Ливия

Ливия мемлекеттілігін НАТО жойды - Лавров

277
(Жаңартылды 17:48 14.01.2020)
Ливия мемлекеттілігін НАТО "бомбалады", деп мәлімдеді Ресейдің сыртқы істер министрі Сергей Лавров

НҰР-СҰЛТАН, 14 қаңтар – Sputnik. Қазір Ливияның мемлекеттілігі жоқ. Оны 2011 жылы НАТО жойды, деп мәлімдеме жасады Ресейдің сыртқы істер министрі Сергей Лавров. Бұл туралы РИА Новости басылымы хабарлады.

"Бұл соқыр тәуекелдің - қылмыстық, заңға қайшы тәуекелдің салдарын біз әлі күнге дейін көріп отырмыз. Ең алдымен, әрине ливиялықтар көріп отыр", - деді ол ланкалық әріптесі Динеш Гунадеварденмен өткен келіссөздер қорытындысы бойынша баспасөз мәслихатында.

Бұған қоса, Лавров альянс жасаған проблеманы көптеген ел шешуге тырысып жатыр дейді. Бұл елдер қатарында Германия, Франция, Италия, Алжир, Египет, Біріккен Араб Әмірліктері, Түркия, Қатар, Ресей бар.

Таяуда Мәскеуде ливияаралық келіссөздер өтті. Тараптар аймақтағы деэскалация мүмкіндігі мен шарттарын талқылады. Дегенмен консенсусқа қол жеткізілген жоқ. Себебі бітім туралы қорытынды құжатқа барлық қатысушы қол қоймады. Нақтыласақ, Ливия ұлттық әскерінің басшысы, маршал Халифа Хафтар өз қолын қойған жоқ.

Ливиядағы жағдай

2011 жылы басшылығында Америка Құрама Штаттары мен НАТО болған халықаралық қауымдастық Ливияда операция өткізді. Оның нәтижесінде Муамар Каддафи өлтіріліп, 40 жылдан астам уақыт бойы үстемдік еткен режим құлады.

Осыдан кейін елде ашық дағдарыс басталды. Шығыста, Тобрук қаласында халық сайлаған парламент жұмыс істейді. Оны Хафтар басқаратын Ливия ұлттық әскері қолдайды. Батыста, Триполиде Біріккен Ұлттар ұйымы және Еуроодақ қолдауымен құрылған Ұлттық келісім үкіметі жұмыс істейді. Оны Файез Саррадж басқарады.

Тағы оқыңыз: АҚШ пен Иран қақтығысы: Таяу Шығыстағы ахуал не болмақ?

Қос билік және қауіпсіздік жүйесіндегі күйреу қаруланған көтерілісшілер топтары мен лаңкестік ұйымдар белсенділігінің артуына әкелді. Ливия орталықтандырылған билік пен бірыңғай әскердің жоқтығынан контрабанда орталығына және Африкадан Еуропаға баратын заңсыз мигранттардың аялдау бекетіне айналды.

2019 жылдың төртінші сәуірінде Хафтар "лаңкестерден босату" үшін Триполиге шабуыл жасай бастады. Үкіметке адал қаруланған жасақтар жауап ретінде "Ашу жанартауы" операциясының басталғаны туралы хабарлады. Соңғы бірнеше айда жүздеген адам қаза тауып, мыңдағаны жарақат алды.

277
Көксеңгір аспанда ұшып бара жатқан ұшақ

АҚШ Ашық аспан келісіміне қайта орала ма

20
АҚШ "Ашық аспан" келісімінен (ААК) шығу туралы хабарланған күннен бері алты айлық мерзім аяқталды. Вашингтон енді "Ресей жылдар бойы ашық түрде қағидаларын бұзып келген" келісімге қатыспайды

Трамп әкімшілігі "қарсыластарға ұлттық қауіпсіздік құнымен басымдық беріп келген" ескірген келісімдерден елді шығарып отыр деп санайды. Енді Мәскеу келісімге мүше басқа мемлекеттерден міндеттемелерді орындау кепілдігін талап етуге бекініп отыр. Байденнің командасы Америка аспанын қайта ашады деген үміттің жүзеге асуы қаншалықты ақиқатқа айналатынына қатысты РИА Новости арнайы мақала жариялады.

