Мужчина в маске идет по заснеженной улице

Біле жүріңіз: дәрігерлер коронавирустың жаңа симптомын атады

2525
(Жаңартылды 11:20 07.01.2021)
Мамандар жүрек қағысына назар аударуға кеңес береді – минутына 100-ден аса соқса, COVID-19 жұқтырған болуыңыз мүмкін

НҰР-СҰЛТАН, 7 қаңтар – Sputnik. Жүрек соғысы жылдамдаған адам коронавирус инфекциясын жұқтырған болуы мүмкін. Бұл туралы Express порталы COVID Symptom Study мәліметіне сілтеме жасап хабарлады.

Зерттеу барысында әлемнің түкпір-түкпіріндегі төрт миллионнан астам қатысушының деректері ұялы телефон қосымшасының көмегімен талданған. Нәтижелер COVID-19 инфекциясы жүрек қағысын жылдамдатуы – минутына 100-ден аса соғуы мүмкін екенін көрсетті.

Оқи отырыңыз: Дәрігер коронавирус пен тұмауды қалай ажыратуға болатынын айтты

Тамыр соғысын өлшеу кезінде қате жібермеу үшін адамға тыныштық қажет, мүмкіндік болса, оған дейін бес минут тынығып, бойын еркін ұстаған жөн, яғни қосымша күйзеліс факторларының алдын алып, физикалық салмақ түсуіне жол бермеу керек. Айта кетейік, қалыпты жағдайда жүрек минутына 60-тан 100-ге дейін соғады.

Сондай-ақ, мамандар жүрек соғысы бірнеше рет жиілегенде және бұрын қандай да бір жүрек ауруымен ауырмаған жағдайда ғана алаңдау қажеттігін атап өтті.   

Бұған дейін мысырлық дәрігерлер ықылық ұзақ уақыт бойы (екі күннен артық) тоқтамаса, коронавирустың белгісі болуы мүмкін деген зерттеу жариялаған еді.

COVID-19 індетінің ерекше белгілерінің қатарында үрейге бой алдыру, шаштың түсуі, бөртпе, ұйқышылдық және шаршау сезімдері бар.

2525
Кілт сөздер:
коронавирус
Коронавирус вакцина

Коронавирусқа қарсы жаңа вакцина жайлы не білеміз

4
Вакцинаны әзірлеген "Вектор" орталығының мамандары "ЭпиВакКоронаның" иммунологиялық тиімділігі 100 процент деп атады

Бұл COVID-19 қоздырғышы болып табылатын SARS-CoV-2 тікенді ақуызының кішкентай бөлшектерінен тұратын синтетикалық препарат. Қазір бұл вакцинаны сынауға үш мыңнан астам ерікті қатысып жатыр. Сондай-ақ, ол азаматтық айналымға да түсті. Оның кері әсері өте аз деп хабарланды. Сондықтан, вакцина егде жастағы адамдарға қолдануға да жарамды.

"ЭпиВакКорона" неден тұрады

Осы вакцина тасымалдағыш ақуызға бекітілген SARS-CoV-2 коронавирусының тікенді ақуызының қысқа бөлшектерінен тұрады. Бұл бөлшектердің құрамында пептидтер деп аталады. Сондықтан, вакцина да пептидтік деген атауға ие болды. Тасымалдаушы ақуызға коронавирустың РНҚ-сын қоршап тұрған нуклеокапсидті ақуыздың бөліктері бар. Иммундық әсерді күшейтетін зат - адъювант ретінде алюминий гидроксиді жұмыс жасайды. Сонымен қатар қосалқы қосылыстар мен су бар. Барлық құрауыш элементтер синтетикалық болып табылады.

Вакцина құрамында қандай пептидтер бар

РИА Новости агенттігіне "Вектор" мемлекеттік ғылыми орталықта хабарлағандай, вакциналық пептидтердің құрамында ең алдымен В-жасушалы эпитоптар бар. Т-хелперлі эпитоптардың көзі ретінде тағысалдаушы ақуыз қызмет етеді.

SARS-CoV-2 - нуклеокапсид  қабыршағына оралған РНҚ молекуласы болып табылады. Мұның бәрі сыртынан тәж тәрізді тікенді ақуыздармен безендірілген липидті қапшықта тұрады. Сондықтан, оны коронавирус деп айтады.

Тікенді ақуыздар вирустық бөлшектің адам жасушасына жабысып, ішке енуіне көмектеседі. Көптеген зерттеулер бұл тікендердің организмде ең үлкен иммундық реакцияны тудыратынын анықтады. Биологтардың терминологиясында тікенді ақуыз -  антиген болып табылады. 

