Шекара бекеті

Қырғызстан мен Тәжікстан шекарасында жағдай ушықты: аймақта не болып жатыр

317
Қақтығыс Тәжікстан тарапының "бас су айрығы" учаскесінің аумағында электр беру желісінің бағаналарына бейнебақылау камераларын орнатқан соң басталған

НҰР-СҰЛТАН, 29 сәуір – Sputnik. Қырғызстан мен Тәжікстан шекарасындағы жағдай ушығып жатыр, деп хабарлады Sputnik Қырғызстан.

Сәрсенбіде Sputnik Тәжікстан екі елдің шекаралас облыстардың басшылары тауар экспорты мен импорты, экономикалық даму және адамдардың әл-ауқаты саласында тезірек жақсы қарым-қатынас орнатуға деген өзара тілектестік білдіргенін хабарлады.

Алайда бүгін тағы да қырғыз-тәжік шекарасында суға байланысты қақтығыс басталғаны белгілі болды.

Оқи отырыңыз: ҰҚК Қазақстан мен Ресей шекарасында қалыптасқан жағдайды түсіндірді

Қырғызстан тарапы жанжал Тәжікстан азаматтарының "бас су айрығы" (су тарату пункті) учаскесінің аумағында электр беру желісінің бағандарына бейнебақылау камераларын орнатуынан басталғанын жеткізді. Екінші камераны орнатып жатқанда сол жерге Қырғызстанның шекара қызметінің жасағы мен Баткен облысы ішкі істер басқармасының қызметкерлері келген. Олар камера орнатуды тоқтатуды талап етті.

Оқиға 29 сәуірде шамамен сағат 04:40-та Баткен облысының шекаралас аумағында болды.

"Шиеленіске Қырғызстан азаматтары мен олардың үйіне тас лақтыра бастаған Тәжікстан азаматтарының арандатушылық әрекеттері себеп болды. Кейіннен тәжік тарапы сол маңнан өтіп бара жатқан Қырғызстан азаматтарының көлігіне аңшы мылтығымен оқ жаудыра бастады", - деп хабарлады Sputnik Қырғызстан елдің ҰҚК Шекара қызметіне сілтеме жасап.

Ал Тәжікстан тарапы өздерінің зардап шеккенін айтып отыр.

"Исфара тұрғындары әртүрлі дәрежедегі дене жарақатын алды. Оларға тас лақтырған", - деп жазды Sputnik Тәжікстан.

Тәжікстан 1924-1927 және 1989 жылдардағы карталарға сәйкес гидроқұрылыс олардың еліне тиесілі екенін айтты. Су тарату пункті 1968 жылы салынған және Тәжікстан, Қырғызстан және Өзбекстанның шекаралас қалалары мен аудандарының жер суландыру жұмыстарына арналған.

Осылайша Қырғызстан билігі Баткен облысының үш ауылдық округінде төтенше жағдай режимін енгізді. Облыс басшысы Өмірбек Суваналиев жергілікті тұрғындарды қақтығыс аймағынан уақытша эвакуациялағанын хабарлады. Сонымен қатар ол тәжік тарапымен келіссөздерден кейін жағдай біртіндеп тұрақтана бастағанын, алайда арандатушылық салдарынан жағдай күрт нашарлағанын айтты.

317
Кілт сөздер:
Тәжікстан, Қырғызстан, шекаралас аудандар, шекара
Қазан мектебіндегі атыс

Қазан мектебіндегі атыс: 25 жастағы мұғалімнің қалай көз жұмғаны белгілі болды

2089
(Жаңартылды 10:48 12.05.2021)
Қазан мектебіндегі атыс кезінде мұғалімнің қандай жағдайда қайтыс болғаны хабарланды

НҰР-СҰЛТАН, 12 мамыр – Sputnik. Татарстан астанасы Қазан қаласындағы №175 гимназияға жасалған шабуыл кезінде 25 жастағы мұғалім Эльвира Игнатьева қайтыс болды.

Оның өлімі кездейсоқ болды, деп хабарлады РЕН ТВ.

Телеарна ақпаратына сәйкес, мұғалім шу шыққанын естіп, не болып жатқанын білу үшін дәлізге шыққан. Сол кезде қолында бытыра мылтығы бар жасөспірім оған оқ атқан.

Эльвира Игнатьева институтты қызыл дипломмен бітірген. Әріптестері оның жеке қасиеті мен кәсібилігін жоғары бағалап, еске алуда.

