Әлем елдерінің қоймасындағы "артық" мұнай азайып жатыр

100
Бірқатар елде коронавирус таралуының ушығуына қарамастан, мұнай сұранысы бойынша болжам айтарлықтай жақсарды

НҰР-СҰЛТАН, 30 сәуір – Sputnik. Қаңтардан бастап мұнай 30 процентке қымбаттап, баға дағдарысқа дейінгі деңгейге жетті. Экономика қалпына келіп жатыр, шектеулер алынып тасталуда, әлемде жаппай вакциналау басталды. Энергия тасымалдағыштарға деген сұраныс өсіп, бұл бағаның өсуіне әсер етіп отыр.

Жыл соңына дейін Brent мұнайының баррелі кем дегенде тағы он процентке қымбаттауы мүмкін. Егер пандемия шарықтап тұрған кезде трейдерлерді қоймалардың толып кетуі мазаласа, қазір жағдай мүлдем басқаша, деп жазады РИА Новости.

2020 жылы мұнай саласы бірнеше құлдырауды бастан өткізді. Оған бірқатар фактор әсер етті. Соның ішінде ең бастысы – сұраныстың аз кезінде өндіріс көлемінің шамадан тыс көп болуы, пандемия және локдаун. Өткен жылдың наурызында мұнай екі есеге арзандап, бір баррель құны 30 долларға дейінгі бағада сатылды.

Алайда күз соңына қарай батыс вакциналарының сәтті сынағы мен Джо Байденнің АҚШ-тағы президент сайлауында жеңіске жетуі нарықтың қайта бас көтеруіне ықпал етті. Қаңтарға қарай баға көрсеткіші сегіз айдың ішіндегі ең жоғарғы көрсеткішке жетті. ОПЕК+ ұйымының өсімге өндірісті шектеу жөніндегі кезекті шешімі әсер етті. Ақпанда Brent мұнайының бір баррелі дағдарысқа дейінгі 65 доллар бағасына жетті.

Наурызда мұнай тоғыз процентке, 61 долларға дейін арзандады. Себебі Еуропада коронавирустың үшінші толқынын жариялады. Бірақ бұл жалпы ахуалға әсер ете қойған жоқ. Еуропадағы шектеулерді еңсеріп, баға көрсеткіші қайта шарықтап жатыр.

Қарқынды жүріп жатқан вакциналау нәтижелі болып отыр. Бірқатар елде коронавирус таралуының ушығуына қарамастан, мұнай сұранысы бойынша болжам айтарлықтай жақсарды. Әлем экономикасы қалпына келіп жатыр.

Наурыз соңында Халықаралық энергетика агенттігі (ХЭА) осы жылы сұраныс тәулігіне 96,5 миллион баррельге дейін артып, пандемияға байланысты өткен жылғы шығындардың орнын толтыру 60%-ті құрайтыны туралы болжаммен бөлісті.

АҚШ-тағы өндіріс күрт азайған соң және ОПЕК+ келісімі аясында Сауд Арабиясындағы қосымша ерікті шектеулерден кейін жаһандық жеткізулер күніне екі миллион баррельге дейін қысқарды. Картель сәуірде өндірісті 7,9, мамырда – 7,3, маусымда – 6,6, шілдеде – 5,76 миллион баррельге қысқартады. Мұның барлығы шикізат бағасының артуына әкеліп соғуда.

Тағы бір фактор: пандемия кезінде жиналған мұнай қоры таусылғаны белгілі болды. Дамыған елдердің мұнай қоймаларында пандемия кезінде артық болып саналған мұнайдың тек 20%-і қалды. Егер өткен жылдың шілдесінде қоймада 249 миллион баррель мұнай болса, ХЭА бағалауы бойынша қазір бұл көрсеткіш 57-ні құрап отыр.

Бұл да ОПЕК+ қатысушыларының өндіруді қысқартуының нәтижесі болып отыр. ХЭА көрсеткендей, пандемия кезіндегі артық көлемнің қалдығы бүтіндей дерлік Қытайда шоғырланған. Ал Америкадағы қоймаларда дағдарысқа дейінгі 1,28 миллиард деңгейіндегі көлем сақталып тұр. Танкерлердегі резервтік шикізат та азайып жатыр. IHS Markit аналитиктерінің бағалауы бойынша, соңғы екі аптада бұл көрсеткіш 27%-ке, 50,7 миллион баррельге дейін төмендеді.