Бұл ақуыздың молекуласы өте үлкен және оның ішінде ерекше аймақтар – эпитоптар бар. Иммундық жүйенің жасушалары оларды анықтап, инфекциямен күресті іске қосады.

Вакцина қалай жұмыс істейді

Екпе нәтижесінде ақуыз тасымалдаушы барлық үш пептидті адамның Влимфоцитіне жеткізеді. Олар пептидті белсендіреді де, қорғаныш антиденелер - иммуноглобулиндер өндіріле бастайды. Әрбір В-эпитопы бірегей иммуноглобулиннің синтезіне жауап береді. Алдымен M (IgM) тобына жататын антиденелер түзіледі. IgG - содан кейін қалыптасады да, олар иммунитетті көрсетіп, ұзақ уақытқа қанда қалады. 

"Вектор" орталығындағылар екпеден туындайтын антиденелер коронавирустың тікенді ақуыз үшін айрықша екенін растайды. Иммунизацияланған еріктілердің қан сарысулары вирусты бейтараптандыратын белсенділік танытады. Демек, антиденелер коронавирусты танып қана қоймай, оны жоюға қабілетті.

"ЭпиВакКорона" құрамында коронавирус бар ма

Онда ешқандай вирус және оның бөліктері жоқ. Бұл вакцина құрамында аденовирустар бар "Спутника V" вакцинасынан өзгеше. "ЭпиВакКорона" құрамында РНҚ, ДНҚ, тірі құрауыштар, консерванттар немесе антибиотиктер жоқ. Оның құрамында пептидтер бар. Олар коронавирустың ақуыздарымен бірдей пептидтер – ақуыздар бөлшектері бар. 

Пептидтік вакцина қалай жасалады

Ол пептидтердің химиялық синтездері, яғни, жекелеген аминқышқылды қалдықтардан бірізді тізбек құру процесімен әзірленеді. 

"Егер пептид қысқа - сегізден онға дейінгі қалдықтар болса, онда синтездеу ерітіндіде өтуі мүмкін болады. Ол ұзағырақ, бірақ арзан. Ұзынырақ пептидтер қатты фазалы әдіспен синтезделеді. Сегіз аминқышқылының қалдықтарынан тұратын пептид қатты фазалық әдіспен көлеміне, аминқышқылдарының реттілігі мен жабдық сипаттамаларына байланысты екі сағат ішінде, ұзақ дегенде бір тәулік ішінде синтезделеді. Әрі қарай тиімділігі жоғары сұйықтық хроматографиясымен тазарту жүргізіледі. Бұл әлдеқайда тез, бірақ арзан емес", - дейді В.Н.Орехович атындағы биомедициналық химия ғылыми-зерттеу институтының пептидтік инженерия зертханасының меңгерушісі Екатерина Колесанова.

Екпе қалай жасалады

Вакцина суспензия түрінде шығарылады және шприцпен иық бұлшықетіне енгізіледі. Пептидті препараттар иммунитеттің қуатты әрі жылдам жауап қатуын қамтамасыз ете алмайды. Сондықтан, "ЭпиВакКорона" 21 күн аралығымен екі рет бірдей мөлшерде енгізіледі.

Қандай кері әсері бар

І және ІІ кезеңдегі сынақтарға қатысушылар екпе салған орынның аздап ауыратынын, бірақ, тез басылатынын айтқан. Басқа жағымсыз әсер тіркелген жоқ. 

Тіркеуден кейінгі сынаққа қатысушылар құрған ресми емес #ЭпиВакКорона Telegram арнасында қолайсыздық, екпе салған орынның тәулік бойы қызарып тұруы, иықты қатты ауырсыну секілді аздаған кері әсер жайлы айтқан. Дене қызуының көтерілуі, қалтырау секілді белгілер ешкімнен байқалмаған немесе оның екпемен байланысы расталған жоқ. 

"ЭпиВакКорона" қаншалықты тиімді

"Иммунологиялық және профилактикалық тиімділік бар. Біріншісі - айрықша антиденелер шығару. Клиникалық зерттеулердің I-II кезеңдерінің нәтижелері бойынша барлық еріктілерде айрықша антиденелер түзілді. Профилактикалық тиімділік - бұл екпе салдырғандардың аурудан қорғануы. Бұл бағыттағы зерттеулер тіркеуден кейінгі клиникалық сынақтар барысында жалғасып жатыр. Мәліметтер ақпан айында дайын болады", - деп түсіндірді Ресей тұтынушлар құқығын қорғау мекемесінің баспасөз қызметінде. 

"Вектор" мемлекеттік ғылыми орталығында І-ІІ кезеңдердің клиникалық сынақтары әлі аяқталмағанын айтты. 