Сонымен қатар ата-аналар балаларды құтқарып қалған тағы бір мұғалім туралы айтты. Атыс кезінде тарих пәнінің мұғалімі сыныптан шығып кеткен, оның орнына 8-сынып оқушылары отырған кабинетке ағылшын тілінің мұғалімі көмекке келген. Бұл туралы РИА Новостиға сол сыныпта оқитын қыздың анасы Кристина Казунина айтып берді.

"Дауыс зорайтқышпен төтенше жағдай болғанын, шұғыл түрде есікті жабу қажет екені хабарланған. Осы кезде олардың мұғалімі шығып, қашып кеткен. Оларды ағылшын тілінің мұғалімі Элия Эльдаровна құтқарып қалды. Оны мүлде бөтен адам деп айтуға болады", - дейді Казунина.

Оның сөзінше, мұғалім шамамен 50 жаста.

Оқушылар жалғыз қалған, ағылшын тілі мұғалімі кіріп, кабинет есігін жапқан. Әйел жарылыс кезінде оқушыларға терезеден секіруге рұқсат бермеген.

Бұған дейін атыс кезінде сынып ішінде түсірілген видео тарады. Оны оқушылардың бірі түсірген.

Видеода балалар партаның астына тығылып отыр, ал мұғалім қабырғаға сүйеніп, есік маңында тұр.

Қазан мектебіндегі атыс

Естеріңізге салсақ, Қазан қаласында 11 мамыр күні 19 жастағы колледж студенті гимназияда атыс шығарды. Салдарынан тоғыз адам, оның ішінде жеті оқушы қайтыс болды. Тағы 21 адам зардап шекті.

Оқи отырыңыз: Атыс, үрей және дүрбелең: Қазан мектебіндегі оқиға қалай өрбіді – видео

Арасында терезеден секіріп аман қалған балалар да бар, алайда екі бала терезеден секіріп мерт болды.

Татарстанда 12 мамырда аза тұту күні жарияланды.

2089
Кілт сөздер:
Татарстан, мектеп, оқ, атыс
Тақырып бойынша
"Мұғалім қанды көрді": оқушы қыз мектептің ішінде атыс шығарды
Қазан қаласындағы гимназияда белгісіз біреулер оқ жаудырған: 9 адам көз жұмды - видео
Қазан мектебіндегі атыс: күдікті туралы тың дерек шықты
Күллі әлемді күңіренткен трагедия: Беслан мектебіндегі теракт - жантүршігерлік видео
Ауғанстан, архивтегі фото

Ауғанстандағы ішкі проблемаға қол сілтеуге болмайды

52
Ауғандар қырық жылдан бері бір-бірімен, 28 жылдан бері басқа мемлекет әскерімен соғысып келеді. Қазір Ауғанстанда түрлі саяси, діни тағы басқа да көзқарасты ұстанатын халық пен құрылымның бейбіт және өзара келісімде тіршілік етуіне қол жеткізу маңызды  

НҰР-СҰЛТАН, 11 мамыр — Sputnik. Сәуірдің ортасында Джо Байден АҚШ әскерін Ауғанстан аумағынан толық шығару күнін 1 мамырдан 11 қыркүйекке ауыстыру туралы шешім қабылдаған соң елдегі қантөгіс күрт өршіп кетті, деп жазды РИА Новости.

8 мамырда Кабул маңындағы Дашт-э-Барчи ауданындағы жарылыс салдарынан алпысқа жуық адам көз жұмды. Олардың басым бөлігі 11-15 жас аралығындағы оқушы қыздар. Не болып жатыр? Бәзбіреулер елден әскердің кеткенін қаламай ма әлде керісінше ме?

КСРО ыдырағанына қарамастан Ресей мен Ауғанстанның ортақ шекарасы бар. Ауғанстанмен бұрынғы кеңестік шекараның басым бөлігі жатқан Тәжікстан ҰҚШҰ-ға мүше, яғни орыстың одақтасы. Ауғанстанмен шекаралас Өзбекстан мен Түрікменстан Ресейдің ұлттық мүдделері мен жауапкершілік аймағына кіреді.

Егер Ауғанстанда толыққанды азаматтық соғыс басталса, онда ол Орталық Азияға әсер етпей қоймайды. Себебі жоғарыда аталған үш республикадағы ұлттар да дәл осы Ауғанстанда тіршілік етіп жатыр. Ресей болса Ауғанстаннан АҚШ әскерін әкетуді өзіне қарсы ашылған соғыс деп бағалап отырғаны тағы бар. Орыстардың пайымдауынша Вашингтон осы әрекеті арқылы Мәскеу назарын шығысқа қарай бұрғысы келіп отыр.

