіндік бар. Ал заңсыз кредиттің ақшасы телефон нөмірі немесе терминал арқылы жіберілсе, иесін табу қиын. Ондайда сотқа дейін барып, алаяқтарға алданғанын дәлелдеу керек.

"Сондықтан есепшотыңызға белгісіз бір ақша түссе, оны жіберген қаржы ұйымының өзіне барып, ресми түрде есепшотыңызға түскен қаржыдан бас тартуыңыз қажет. Артынан ол ақшаны өндіріп алу процесі басталса да, сіз сотта тиісті жерге барып, арыз жазғаныңызды дәлел ретінде келтіре аласыз", - деп атап өтті агенттіктің бас маманы.

Коллекторға кеткен кредитті кешіру қиын

Алматы қалалық полиция департаменті басшысының тергеу ісі жөніндегі орынбасары Рустам Әбдірахманов заңсыз рәсімделген кредиттер проблемасын жақсы біледі. Ол талай рет коллекторлар мен шағын қаржы ұйымдарын жинап, алаяқтарға алданған адамдардың мәселесін талқылаған.

"Мысалы, алаяқтар менің атыма кредит рәсімдеп қойды дейік. Мен оны тек коллекторлар қоңырау шалған кезде ғана білемін. Ал коллекторлар жай хабарласпайды ғой, есепшотымды бұғаттап тастайды. Кредиттік тарихым бұзылады. Ақшаны алуға да, төлем жасауға да мүмкіндік болмайды. Кейбіреулер шетелге шыға алмайды. Сосын ары-бері шапқылау керек. Оған бәрінің жүйкесі шыдай бермейді. Ондайда адамдар "Садақа!" деп, қолын бір сілтейді де, 300-500 мың кредитін төлей салады", - деді Әбдірахманов Sputnik Қазақстан тілшісіне берген сұхбатында.

Оның айтуынша, онлайн кредит беру жүйесінің қауіпсіздік деңгейі төмен. Оны шағын қаржы ұйымдары жақсы біледі. Бұл жүйені жетілдіруге тырыспайды. Өйткені ондай ұйымдардың негізгі мақсаты – пайда табу. Соңғы кезде талаптар күшейді. Алайда онлайн кредит беру жүйесінде әлі де олқылық көп. Ал ең бастысы коллекторларға кеткен кредиттерді кешіру қиын.

"Олар қайтарылмай жатқан кредиттерді микроқаржы ұйымдарынан сатып алады. Мәселен, 1 мың проблемалық кредитті сатып алады. Соның ішінде заңды және заңыз рәсімделген қарыздар бар. Бірақ оны ешкім ажыратып отырмайды ғой. Микроқаржы ұйымдары да араласа алмайды. Өйткені коллекторлар қарыздың бәрін сатып алған және өз ақшасын шығаруға тырысады", - деп түсіндірді Әбдірахманов.

Алматы қалалық полиция департаменті коллекторлар мен микроқаржы ұйымдарын жинап, осы мәселені түсіндіріп көрген. Алаяқтарға алданған адамдардың тізімін де беріпті.

"Тергеу кезінде біз ол тізімге кірген адамдардың кредит алмағанын анықтадық. Иә, кейбір қылмыстар ашылған жоқ. Өйткені алаяқтың өзі табылмады. Дегенмен кредиттердің заңсыз алынғаны анық. Сөйтіп, екі коллекторлық компаниямен ондаған адамның кредитін кешіруге келістік. Мысалы бір компания 3,5 миллион теңгенің кредитін кешірді. Бұл жерде нақты алгоритм жоқ. Осылай шешіп отырамыз", - дейді Әбдірахманов.

Кредит беру тәртібін қалай күшейту керек

Алдағы уақытта қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігі кредит беру тәртібіне тағы өзгеріс енгізуді жоспарлап отыр. Ол – биометриялық мәліметтерді қолдану. Адамның саусақ іздері, дауыс үлгісі мен көздің қарашығы сияқты биометрия қолданылса, алаяқтық әрекеттер күрт азаяды деген болжам бар. Ал полиция подполковнигі Рустам Әбдірахмановтың ойынша, күрделі өзгеріс жасамай-ақ, осы саладағы алаяқтық әрекеттердің алдын алуға болады.

