Кабул

Ауғанстанға не қажет: халықаралық инвестиция немесе әскери операция

50
(Жаңартылды 20:55 31.03.2021)
Ауғанстанмен көрші жатқан мемлекеттер бір-бірімен саяси компромистен бөлек экономикалық өзара түсіністік орнатуы керек

НҰР-СҰЛТАН, 31 наурыз – Sputnik. Душанбеде өткен үлкен конференция аясында Ауғанстанды азаматтық соғыс пен құлдыраудан құтқарудың әдіс-тәсілдерін ұсынғандар қарасы көп болды. Олардың арасында ақылға қонымсыз амалдар да баршылық.

Ресей Қаржы университеті саясаттану департаментінің доценті Геворг Мирзаян Sputnik-ке хабарлағандай, "Азия жүрегі – Стамбул процесі" тоғызыншы министрлік конференциясы 29-30 наурыз аралығында жартылай виртуалды форматта өтті. 18 наурызда Ауғанстан жөнінде Мәскеуде өткен конференцияға қарағанда бұл шараға қатысқандар әлдеқайда көп болды. Ресейдің Ауғанстан бойынша арнайы өкілі Замир Кабулов атап өткендей, Ресей астанасындағы шараға Ауғанстанда келісе алмай отырған тараптарға қатысы бар мемлекеттер (РФ, АҚШ, Қытай, Пәкістан) жиналса, Душанбеде ауған жағдайы өздеріне тікелей әсер етіп отырған және мәселені шешуге қатысқысы келетіндер бас қосты.

Қасым-Жомарт Тоқаев
© Photo : Официальный сайт президента Казахстана
Конференцияның "иесі" – Тәжікстан пезиденті Эмомали Рахмон "Ауғанстандағы дағдарыс – ортақ проблема" деген пікір білдірді. Оның айтуынша, бұған бірқатар көршілес мемлекеттің ауғандармен мәдениеті, діні мен тілі жағынан жақын болуы ғана себеп емес. Еске салсақ, Ауғанстан расымен де Азияның орталығында (жүрегінде) орналасқан мемлекет. Сондықтан оның өсіп-өркендеуі Азия кеңістігіндегі басқа да мемлекеттердің дамуына тікелей әсер етеді.

Бұл бастамаға Ресей, Әзербайжан, Үндістан, Иран, Қазақстан, Қырғызстан, Қытай, Біріккен Араб Әмірліктері, Пәкістан, Сауд Арабиясы, Тәжікстан, Түрікменстан мен бірқатар халықаралық ұйым қатысты.

"Жүректі емдеу" принципі Америка әскерін ел аумағынан шығару мен Талибанның қатысуымен коалициялық үкімет құру екені белгілі. Мәселе осыны қалай іске асыруда болып отыр.

Әскерді елден кетіру оңай болмайын деп тұр. Еске салсақ, 2020 жылы Дохада тәлібтермен арада жасалған мәміле бойынша АҚШ 1 мамырға дейін Ауғанстаннан өз әскерін алып кетуі керек. Алайда Джо Байден техникалық себептерге байланысты межелі мерзімді сақтау қиын болатынын айтты. Оның үстіне АҚШ мемлекеттік хатшысы Энтони Блинкен де 1 мамырға дейін әскер әкетілмеуі ықтимал деген екіұдай пікір білдірді. Бірақ барлығы 1 мамырды межелі күн ретінде қарастырып жатыр.

Ал одан кейін не болады? Жаңа ауған билігі қандай талаптар бойынша құрылады және жұмыс істейді? Осы мәселе бойынша мемлекеттер арасында бірқатар қарама-қайшы пікір бар екені белгілі болды.