Ақпанда JP Morgan аналитиктері мұнай бағасының шарықтауын болжаған болатын. Тауар-шикізат нарығындағы жүз жылда жалпы төрт осындай шарықтау кезең болды. Соңғысы 1996 жылы басталып, 12 жыл бойы тұрақтылықтан кейін 2008 жылы бағаның шарықтау шегіне жетті. Оған әлемдегі көмірсутектің негізгі тұтынушысы – Қытайдың экономикалық дамуы әсер етті. Ал қазіргі шарықтау пандемиядан кейінгі қалпына келу процесіне, ақшалай-кредиттік ахуалға, бюджет саясатына, әлсіз долларға, инфляцияның үдеуіне және экологиялық шараларға байланысты.

Әйтсе де жалпы ахуал 2000 жылдардағыға ұқсайды: шикізат нарығындағы баға көрсеткіші көпжылдық максимумге жетті. Мысалы, Қытай жүгері мен сояны көптеп сатып алған соң, АҚШ-та дәл осы ауыл шаруашылық өнімдерінің бағасы аспандап кетті. Ал жаһандық қордың азаюы тапшылық қаупін тудырып отыр.

Мұнайға қатысты айтсақ, ол "пандемия салдарынан болған тығырықтан сәтті шығып келеді. Себебі ұсыныстың жаһандық көптігі қысқарып келеді", деп жазды JP Morgan. Сондай-ақ тауар нарығындағы бағаның көтерілуін Goldman Sachs Group, Bank of America, Ospraie Management те күтіп отыр.

Жалпы Goldman Sachs төртінші тоқсанда Brent 65 доллардан сатылады деген болжам айтты. Алайда қазірдің өзінде баға 67 доллар шегінде тұр. Сондықтан келешекке оптимистік көзқараспен қарауға себеп жетерлік. Citigroup мәліметі бойынша, сұраныстың одан әрі артуына қарай шикізаттың әлемдегі қоры тәулігіне 2,2 миллион баррельге азаятын болады. Нәтжесінде осы жылы Brent 74 доллардан жоғары бағаға сатылады.

100
Кілт сөздер:
мұнай бағасы, мұнай
Джо Байден

АҚШ Ресеймен киберқауіпсіздік жайын талқылайтынын мәлімдеді

49
АҚШ президенті Джо Байден киберқылмыскерлер жайын Ресеймен тікелей талқылағанын мәлімдеді. Саясаттанушы Алексей Зудин Sputnik радиосының эфирінде не себепті Америка көшбасшысының бұл пікіріне ерекше мән беру керектігін айтып берді  

НҰР-СҰЛТАН, 14 мамыр – Sputnik. Америка президенті Джо Байден Ақ үйде сөйлеген сөзінде Ресей үкіметінің Colonial Pipeline компаниясына жасалған кибершабуылға қатысы жоқ екенін мәлімдеді. Аталған компания – АҚШ-тағы құбыр желілерінің ең ірі операторы. Алайда Байденнің пікірінше, хакерлер Ресей аумағында болуы мүмкін.

"Біз ресейлік үкімет шабуылға қатысты деп санамаймыз. Бірақ бізде шабуыл жасаған қылмыскерлер Ресейде тұрады деп тұжырымдауға дәйекті себеп бар. Бұл Ресейден келді. Біз хакерлік шабуыл жасап, құн төлеуді талап ететін желілерге қарсы қабылдануға тиісті шаралар жөнінде Ресеймен тікелей байланыстамыз және мұндай қылмыскерлердің әрекет ету мүмкіндіктерін шектейтін іс-шараларға талпынамыз", - деді Байден.

Colonial Pipeline компаниясына алдын ала болжам бойынша DarkSide хакерлер тобы тарапынан құн төлеуді талап ететін бағдарлама шабуылдады. Хакерлердің қылмыстық әрекетінен құбыр желілері тұралап, бұл АҚШ-та бензиннің көтерме бағасы қымбаттауына алып келді.

Бейсенбіге қараған түні құбыр желісі қайта іске қосылды. Бірақ АҚШ президенті оның жұмысын қалпына келтіру уақытты қажет ететінін айтты.

Sputnik радиосының эфирінде саясаттанушы, МХҚМИ салыстырмалы саясаттану кафедрасының аға ұстазы Алексей Зудин президент Байденнің киберқауіпсіздік мәселесін Ресеймен талқылауға ниет білдіргені туралы мәлімдемесіне мән берді.