Ақ үйдің Мәскеуге айтқан басты наразылықтарының бірі Оңтүстік Осетия, Абхазия, Шешенстан және Калининград секілді аудандарда инспекциялық ұшуларды орындауға тыйым салуына қатысты болды. Америкалықтар бұған жауап ретінде Аляска мен Тынық ауданындағы аралдардың аспанын жауып тастады.

2002 жылғы келісімшартқа сәйкес, 35 ел бір-бірінің аумағында барлау мақсатындағы ұшуларды орындай алады. Алынған мәліметтер барлығы үшін қолжетімді. Бұл ұшуларды орындау кезінде ұшақтарда қару болмайды, видео түсіретін аппарат алдын ала тексеріледі, ал әуе кемесінің бортында инспекция жүргізілетін елдің өкілі болады.

2019 жылы ААК аясында 1,5 мыңнан астам осындай ұшулар орындалды. Бірақ бақылау мен елдер арасындағы сенімді нығайту жалғыз мақсат емес. Мұнда саяси нышан да бар. Мысалы, Донбастағы қақтығыстан кейін АҚШ Украинаның шығыс бөлігінде ұшулар орындап, Киевке қолдау білдірді.

Кремль бұл келісімді өзара сенім мен қару-жарақты бақылаудың өте маңызды факторы деп санайды. Ресей президентінің баспасөз хатшысы Дмитрий Песков АҚШ-тың келісімнен шығуы оны "өмір сүруге қабілетсіз" еткенімен, Мәскеу бірнеше талаптар бойынша құжат ережелерін сақтайтынын мәлімдеді.

Біріншісі – Еуропа елдері өз ұшуларының мәліметтерін АҚШ-қа жолдамайтынына кепілдік береді. Екіншісі – ресейлік ұшақтар Еуропадағы америкалық нысандарға инспекция жүргізе алады. Әзірше ешбір мемлекет кепілдік ұсынған жоқ. Бұл Мәскеудің титығына тиіп жатқаны анық.

АҚШ-тың ААК-тан шығуы Вашингтонның Еуропадағы одақтастарына соққы болып жатыр. Америкалық ұшақтар жинақтаған мәлімет олар үшін маңызды. Еуропа елдерінің бірқатары Вашингтонның бұл шешіміне қатысты өкініш білдірді.

"Ресей тарапынан ережелерді сақтау бойынша бірқатар қиындықтар туындағанын түсінеміз. Бірақ бұл келісімнен шығуға себеп емес секілді", – деді Германия СІМ басшысы Хайко Маас.

Францияның сыртқы саяси ведомствосында АҚШ Мәскеудің келісімді бұзғаны туралы дәлелдер келтірмегеніне назар аударды. Испания, Бельгия, Финляндия, Италия, Люксембург, Нидерланды, Чехия және Швецияның бірлескен мәлімдемесінде ААК "жұмыс жасайтын және пайдалы" құжат түрінде қалатынын атап өтті.

Штаттард бұл мәселеде бірауызды пікір жоқ. Мысалы, сенаттың халықаралық қатынастар жөніндегі комитетінің мүшесі Роберт Менендес Ақ үйдің іс-әрекетін былай бағалайды: "Президент Трамп заңды ашықтан-ашық елеместен, президенттік сайлауда жеңіліп қалғаннан кейін де саяси себептермен біржақты тәртіпте келісімге мүшеліктен шығып кетті".

Дональд Трамп президент болған төрт жыл ішінде бүкіл әлем оның қару-жарақты бақылауға еш құлқы жоқ екенін түсінді. 2018 жылы Америка көшбасшысы 2015 жылғы Бірлескен жалпыға ортақ іс-қимыл жоспары – Иранның ядролық келісімінен шығатынын мәлімдеді. Бұл жолы Тегеран келісім қағидаларын сақтамайды деген себепті желеу етті.