Иранның сыртқы істер министрі Мохаммад Джавад Зариф Ауғанстан бойынша кез келген бейбіт келісім ауған халқына өз тағдырын өзі шешуге құқық беруге тиіс екенін атап өтті. Бір қарағанда Үндістан да осы ұстанымды алға тартқандай көрінді. Осы елдің Ресейдегі елшісі Венкатеш Варманың айтуынша, республика "ауғандардың жетекшілік етуі және ауғандардың бақылау жүргізуі арқылы мәмілеге келуге қолдау көресетеді". Алайда іс жүзінде Иран мен Үндістан мәлімдемелерінің астарында екі түрлі ой жатыр. Егер ирандықтар ауғандықтар америкалықтардың араласуынсыз "өз тағдырын өздері шешуін" қаласа, Нью-Дели ауған саясаты Пәкістанның мейлінше аз немесе мүлде қатыспауы арқылы қалыптасқанын қалайды. Ал  Исламабад Ауғанстаннан кетуге асығар емес. Ол бұл елді Пәкістанға территорияға қатысты наразылық білдірмейтін өзінің сенімді, тұрақты панасына айналдыруды көздейді. Ал ол үшін пәкістандықтар ауғанішілік істерге мейлінше Үндістанды араластырмауы керек. Бірақ Венкатеш Варманың сөзіне қарағанда Ауғанстандағы түрлі жобаларға бас-аяғы 3 миллиард доллар бөлген Үндістан бұл елден кетпейтіні анық.

Жалпы Душанбедегі кездесуде осы тектес пікірлер қайшылығы айтылып, ортақ мәмілені іздеуге талпынған жиын болды. Себебі оған қатысқан мемлекеттер мәселенің шешімін таппаса, үлкен державалар Ауғанстанды өзінің екіжақты қақтығыстарында пайдалануды жалғастыра беретінін түсініп отыр. Яғни, Иран, Пәкістан, Қытай, Орта Азия елдеріне (осылар арқылы Ресейге қарсы) қарсы қолдануды тоқтатпайды.

Сонымен қатар Ауғанстанмен көрші жатқан мемлекеттер бір-бірімен саяси компромистен бөлек экономикалық өзара түсіністік орнатуы керек. Яғни тек инвестициялаумен айналыспай, мемлекетті қайта аяқтан тұрғызу үшін ауған халқын тамақтандырып, қайтарымсыз негізде экономикаға салым салуы маңызды.

"Ресей Ауғанстанға гуманитарлық көмек көрсетті. 2020 жылдың қараша-желтоқсан айларында 300 тоннадан астам азық-түлік жөнелтті. Біз көмек көрсетуді жалғастыра береміз", - деді РФ СІМ басшысы Сергей Лавров.

Ауған халқына кедейлікпен күресуге, халықтың бейбіт өмірге қол жеткізуіне, мектеп салуға көмектесу арқылы көрші мемлекеттер өз қауіпсіздіктеріне инвестиция салады. Осы игі іске бірнеше миллион доллар құю ауғандық радикалдар бастамашы болуы ықтимал соғыстан қорғануға жүздеген миллион жұмсаудан дұрысырақ болар еді.

50
Әйел бейнесі

Таңертең үйіне келген әйел үш немересінің мәйітін тапты

3865
(Жаңартылды 20:07 11.04.2021)
Американың Калифорния штатында әйел өзінің үш баласын өлтірді деген күдікке ілінді. Қайтыс болған сәбилер бес жасқа толмаған

НҰР-СҰЛТАН, 11 сәуір - Sputnik. Американың Калифорния штатының полициясы өзінің үш баласын өлтірді деген күдікпен Лос-Анджелес тұрғынын ұстады, деп хабарлады РИА Новости жергілікті телеарнаға сілтеме жасап. 

Мәйіттерді сенбі күні таңертең пәтерге келген әжесі тапқан. Болжам бойынша балалар пышақ жарақатынан көз жұмған.

Полиция олардың анасы 30 жастағы Лилиана Каррильоны іздестіру шараларын жүргізді. Күдікті Калифорнияның орталығында, мәйіттер табылған пәтерден төрт сағаттық жерде ұсталды.