Алайда осылай ойлауға негіз бар ма? Жалпы америкалықтардың Ауғанстанда қол жеткізген қандай да бір нәтижесі жайлы ауыз толтырып айтуға бола ма?

"Әл-Каиданың"* көзін жойды дейтіндей оның полктері мен дивизиясы болды ма әлде ол әлі де ислам әлемінің түрлі аймақтарындағы топтардың басын біріктіретін желілік құрылым қалпында қалып отыр ма? Иә, радикалды көзқарастағы топтар. Бірақ Ауғанстан ісіне америкалықтардың араласуы жихадшылар санының артуы мен олардың ашу-ызасының еселенуіне әкеліп соққан жоқ па?

Тәлібтерді жеңді ме? Бірақ америкалық сарбаздар ауған елінен кеткен соң дәл осы тәлібтер билікке келетін түрі бар.

Ауғанстанды Ресей мен Қытайға қысым көрсету үшін қолданар болса, ең алдымен Ауғанстанды өзіне түбегейлі бағындыру керек еді. Бірақ ондай жағдай бола қоймады. Ауғанстаннан кететін болса, өздерімен бірге АҚШ-қа жұмыс істеген ондаған мың ауғанды да қоса ала кетуіне тура келеді.

АҚШ Ауғанстаннан кеткеннен кейін көрші елдерде табан тіреуді көздеп отырған сыңайлы. The Wall Street Journal сенбі күні таңертең "Вашингтон Ауғанстаннан өз әскерін шығарғаннан кейін тәлібтерді бақылауда ұстауға мүмкіндік беретін әскерді орналастыратын өңірлік плацдарм іздестіріп жатқанын" жазды. Көрші мемлекеттермен қатар БАӘ секілді шет елдер, сондай-ақ әскери-теңіз күштері кемелерін орналастыру үшін Парсы шығанағы секілді нұсқалар қарастырылып жатыр.

Байден егер "Әл-Каида"* немесе ИГИЛ* Америкаға немесе оның Ауғанстандағы мүдделеріне қауіп төндіретін болса, онда Вашингтон әуе соққысын жасайтынын мәлімдеді. Бірақ америкалықтар жылдам әрекет ету мүмкіндігін көздеп отыр. Себебі қыркүйекте, кей деректе шілдеде әскер кеткен соң Ауғанстанда америкалық та, басқа елдердің де әскері қалмайды. Америка елшілігіне шабуыл жасалса қайтпек? Пәкістаннан көмек жібере ме? Тым алыс. Оның үстіне бұл елмен қарым-қатынас та шиеленісіп тұр. Сондықтан "әскери база құру үшін қолайлы нұсқа Ауғанстанмен тікелей шекаралас Өзбекстан мен Тәжікстан болып отыр".

Бірақ америкалықтардың Орталық Азияға табан тіреуіне Ресей мен Қытай кедергі болады. 2001 жылдың қыркүйегіндегі жағдайдан кейін АҚШ Қырғызстан мен Өзбекстанда әскери база құрды. Бірақ орыстар мен қытайлар америкалықтардың Орталық Азияға сіңісуіне жол бермейтін секілді. Ауғанстанның қауіпсіздігіне Ресей мен Қытай құрған Шанхай ынтымақтастық ұйымы жауап береді. Бұл ұйымға қазір тек ортаазиялық республикалар емес, Үндістан мен Пәкістан да мүше болып отыр. Жақын уақытта Иран да тең құқылы мүше болмақ.

Яғни Ауғанстан ШЫҰ мүше елдердің қоршауында болады. Әйтсе де ауған елінің өзінде де бақылаушы мәртебесі бар. Кабулды ұйымға мүше етіп қабылдауға Ауғанстанның бөгде елдің басқаруында болуы тікелей кедергі болды. ШЫҰ мақсаты – Азияда, соның ішінде ең алдымен Орталық Азияда бейбітшілік пен тыныштықты сақтау. ШЫҰ-ның әзірше бітімгерлері жоқ. Бірақ ауған еліндегі бір басқыншыны екінші басқыншымен алмастырудың мәні де жоқ.