"Мысалы, микроқаржы ұйымдары кредит бергенде SMS-хабарлама жібереді. Соған ақшаның сомасын ғана емес, астына "микрозайм" деп жаза салуға болады ғой. Адам "микрозайм" деген сөзді көрген бойда күдіктенеді, заңсыз әрекеттің жасалғанын түсінеді. Ал алаяқ хабарласқанда дайын болады, мәселенің мән-жайын анықтай бастайды, банкке немесе сол микрозаймды рәсімдеп берген ұйымға хабарласады. Сөйтіп SMS-хабарламаға бес-алты әріп қоса салса, біраз мәселе шешіледі", - деп атап өтті Әбдірахманов.

Бұдан бөлек, микроқаржы ұйымына хабарласқан және кредит рәсімделетін адамның телефон нөмірін салыстырып отыруға болады.

"Мәселен, микроқаржы ұйымына Арман хабарласып отыр дейік, ал кредит Рустамның атына рәсімделіп жатыр. Ал SIM-карта Рустамның атында емес. Осындайда кредит беретін ұйымның қызметкері кредит рәсімделетін адамның телефонынан хабарласуды талап етуге тиіс. Болды. Алаяқ заңсыз кредит рәсімдей алмайды", - дейді полиция подполковнигі.

Ол үшін ұялы байланыс компаниялары мен микроқаржы ұйымдары келісімге отыруы қажет. Сонда тиісті мәліметтер беріледі.

1288
Кілт сөздер:
алаяқтық, қарыз, кредит
Абитуриенты во время экзамена

2021 жылы магистратура және докторантураға түсу ережелері қандай

45
Шет тілін меңгергенін растайтын халықаралық сертификаты бар талапкер кешенді тестілеуден босатылады

АЛМАТЫ, 18 маусым – Sputnik. Биыл магистратураға түсу үшін кешенді тестілеуге тіркеу 18 маусымда басталады. Ал докторантураға құжаттар 3 шілдеден бастап қабылданады. Талапкерлер оқуға түсуге арналған емтиханды компьютер арқылы тапсырады.

Sputnik Қазақстан биылғы тестілеудегі өзгерістерге шолу жасады.

Магистратураға қашан құжат тапсырады

Магистратураға түсуге арналған кешенді тестілеуге қатысу үшін тіркеу 18 маусымда басталады. Тіркеу білім және ғылым министрлігі Ұлттық тестілеу орталығының app.testcenter.kz (https://app.testcenter.kz/language-select ) сайтында жүргізіледі.

Емтихан 20 шілдеде басталып, 10 тамызға дейін жалғасады.

Биыл магистратураға түсу форматына өзгеріс енгізілген жоқ. Тестілеу нәтижесімен келіспеген талапкер кешенді тестілеу аяқталған соң 30 минуттың ішінде апелляцияға өтініш бере алады.

Магистратураға түсу неше кезеңнен тұрады

Магистратураға түсуге арналған тестілеу 3 бөлімнен тұрады:

  • шет тілінен тест;
  • оқуға дайындығын анықтауға арналған тест;
  • білім беру бағдарламалары тобының бейіні бойынша тест.

Емтихан тапсыруға 4 сағат беріледі.

Шет тілін меңгергенін растайтын халықаралық сертификаты бар талапкер шет тілі бойынша кешенді тестілеуден босатылады.

"Магистратураның білім беру бағдарламалары бойынша оқуға түсу үшін халықаралық сертификаттарды ұсынуға немесе кешенді тестілеу барысында шет тілінен тест тапсыруға болады", - деп хабарлады министрлік.

Магистратураға үміткерге шет тілі бойынша автоматты түрде 50 балл берілуі үшін кемінде IELTS 6.0, IELTS INDICATOR 6.0, TOEFL ITP 543, TOEFL IBT 60, TOEFL PBT 498 болуы керек.

Магистратураға түсу бойынша шектік бал – 75 балл. Ақылы негізде оқуға түсу үшін 50 балл жинау қажет.

2021-2022 оқу жылына магистратураға 13 263 грант бөлінген.