Оқи отырыңыз: Екі баласын өлтірген мәскеулік әйелдің ондай әрекетке бару себебі айтылды

Құқық қорғау органдары қылмыс себебін әлі анықтаған жоқ.

Сондай-ақ Каррильоның балалармен бір пәтерде тұрып-тұрмағаны да белгісіз.

3865
Кілт сөздер:
қылмыс, бала өлімі
Тақырып бойынша
Психоаналитик Аяжан Еділованы айуандықпен өлтіруге не себеп болғанын айтты
Павлодарда қоқыс маңынан ер адамның мәйіті табылды
Ауылдастарына өзін тірідей жерлеткен 22 жастағы жігіт тұншығып өлді
Шамалғанда 57 жастағы тұрғынның мәйіті өз үйінен табылды - полиция әйелін ұстады
COVID-19 емдеуге арналған Авифавир препараты

Ресей ғалымдары коронавирустан емдейтін жаңа дәрі ойлап тапты

112
(Жаңартылды 19:41 11.04.2021)
Жаңа препаратқа "МИР-19" деген атау берілді. Оны жасаушылар препарат адам үшін қауіпсіз, иммунитетке әсер етпейтінін айтады

НҰР-СҰЛТАН, 11 сәуір - Sputnik. Ресейдің Федералды биологиялық және медициналық агенттігі (ФБМА) коронавирус инфекциясын алдын алу мен емдеуге арналған "МИР-19" препаратына патент алды, деп хабарлады ФБМА агенттігі.

"Роспатент SARS-CoV-2 жаңа коронавирусқа қарсы әсері бар құрамдастырылған дәріге патент берді. Препарат МИР-19 деп аталады", - делінген хабарламада.

МИР сөзі шағын интерференделуші РНҚ дегенді білдіреді.  Препарат ингаляция немесе мұрын ішіне енгізу жолымен коронавирус инфекциясының алдын алуға немесе емдеуге арналған.

"МИР-19 – микро РНҚ-ны қолдануға негізделген бірегей препарат. Ол адамдар үшін қауіпсіз, адам геномына және иммунитетіне әсер етпейді. Сонымен бірге вирус көшірілуіне жол бермейді. Коронавирус инфекциясының ең ауыр түрлері, соның ішінде пневмонит, коронавирус инфекциясы тудырған өткір респираторлық дистресс синдромның алдын алады", - деді Ресей ФБМА жетекшісі Вероника Скворцова.

Оқи отырыңыз: Lancet "Спутник V" вакцинасының зерттеу нәтижесін жариялады

ФБМА мәліметі бойынша, қазіргі уақытта препаратты клиникалық зерттеуден өткізудің бірінші кезеңі аяқталды. Зерттеу барысында оның қауіпсіздігі дәлелденді.

112
Кілт сөздер:
Ресей, дәрі, коронавирус
Тақырып бойынша
Нұр-Сұлтандағы сауда орталығында коронавирусқа қарсы вакциналау басталды
Тағы бір облыс "сары" аймаққа кірді
Өткен тәулікте Қазақстанда 2 842 адамнан COVID анықталды
Нұр-Сұлтан мен Алматыда қанша адам вакцинадан бас тартты
Нұр-Сұлтан

Қазақстанда 12 сәуірде қандай маңызды оқиғалар болады

0
Sputnik Қазақстан 12-30 сәуірде өтетін негізгі іс-шаралар мен оқиғаларға шолу жасайды (ақпарат толықтырылып отырады)

12 СӘУІРГЕ ЖОСПАРЛАНҒАН ШАРАЛАР

НҰР-СҰЛТАН

09.00 – Үкімет отырысы. Күн тәртібінде Қазақстан республикасының 2021 жылғы қаңтар-наурыз айындағы әлеуметтік-экономикалық дамуының қорытындысы және республикалық бюджеттің атқарылуы талқыланады. Отырыс PrimeMinister.kz сайтында және әлеуметтік желілердегі ресми аккаунттарында онлайн режимде көрсетіледі.