Бір жылдан кейін Рональд Рейган мен Михаил Горбачев қол қойған орташа және қысқа қашықтыққа ұшатын зымырандар туралы келісімшарт та дәл осындай күй кешті.

2020 жылы әкімшіліктегі ақпарат көздері ядролық сынақтар мәселесі Ақ үйде 1992 жылдан бері алғаш рет талқыланғанын хабарлады. Мұнымен АҚШ, Ресей, Қытай, Ұлыбритания және Францияға қатысты мораторийді бұзған болар еді.

2010 жылғы Шабуылдық стратегиялық қаруландыру (ШСҚ-3) туралы келісімшарт тағдыры да белгісіз. Келіссөздердің екінші кезеңі қыркүйекте аяқталды. АҚШ Ресейге бірқатар талап қойды. Оның ішінде келісімге Қытайды қосу бар. Ақпан айында аяқталатын ШСҚ-3 құжатын әрі қарай созу екіталай көрінеді.

Кейбір сарапшылар Байденнің Ашық аспан жөніндегі келісімге қайта оралғаны дұрыс деп санайды. Бірақ ЖЭМ ҰЗУ Еуропалық және халықаралық кешенді зерттеулер орталығы директорының орынбасары Дмитрий Суслов мұның орындалуының ықтималдылығы төмен екенін айтады.

"АҚШ соңғы онжылдықта қару-жараққа бақылау жүргізу жөніндегі өзі шыққан келісімге қайтадан мүше болмайды. Бұл бір дәстүр секілді қалыптасып үлгерді, – деді Дмитрий Суслов. – Оның үстіне, ААК бойынша Ресейге наразылықтар көп жыл бұрын, Обама президент болған кезде туындаған еді. Ақ үй, Пентагон және барлау қауымдастығы арасында Мәскеу құжат талаптарын бұзып жатқаны және оны сақтамайтыны туралы консенсус бар".

Сарапшының айтуынша, келісімге қайта оралу конгрестің жоғарғы палатасымен шешімді ратификациялауды талап етеді. Ол республикашылдардың бақылауында қалуы ықтималдығы жаңа проблемалар туындатуы мүмкін.

Байден алдыңғы президенттің шешімін өзгерткісі келсе де. Бұл уақытты қажет етеді.

"Оның үстіне қазір Трамп қосымша кедергілер туындатып жатыр. Көп уақыт бойы конгресс республикашылдардың әрекетіне байланысты ұшақтарды модернизациялауға қаражат бөлген жоқ. Бұл ААК-ты құлдыратуға бағытталған болатын. Бақылауға қабілетті ұшақтар болмаса, құжатқа қайта оралу мүмкін емес", – дейді басымдықтарды басқару шешімдері орталығының бас сарапшысы Олег Шакиров.  

Шакировтың пікірінше, Байденнің креслосына кім отыратынын да ескеру керек. Себебі, сыртқы саясат бойынша бұрынғы кеңесші Майкл Карпентер АҚШ-тың ашық аспан келісіміне мүше болуына қарсылық білдірген. Еуропамен сенімді қарым-қатынасты қалпына келтіру Байденнің басты ұстанымы болғандықтан, АҚШ ААК-ке бірден болмаса да, одақтастары үшін біршама уақыттан кейін қайта оралуы да әбден мүмкін.

20
Кілт сөздер:
Ресей, АҚШ
Ат, архивтегі сурет

Мейрамханаға атпен кірді: жас жұбайлардың видеосы қызу талқыланып жатыр

535
Бұған дейін қазан айында жас жұбайлардың достары мен туыстары көшеде би билеу үшін жолдарды жапқан

НҰР-СҰЛТАН, 26 қараша - Sputnik. Өзбекстанда жас жұбайлар тойды ерекше өткізу үшін мейрамханаға атпен кірді.

Желіде осы тойдың видеосы тарап жатыр, деп хабарлайды Sputnik Өзбекстан.

Кейбір желі қолданушылары той Самарқанд ауданында болғанын жазып жатыр. 