"Бұл ресейлік тарап АҚШ-ты келіссөздер жүргізуге шақырған мәселенің бірі. Алайда Вашингтон бұл мәселе бойынша келіссөздер жүргізуге түбегейлі бас тартып келді. Мен бұл мәлімдемені маңызды деп санаймын. Себебі бұған дейін АҚШ тарапынан осы секілді ұсыныстар мүлде болған емес", - дейді Алексей Зудин.

Оның айтуынша, мұнда Ресейдің ұдайы келіссөздер жүргізуді ұсынуы да рөл ойнады.

"АҚШ осы уақытқа дейін бас тартып келген киберқауіпсіздік мәселелеріне қатысты келіссөздер жайлы айтылғаны маңызды. Мұнда осы келіссөздерді үнемі ұсынып келген Ресейдің де еңбегі бар", - деп санайды Зудин.

49
Строительство газопровода

"Солтүстік ағын 2" жобасының құрылысы қазанға дейін аяқтала ма?

85
Құбыр құрылысы 2019 жылдың желтоқсанында тоқтады. Швейцариялық Allseas құбыр төсеуші компаниясы Америка санкцияларының кесірінен жобадан кетті

НҰР-СҰЛТАН, 13 мамыр — Sputnik. "Солтүстік ағын – 2" төңірегіндегі шу басылар емес. АҚШ-тың мемлекеттік департаменті Еуропаны санкциямен қорқытуын жалғастырып жатыр.

Әлем ресейлік көгілдір отынның қажеттілігін түсінсе де, Германияда алдағы уақытта өтетін сайлау жобаның келешегіне едәуір әсер етуі ықтимал. Сондықтан Ресей газ құбырының құрылысын мейлінше жылдам аяқтауға асығып отыр, деп жазды РИА Новости.

Ресейдің Германиядағы елшісі Сергей Нечаев газ құбырының құрылысы 26 қыркүйекке дейін аяқталатынын мәлімдеді. "Егер ауа райы қолайлы болса, жұмыс жылдам жүреді", - деді ол. Қазір жүз километр құбырды төсеу қажет.

Сайлаудан кейін Бундестагтағы басым күшті жасылдар иеленуі мүмкін. Ал олар бұл жобаны қолдамайды. 3 мамырда немістердің үкіметтік емес табиғатты қорғау ұйымы Гамбургтегі әкімшілік сотқа арызданды. Экологтар "Солтүстік ағын – 2" жобасы Балтық теңізіне зиян келтіреді деп санайды.

Сонымен қатар ресейлік құбырды жақтаушы Ангела Меркель канцлер қызметінен кетеді. Билікке кім келетіні әзірше белгісіз. Жобаға үлкен қаржы салынған.

"Қазір он миллиард еуроны теңіз түбінде қалдыруға дайынбыз ба, мәселе осыда. Шешімді Еуропа қабылдауы керек", - дейді Сергей Нечаев.

Еуроодақта жобаға қатысты пікір қақ жарылды. Құбыр Германия, Финляндия, Швеция және Данияның аймақтық сулары арқылы өтеді. Алғашқы үш мемлекет құрылысқа жылдам келісім берді. Копенгаген ғана қарсылық білдіргенімен, ақырында ол да келісті. Есесіне Чехия, Польша, Венгрия, Словакия, Румыния, Хорватия қарсылық танытуда. Олардың қатарында Украина да бар. Ешкім транзиттеуші мәртебесінен айырылғысы келмейді.

Жалпы Варшава "Газпроммен" келісімшарт мерзімі аяқталған соң, 2022 жылдан бастап ресейлік отыннан бас тартуға дайын екенін білдірді. Поляктар Солтүстік теңізде төселіп жатқан норвегиялық тармақ - Baltic Pipe құбырына үміт артып отыр. Қалғаны – мұхиттың арғы жағындағы сұйылтылған табиғи газ.

"Солтүстік ағын – 2" екі тармағының жалпы қуаты – жылына 55 миллиард текше метр. Ұзындығы – 1234 километр.

Құбыр құрылысы 2019 жылдың желтоқсанында тоқтады. Швейцариялық Allseas құбыр төсеуші компаниясы америкалық санкциялардың кесірінен жобадан кетті. Бір жылдан кейін жұмыстар қайта жанданды. Бірақ Вашингтон жобаны әлі де қолдамай отыр.