Қазір плацебо тобымен рандомдалған зерттеу өтіп жатыр. Адамдарды кездейсоқ іріктеумен топтарға бөліп, олардың біріне вакцина, біріне физикалық ерітінді салынып жатыр. Сынақтар соңғы еріктіге екпе салғаннан кейін 180 күннен соң аяқтайды. 

Бір уақытта жасы 60-тан асқан азаматтарға да сынақ жүргізіліп жатыр. Осы топ бойынша алдын ала мәлімет те ақпан айында дайын болады. 

Вакцинаның әсерін өз бетінше қалай тексеруге болады

IgG тобындағы антиденелердің коронавирустың S-ақуызына әсері бойынша қан талдауын вакцина егілген күннен бастап 35-42 күн өткен соң ғана жасау керек. Алайда, барлық тест-жүйелер "ЭпиВакКорона" түзген антиденелерді көре бермейді.

Ресей тұтынушлар құқығын қорғау мекемесінде мәлімдегендей, ол үшін "Вектор" мемлекеттік ғылыми орталығы әзірлеген "SARS-CoV-2-IgG-Вектор" тест-жүйесі сәйкес келеді. 

Коронавирусқа қарсы пептидтік вакцинаны тағы кім әзірлеп жатыр

Бүкіл әлемде пептидтік вакциналар эксперименттік сатыда тұр. Олардың әзірлеу және тексеру үлкен шығынды қажет етеді. Сондықтан, олар мРНҚ, векторлық және инактивацияланған / өлтірілген вакциналардан артта келе жатыр. Ресейде бұл мәселені өз бетімен шешу үшін қажетті ресурс пен білікті мамандар жеткілікті. 
19 қаңтардағы ДДҰ тізімінде "ЭпиВакКоронадан " басқа тағы екі пептидтік вакцина бар. Олар да адам ағзасында тексеріліп жатыр.

 

4
Әскерилердің түнгі оқу-жаттығуы

Әскерилер оқу-жаттығуы НАТО-ға не береді?

5
2021 жылы НАТО әскери контингенттің өрісін дамытып, армия инфрақұрылымын құру және одан әрі халықаралық деңгейде нығайту арқылы Ресейдің батыс шекараларына қысым жасуды күшейтеді

Мамыр-маусым айларында альянс қырғи қабақ соғыстан кейін Defender Europe 2021 атты ең ірі маневрін өткізеді. Бұған жауап ретінде Ресей мен Беларуссияның қыркүйек айына жоспарланған "Батыс-2021" бірлескен оқу-жаттығуы өтеді, деп жазады РИА Новости.

Ұрыс алаңы – Еуропа

Defender Europe 2021 шарасында бұрынғыдай Шығыс Еуропа мен Балтық маңындағы қорғаныс және шабуыл әрекеттерін пысықтайды. Оқу-жаттығу желісі бойынша, НАТО күштері Калининград облысына шабуылдап, Ресейдің батыс аймақтарын қоршауға алып, сонымен қатар "орыстардың жаппай шабуылын" сипаттауы керек. Биылғы шарада Шығыс емес, Оңтүстік Еуропаға ерекше назар аударатын болады. Маневрлер Черногория, Косово және Албанияда жоспарланған. Болгария мен Румынияда әуедегі шабуылға қарсы қорғаныс және "жер-жер" санатындағы зымырандармен соққы жасау өтеді. Венгрия белең алып келе жатқан "соғыстың" тыл қызметі рөлін атқарады.

Америкалықтар Еуропаға қуатты күштерді, соның ішінде 1-ші кавалериялық және 82-ші әуе-десанттық дивизия бөлімдерін жібереді. Атлантика арқылы әртүрлі мақсаттағы жүздеген әскери техника тасымалданады. Сонымен қатар, Флоридадан 53-ші жаяу әскер бригадасы жеткізіледі. Жаттығулардан кейін америкалықтар кейбір қару-жарақты тағы да Еуропада "ұмытып кетуі" ықтимал. Мамандардың пікірінше, осылайша Пентагон аймақтағы шабуылдау мүмкіндіктерін жылдан-жылға арттыра түсуде.