Бұған дейін қазан айында үйлену тойын өткізу үшін Самарқандта жолдарды жапқан. Олардың достары мен туыстары көшеде би биледі.

Оқиғаға қатысты әкімшілік хаттама толтырылған. Эпидемиямен күрес ережесін бұзғаны үшін айыппұл төлейді.

535
Кілт сөздер:
видео, үйлену тойы, ат, Өзбекстан
Тақырып бойынша
"Мамамды шақырыңдар": Орал тұрғыны үйлену тойынан кейін бесінші қабаттан секірмек болды
"Ойлаған жоқпын": Қазақстандағы үйлену тойы желіде қызу талқыланып жатыр – видео
Үйлену тойының фотосессиясы кезінде бірнеше адам көз жұмды: арасында қалыңдық та бар
Қалыңдықтың үйлену тойында жасаған әрекеті қайғылы жағдайға әкеп соқты
Үйлену тойына дайындалып жатқан отбасы қара жамылды: ауыл тұрғындары не дейді
Жандарбек Бекшин

Бекшин: Не себепті мұндай жалған ақпарат тарағанын білмеймін

263
Комиссия Бекшин басқаратын ведомствоны тексеріп, ешқандай ұрлық анықталған жоқ деген қорытындыға келді

АЛМАТЫ, 27 қараша – Sputnik. Алматы қаласының бас санитар дәрігері Жандарбек Бекшин өзі басқаратын ведомство еңбек демалысындағы медицина қызметкерлеріне 4,2 миллион теңге қаражатты негізсіз төледі деген ақпаратқа түсініктеме берді, деп хабарлайды Sputnik Қазақстан тілшісі.

Оның мәліметінше, ішкі мемлекеттік аудит департаментінің қаланың тауарлар мен көрсетілетін қызметтердің сапасы мен қауіпсіздігін бақылау комитетіне қатысты тексеру жұмыстары 30 қыркүйекте аяқталды.

Оқи отырыңыз: Бекшин Алматыда оқушылардың коронавирусты қалай жұқтырып жатқанын айтты 

Бұған дейін БАҚ-та Жандарбек Бекшин қызмет ететін ведомствода 55 миллион теңгеден асатын сомаға заңбұзушылық жасалғаны хабарланды.

Брифинг барысында қаланың бас санитар дәрігері БАҚ-та ақпарат қате берілгенін айтты.

"51 миллион теңгеден астам қаражат – бұл процедуралық сипаттағы іс. Ол бюджетке қайтарылмайды. Яғни, мұның бәрі салық, зейнетақы, әлеуметтік аударымдар және т.б. үстемақылардан ұсталуы тиіс қаражат. Ұсталынып қалған қаражаттың бәрі тауарлар мен көрсетілетін қызметтің сапасы мен қауіпсіздігін қамтамасыз ету комитетінің нұсқаулық хаты негізінде жүргізілді. Бұл қаражат ешкімге берілген жоқ, керісінше ұсталынып қалды", - деп түсіндірді Бекшин.

Ал қалған 4 миллион теңге еңбекке жарамсыздық парағын әкелген қызметкерлерге төленген. Ал бұл сома қайтарылады.

"Комиссия департамент бойынша талдау және тексеру жүргізген кезде ешқандай ұрлық анықталған жоқ деген қорытындыға келді. 55 миллион емес, үй карантинінде жатқан адамдарға 4 миллион теңге төленген. Не себепті мұндай жалған ақпарат тарағанын білмеймін", - деді Бекшин.

Айтуынша, тексеріс барысында ведомствоға ескерту жасалды.

263
Кілт сөздер:
жалған ақпарат, Жандарбек Бекшин
Тақырып бойынша
Фейк емес: Бекшиннің қаулысы туралы ақпарат рас болып шықты
Алматыда эпидемиологиялық жағдай күрделене түсті – Бекшин
Бекшин Алматыдағы кинотеатрлардың жұмыс істеу тәртібін түсіндірді
Бекшин Алматыда инфекция жұқтырғандар неге көбейгенін айтты
Бекшин коронавирус жұқтырғандардың қай елдерден көп келетінін айтты