АҚШ-тың 2021 жылға арналған қорғаныс бюджеті шектеулерді қайтадан кеңейтті. Мемлекеттік департамент еуропалық компанияларға қысым көрсетуде. Осы жылдың ақпанына қарай "Солтүстік ағын – 2" жобасынан ЕО-дағы 18 қатысушы кетті.

Алайда Еуропадағылар жобаның энергетикалық қауіпсіздік үшін маңыздылығын түсініп отыр. Кремль де серіктестер жоба құрылысын аяқтауға ниетті екенін мәлімдеді.

Германия билігі мұны бірнеше рет растады. Атап айтсақ, 4 мамырда ГФР сыртқы істер министрі Хайко Маас Лондонда өткен "жетілік" СІМ басшыларының отырысында осы тектес мәлімдеме жасады. ГФР көмір және атом энергетикасынан бас тартуда. Қалпына келетін энергия көздеріне жеңіл көшу үшін елге көп газ қажет.

Бірнеше күннен кейін, 11 мамырда "Германияға арналған альтернатива" партиясының тең төрағасы Тино Крупалла "Егеменді ел ретінде біз көптеген елмен іскерлік қарым-қатынасты ұстану керекпіз" дегенді айтты. Ол газ құбырының құрылысын аяқтау ГФР үшін де, Ресей үшін де тиімді екенін атап өтті.

"Бір сәттік саяси текетірес ұзақ мерзімді тиімді экономикалық әріптесікті бұзуы мүмкін емес. Бұл жеке мүдде емес, бұл бизнес", - дейді РХДУ экономика факультетінің доценті Максим Черняев.

Бірақ қыркүйек соңында жоба іске қосылатынына күмәндануға ауқымды себептер бар.

"Мұнда тек заңды және саяси кедергі ғана тұрған жоқ. Жұмыс қарқыны төмен. 19 мамырдан 10 мамырға дейін – 3,1 километр, 1-19 сәуір аралығында – 8,6 километр төселді. Яғни 40 күнде 11,7 километр немесе күніне орта есеппен 0,3 километр салынды. Онда құрылысты аяқтау үшін 11 ай қажет", - деп санайды TeleTrade ақпараттық-аналитикалық орталығының бас экономисі Марк Гойхман.

Алайда жобаны түбегейлі тоқтату мүмкін емес екенін көбі түсінген секілді. Жаңа санкцияларға дес бермес үшін еншілес фирмаларды тартуға болады. Бұл ұзақ уақытты қажет еткенмен, нәтижелі болады.

85
Ыстық ауа райы

36 градус ыстық және жел: ертең ауа райы қандай болады

1083
(Жаңартылды 21:17 15.05.2021)
Қазақстанның бес облысында дабылды ескерту жарияланды

НҰР-СҰЛТАН, 15 мамыр - Sputnik. Синоптиктер республиканың басым бөлігінде ауа райы ашық болады деп болжайды. Бес облыста дабылды ескерту жарияланды.

Дабылды ескерту

Атырау облысында оңтүстік-шығыстан жел соғады, кей жерлерде секундына 15-20 метрге дейін жетеді. Түстен кейін 36 градусқа дейін қатты ыстық күтіледі.

Солтүстік Қазақстан облысында секундына 25 метрге дейін жел күшейеді.

Павлодар облысында кей жерлерде найзағай ойнап, секундына 20 метрге дейін жел күшейеді.

Қостанай облысында 35 градусқа дейін қатты ыстық болады деп болжануда.

Жексенбіде Қызылорда облысында кей жерлерде шаңды дауыл күтіледі, жел секундына 15-20 метрге жетеді.

Мегаполистегі ауа райы

Нұр-Сұлтанда күн бұлтты, жаңбыр жаууы мүмкін. Ауа температурасы түнде плюс 10-12, күндіз 27-29 градус ыстық. Желдің жылдамдығы секундына 9-14 метрді құрайды.

Алматыда күн бұлтты, жауын-шашын болуы мүмкін. Ауа температурасы түнде 7-9 градус, күндіз 19-21 градус ыстық.

Шымкентте күн ашық. Желдің екпіні секундына 13 метрге дейін жетеді, ауа температурасы түнде плюс 14-16, күндіз 27-29 градус ыстық болады.

1083
Кілт сөздер:
Қазгидромет, ауа райы