11.00 – "Халықтан заңсыз сақтаулы қару-жарақты, оқ-дәріні және жарылғыш заттарды сатып алу бойынша кезекті акция өткізу туралы" ішкі істер министрлігінің брифингі. Спикерлер: ішкі істер министрлігінің әкімшілік полиция комитеті төрағасының орынбасары Милюк Алексей Казимирович, ішкі істер министрлігінің әкімшілік полиция комитетінің бөлім басшысы Ыдырысов Асылбек Түлкібекұлы. Брифинг тақырыбы бойынша сұрақтарды 9 сәуір сағат 18:30-ға дейін mvd_pr@mail.ru электронды поштаға немесе 8 705 440-83-65 нөміріне (WhatsApp) жолдауға болады.

11.00 – Елорданың оң жағалауындағы Елбасы кітапханасының музейінде "Адамға табын, жер, енді" халықаралық онлайн көрмесі өтеді. Көрме Қазақстан Республикасы Тәуелсіздігінің 30 жылдығын мерекелеу аясында өткізіліп отыр. Сондай-ақ бұл шара Юрий Гагариннің ғарышқа ұшуының 60 жылдығына және Тоқтар Әубәкіровтың ғарышқа ұшуының 30 жылдығына арналған (Бейбітшілік көшесі, 11).

12.00 - Қазақстан Ғылым қызметкерлері күні Л.Н. Гумилев атындағы Еуразия ұлттық университетінде "Функционалдық материалдар және нанотехнологиялар", сондай-ақ "Функционалдық материалдарды кванттық-химиялық модельдеу" атты екі инновациялық білім беру-ғылыми зертханасы ашылады. Университеттің 25 жылдық мерейтойына арналған іс-шара ЖОО басшылығы мен физика-техникалық факультетінің ғалымдары және шақырылған профессорлардың қатысуымен өтеді. Өтетін орны: Қажымұқан көшесі 13, Л.Н.Гумилев атындағы ЕҰУ, №3 ғимарат.

БАЙКОҢЫР

"Ғарыштағы алғашқы адамдар" мерекелік концерті. Шараға танымал музыканттар мен актерлер, симфониялық оркестр қатысады. Концерт Байқоңыр ғарыш айлағының №1 ұшу алаңындағы "Гагарин стартында" өтеді.

Концертті Ресей Федерациясының мәдениет министрлігі, Ресей Федерациясы президенті әкімшілігі және адамзаттың алғаш рет ғарышқа ұшуының 60 жылдығын атап өту бойынша ұйымдастыру комитетінің қолдауымен Бүкілресейлік мемлекеттік телевизиялық және радиотарату компаниясымен бірлесіп орыс концерт агенттігі ұйымдастырды. Жобаның көркемдік жетекшісі – ресейлік танымал музыкант Юрий Башмет.

Концерт сценографиясында заманауи айрықша технологиялық құралдар қолданылады. Салтанатты кеште әлемнің түрлі елінен келген танымал композиторлар ғарыш пен жаңа кеңістікті игеруге арналған музыкалық туындыларының таныстырылымын өткізеді.

30 СӘУІРГЕ ЖОСПАРЛАНҒАН ШАРАЛАР

Денсаулық сақтау министрі Алексей Цой есеп беру үшін халықпен кездеседі. Кездесуде министр ведомствоның 2020 жылғы жұмысын қорытындылайды және алдағы жоспарлар жайлы айтады, сондай-ақ азаматтардың сұрағына жауап береді. Есеп беру кездесуі министрліктің ресми сайтында тікелей эфирде көрсетіледі. Министрге сұрақты мына электронды мекенжайға жіберуге болады: s.kopeev@dsm.gov.kz.

Жоспарланған шаралар тізімі ашық дереккөзден алынды. Sputnik Қазақстан іс-шаралардың уақыты мен күнінің өзгеруіне жауапты емес.

0