Ауғандар қырық жылдан бері бір-бірімен, 28 жылдан бері басқа мемлекет әскерімен соғысып келеді. Қазір Ауғанстанда түрлі саяси, діни тағы басқа да көзқарасты ұстанатын халық пен құрылымның бейбіт және өзара келісімде тіршілік етуіне қол жеткізу маңызды. Оған Ресей, Қытай, Пәкістан, Иран, Үндістан секілді жақын орналасқан және көрші мемлекеттер белсенділік танытуы керек.

Әрине, бұл мәселеге ауғандардың бітімгершілігіне АҚШ та қатыса алады. Бірақ елден әскер кеткен соң ислам елінің оларға деген көзқарасы түбегейлі өзгеріп, ешқандай диалог орнамауы ықтимал. Қалай болғанда да америкалықтар Ауғанстан аумағынан шыққан соң мұндағы жағдайға деген жауапкершілік ШЫҰ-ға, соның ішінде Ресей, Қытай мен Пәкістанға жүктеледі. Ауғанстандағы күрделі мемлекетішілік проблемалар оған қол сілтеуге немесе бойды алшақ ұстауға себеп емес.

ШЫҰ кем дегенде ауған проблемасы ел аумағынан тыс шығып, көрші елдердің аумағына да ықпал етуіне жол бермеуі керек. Ал бар күш-жігерін жұмсаса, ауған тараптарын шынайы бітімге келіп, жаңа федеративті Ауғанстан құруға итермелеуі қажет. Сонда ғана жарты ғасырға жуық уақыттан бер соғыстан көз ашпаған жігерлі халық бейбіт заманда күн кешіп, болашаққа жоспар құра алады.

*Әл-Каида – Қазақстан Республикасында тыйым салынған террористік ұйым

52
Жүктілік, архивтегі фото

Еңбек министрлігі декреттік жәрдемақыны рәсімдеуге қатысты жаңа мәлімет таратты

0
Декретке шығуды жоспарлап отырған әйелдер енді халыққа қызмет көрсету орталығында кезекте тұрып құжат өткізбесе де болады. Олар үшін жұмыс берушілер әлеуметтік төлемді рәсімдей алады

НҰР-СҰЛТАН, 13 мамыр – Sputnik. Қазақстандықтар жүкітілік және босануға байланысты әлеуметтік төлемді проактивті түрде рәсімдей алады. Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігінің хабарлауынша, енді жұмыс берушілер қажетті мәліметті электрондық еңбек биржасының порталы арқылы беруге тиіс.

Осылайша жүктілігіне байланысты демалысқа шығатын әйелдер халыққа қызмет көрсету орталығында құжат тапсырмайды.

"Осы жылдың мамырынан бастап электрондық еңбек биржасында Қазақстанның жұмыс берушілері үшін жүктілікке және босануға байланысты әлеуметтік демалыстарды еңбек шарттарын есепке алудың бірыңғай жүйесінде тіркеу мүмкіндігі берілді. Осының арқасында демалысқа шыққан қызметкерлерге тиісті әлеуметтік төлемді тағайындауды өтініш берушінің қатысуынсыз проактивті форматта жүзеге асыруға болады", - делінген ақпаратта.

Ол үшін жұмыс беруші жұмыскердің демалысқа шығу фактісін электрондық еңбек биржа порталындағы жеке кабинетте тіркеуі қажет.

Оқи отырыңыз: Қазақстанда зейнетақы мен жәрдемақы тағайындау қызметі қашан цифрландырылады

Деректер еңбек шарттарын есепке алудың бірыңғай жүйесіне жіберіледі, одан сұрау салу бойынша әлеуметтік төлемдер тағайындау үшін "Азаматтарға арналған үкімет" мемлекеттік корпорациясына" беріледі.

Көрсетілетін қызметті алушыға SMS-хабарлама арқылы проактивті форматта әлеуметтік төлем тағайындауға келісімін алу бойынша сұрау түседі. Оған үш күн ішінде жауап беру қажет.

0
Кілт сөздер:
Қазақстан, жәрдемақы, босану, жүктілік, декреттік демалыс
Тақырып бойынша
Нұр-Сұлтанда соғыс ардагерлеріне 1 млн теңгеден төленеді
Биыл Чернобыль ардагерлеріне 540 миллион теңге жәрдемақы төленеді
Солтүстік Қазақстанда атаулы әлеуметтік көмек алғандардың басы дауға қалды
Балаға төленетін жәрдемақы көтеріле ме – үкімет жауап берді