Defender Europe 2021 оқу-жаттығуына жауап ретінде Ресей мен Беларусьте қыркүйекте "Батыс-2021" маневрін өткізеді. Беларусьтің қорғаныс министрі Виктор Хренин дүйсенбіде "бірлескен оқу-жаттығулар жоғары урбанизацияланған аудандардағы біріктірілген шабуылдау бөлімшелерінің бірлескен іс-қимылдарының жаңа әдістерін сынауға мүмкіндік береді" сонымен қатар, "жаңа әрі модернизацияланған қару-жарақ пен техниканың тиімділігін бағалауға мүмкіндік береді" деп мәлімдеді. Минсктегілер стратегиялық маневр "берік одақтастық қарым-қатынасты және Беларусь пен Ресейдің қорғаныс ведомстволарының одақтас мемлекеттердің әскери қауіпсіздігін қамтамасыз ету жөніндегі көзқарастарының бірлігін" бейнелейтіндігін баса айтты.

Қыр көрсету

Қос тарап та маневрді қандай да бір мемлекетке немесе әскери блокқа бағыттау ретінде дипломатиялық пікір алмасуды қолданған жоқ. НАТО күштерімен Калининградты басып алуды пысықтау және ресейлік әскерилердің қаладағы ұрыстарға дайындалуы кіммен соғысатынын анық меңзеп тұр. Әрине, толық көлемдегі қаруланған қақтығыстың орын алуы екіталай болғанымен, ықтималдығы да жоқ емес.

Мамандардың пікірінше, НАТО-ның 2021 жылғы әрекеттеріне АҚШ-тағы биліктің ауысуы тікелей әсер етеді. Дональд Трамп президент болған төрт жыл ішінде Солтүстік Атлантикалық блоктың бірлігі айтарлықтай әлсіреді. Ақ үйдің иесі бірінші кезекте америкалық мүдделерді көздейтінін жасырмады.

Ол тіпті одақтан шығу мүмкіндігін де жоққа шығарған жоқ. Бұл Еуропада үлкен алаңдаушылық туғызып, ЕО әскері туралы мәселе қайта көтерілді. Жаңа президент мұның барлығын түзетуге тырысатыны анық.

"Осы жылы Ресей мен НАТО арасындағы қарым-қатынас нашарлайды, – деді Геосаяси проблемалар академиясының бірінші вице-президенті Константин Сивков. – Байден альянсты қалпына келтіріп, оны жұмылдыруға тырысады. Ал бұл үшін сырттан жау қажет. Ресей бұл рөл үшін өте қолайлы. Себебі, Қытай тым алыста орналасқан. Вашингтонға америкалық қоғамды біріктіру үшін де сыртқы жау бейнесі қажет".

Ақша табудың амалы

Сарапшылар НАТО-ның Ресейге қатысты шынайы агрессиялық ұстанымы жоқ деп санайды. Альянсты одан әрі кеңейту америкалықтар үшін көбірек қаражат тауып, Еуропаны өзіне байлап қоюдың бір әдісі. Вашингтон Трампқа дейінгі дәуірге қайта оралып, Ескі әлемнің істеріне қайта араласа бастайды.

"2021 жылы НАТО әскери ұйымнан жаһандық корпорацияға айналып жатқанын көрсетеді деп ойлаймын", – деп түсіндірді америкашыл саясаткер Сергей Судаков.

Оның пікірінше, альянстың негізгі проблемасы – қаржыландыру әлі де өзектілігін жоғалтқан жоқ. Қалтасында ақшасы бардың талтаңдауы іспеттес. Бюджеттің үштен екі бөлігін АҚШ қаржыландырып отыр. Бұл ешкім үшін құпия емес.

"Шығындардың триллион доллардан асып жығылғанын бәріміз жақсы білеміз. Ең алдымен – Вашингтонның арқасында. Еуропалық мемлекеттер әскерилердің дайын тамағына дейін АҚШ-қа сеніп отыр. Бұл Американың ауқымды қорғаныс бюджетін тоқыратпай отыр. НАТО мүддесі бойынша әрекет ететін корпорациялар өте қомақты қаражат тауып жатыр", – дейді ол.

Сарапшы бүгінде Солтүстік Атлантикалық альянстың қызметі ақшаны бір қалтадан екінші қалтаға салуға көбірек ұқсайтынын айтты. Вашингтон НАТО-ға қаражат бөледі, ал одақтастар ол ақшаны америкалық техника мен қару-жарақ сатып алуға пайдаланады. Осылайша, бұл шеңбер тұйықталуда.

Байден кезінде Америка Құрама Штаттары үшін Еуропа әскери өнімдердің негізгі нарықтарының бірі болып қала бермек. Яғни, бұл теңіздің арғы бетінен ресейліктерге қарсы әрекеттер күшейеді дегенді білдіреді. Бірақ сарапшылардың көбісі Вашингтон мен Брюссельде қуаттылығы жағынан әлемдегі екінші әскер күшін шынайы жағдайда тексеруге ешкімнің батылы жете қоймайды деп сенеді.

5
Кілт сөздер:
Еуропа, әскерилер