Докторантура емтиханы жаңа форматта өтеді

Докторантураға өтініш қабылдау 3 шілдеде басталып, 3 тамызға дейін жалғасады. Докторантураға түсу емтихандары 4-20 тамыз аралығында өтеді.

Талапкер докторантураға түсу үшін бір ғана жоғары оқу орнын және бір білім беру бағдарламасын таңдай алады.

Докторантураға түсу үшін өтініштер жоғары оқу орындарының қабылдау комиссиясы арқылы қабылданады. Содан кейін өтініштер Ұлттық тестілеу орталығының ақпараттық жүйесінде тіркеледі.

Үміткерлер емтиханды өңірлік тестілеу орталықтарында тапсырады. Тестілеу компьютерлік форматта өтеді.

Мәдениет және спорт министрлігі мен денсаулық сақтау министрлігіне ведомстволық бағынысты жоғары оқу орындарына түсушілер емтихандарды өз жоғары оқу орындарының базасында тапсырады.

Оқуға тапсыруға ниетті әрбір үміткерге жеке кабинет ашылады. Емтихан тапсыратын күнді Ұлттық тестілеу орталығы бекітеді. Емтихан бағдарламасы мен кестесі емтихан алдында жеке кабинетке жіберіледі.

Грантқа түсу үшін 75 балл жинау керек

Докторантураға магистр дәрежесі және кемінде 9 ай жұмыс өтілі бар үміткерлер тапсыра алады. Ал медициналық мамандықтар бойынша резидентурада оқуын аяқтаған тұлғалар қабылданады.

"Кем дегенде 9 ай еңбек өтілінің уақыты оқуға түсушінің жалпы еңбек өтіліне қатысты", - деп нақтылады білім және ғылым министрлігінің баспасөз қызметі.

Білім және ғылым министрлігінің ақпаратына сәйкес, докторантураның білім беру бағдарламалары бойынша оқуға түсу үшін шет тілін меңгергенін растайтын сертификат міндетті.

Айта кетейік, Duolingo English Test 2021-2022 оқу жылында магистратура мен докторантураға түсу кезінде шет тілін меңгергенін растайтын халықаралық сертификаттар тізімінен шығарылды.

Осылайша докторантурға үміткердің шет тілін меңгергені кемінде IELTS 5,5, IELTS INDICATOR 5,5, TOEFL ITP 460, TOEFL IBT 46, TOEFL PBT 453 болуы керек.

Докторантураға оқуға түсу емтиханының ең жоғары көрсеткіші – 100 балл. Оның ішінде эссе – 20 балл, докторантурада оқуға дайындығын анықтауға арналған тест – 30 балл, бейінді емтихан сұрақтары – 50 балл.

Докторантураға түсу емтихандары ҰБТ-ға қойылған талап негізінде Ұлттық бірыңғай тестілеу жүргізілген пункттерде өтеді.

"Бұл бізге докторантураға ең мықты және лайықты үміткерлердің оқуға түсуіне тиісті жағдай жасауға мүмкіндік береді деп ойлаймын", – деді білім және ғылым министрі Асхат Аймағамбетов.

Тапсырмаларды талапкер компьютер арқылы бейнекамера алдында отырып жазады. Емтихан тапсыруға 4 сағат беріледі.

Грантқа түсу үшін шектік балл 75 балды құрайды. Ал оқуға ақылы негізде түсу үшін шекті балл – 50.

2021-2022 оқу жылына PhD мамандарын даярлауға 1 890 мемлекеттік грант бөлінді. Қай салаға қандай көлемде грант бөлінетіні қазір бекітіліп жатыр, толық нұсқа баспасөз беттерінде жарияланады.

Шәкіртақы көбейеді

2021-2022 оқу жылында студенттердің шәкіртақысы 20%-ке артады, енді олар 31 мың теңгеден артық алады. Магистранттар мен докторанттар үшін стипендия көлемі 15%-ке жоғарылайды. Енді  магистранттар 76 мың теңгеден артық, ал докторанттар 172 мың теңгеден астам шәкіртақы алады.

45
Встреча президентов России и США В. Путина и Дж. Байдена в Женеве

Путин мен Байден кездесуінен кейін әлемдік саясат қалай өзгереді